Hukuk Makaleleri

Noterlik Evrakları Artık Mahkemelere Elektronik Gönderilebilecek: Yeni Noterlik Sistemi Nasıl İşleyecek?

Noterlerde düzenlenen vekâletname, ihtarname, sözleşme, taahhütname, muvafakatname, imza beyannamesi ve benzeri belgeler hukuk ve ceza yargılamalarında son derece önemli deliller arasında yer almaktadır. Bir davanın veya soruşturmanın aydınlatılması için zaman zaman noterlikte bulunan belgenin aslının veya noter tarafından onaylanmış örneğinin mahkeme ya da Cumhuriyet başsavcılığı tarafından istenmesi gerekmektedir.

Ancak noterlik belgesinin başka bir şehirde bulunması, belgenin aslının gönderilmesinde araya başka mahkemelerin girmesi, fiziki posta işlemleri ve noterlik örnekleri için ortaya çıkan ücretler uygulamada hem zaman hem de masraf doğurabiliyordu.

Kamuoyunda 12. Yargı Paketi olarak bilinen 7589 sayılı Kanun, noterlik evraklarının mahkemelere ve soruşturma mercilerine gönderilmesi konusunda önemli bir değişiklik yaptı.

7589 sayılı Kanun’un 2. maddesiyle 1512 sayılı Noterlik Kanunu’nun 55. maddesi tamamen yeniden düzenlendi. Yeni düzenleme 31 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girdi. Artık noterlik evrakının onaylı bir örneği istendiğinde, noter belgenin aslını elektronik ortamda tarayacak, güvenli elektronik imzasıyla imzalayacak ve oluşturduğu onaylı örneği ilgili mahkeme, sulh ceza hâkimliği, Cumhuriyet başsavcılığı veya soruşturmaya yetkili resmî daireye elektronik ortamda gönderecek. Elektronik gönderme imkânının bulunmadığı hâllerde ise fiziki gönderim yöntemi kullanılmaya devam edecek.

Buna karşılık mahkeme veya Cumhuriyet başsavcılığı belgenin yalnızca örneğini değil aslını isterse farklı bir sistem uygulanacak. Noter önce belgenin bir örneğini çıkararak aslına uygunluğunu onaylayacak, bu onaylı örneği kendi arşivinde aslının yerine saklayacak ve belgenin aslını talep eden merciye gönderecek.

Yeni düzenleme yalnızca elektronik gönderimden ibaret değildir. Noterlik Kanunu m.55 kapsamında yapılan bu işlemlere artık yevmiye numarası verilmeyecek ve posta masrafı ile kanunda belirtilen yol masrafı dışında harç, vergi, değerli kâğıt ücreti dâhil herhangi bir ücret alınmayacaktır.

Dolayısıyla 12. Yargı Paketi sonrasında noterlik belgelerinin yargı mercilerine ulaştırılması bakımından hem dijitalleşme hem de yargılama giderlerinin azaltılması yönünde yeni bir dönem başlamıştır.

Noterlik Kanunu m.55 Neyi Düzenliyor?

Noterlik Kanunu’nun 55. maddesi noterlik evrak ve defterlerinin hangi merciler tarafından incelenebileceğini ve gerektiğinde bu belgelerin nasıl gönderileceğini düzenlemektedir.

Yeni maddeye göre noterlik evrak ve defterleri;

mahkemeler,

sulh ceza hâkimlikleri,

Cumhuriyet başsavcılıkları,

resmî daireler

ve konusu belirtilmek suretiyle noterlikte soruşturma yapmaya yetkili kişiler

tarafından incelenebilir.

Ancak noterlikte bulunan her belgenin her kurum tarafından aynı yöntemle istenebilmesi söz konusu değildir. Kanun özellikle belgenin aslının istenmesi ile onaylı örneğinin istenmesi arasında ayrım yapmıştır.

Bu ayrım, yeni noterlik sisteminin anlaşılması bakımından temel noktadır.

12. Yargı Paketi Noterlik Evraklarında Neyi Değiştirdi?

Yeni Noterlik Kanunu m.55’in getirdiği sistemi üç temel başlık altında toplamak mümkündür:

Birincisi: Noterlik belgesinin aslı isteniyorsa noter kendi dosyasında onaylı bir örnek bırakacak ve aslı ilgili merciye gönderecektir.

İkincisi: Belgenin onaylı örneği isteniyorsa kural olarak fiziki evrak hazırlanıp postaya verilmesi yerine belge taranacak, güvenli elektronik imzayla imzalanacak ve elektronik ortamda gönderilecektir.

Üçüncüsü: Bu işlemler nedeniyle yevmiye numarası verilmeyecek ve posta ile belirli yol masrafları dışında ücret alınmayacaktır.

TBMM Adalet Komisyonundaki görüşmeler sırasında Adalet Bakanlığı yetkilileri düzenlemenin temel amacını usul ekonomisinin sağlanması, davaların daha kısa sürede ve daha az masrafla sonuçlandırılması olarak açıklamıştır. Aynı görüşmelerde önceki uygulamada özellikle farklı şehirlerde bulunan noterlik belgelerinin aslının istenmesinde araya başka mahkemelerin girebildiği, yeni sistemle bu ara işlemin kaldırılmasının amaçlandığı belirtilmiştir.

Noterlik Belgesinin Onaylı Örneği Artık Nasıl Gönderilecek?

Yeni sistemin en önemli yeniliği burada ortaya çıkmaktadır.

Mahkeme, sulh ceza hâkimliği, Cumhuriyet başsavcılığı veya soruşturmaya yetkili resmî daire noterlikte bulunan bir evrakın onaylı örneğini istediğinde noter şu işlemleri yapacaktır:

Öncelikle noterlikte bulunan evrakın aslı elektronik ortamda taranacaktır.

Daha sonra oluşturulan elektronik belge noter tarafından güvenli elektronik imzayla imzalanacaktır.

Bu şekilde oluşturulan onaylı örnek ilgili mercie elektronik ortamda gönderilecektir.

Dolayısıyla örneğin İstanbul’daki bir mahkemenin Ankara’daki bir noterlikte bulunan vekâletnamenin onaylı örneğine ihtiyacı varsa, kural olarak fiziki kâğıdın hazırlanması, mühürlenmesi, zarfa konulması ve posta yoluyla İstanbul’a ulaşmasının beklenmesine gerek kalmayacaktır.

Belge elektronik ortam üzerinden çok daha hızlı şekilde mahkeme dosyasına ulaştırılabilecektir.

TBMM Adalet Komisyonu görüşmelerinde Adalet Bakanlığı tarafından bu elektronik aktarımın UYAP entegrasyonu veya kayıtlı elektronik posta gibi güvenli elektronik yöntemlerle gerçekleştirilebileceği ifade edilmiştir.

Elektronik Gönderim Zorunlu mu?

Kanunun kurduğu sistemde noterlik evrakının onaylı örneği istenmiş ve elektronik ortamda gönderim imkânı mevcutsa, elektronik gönderim esas yöntemdir.

Ancak kanun teknik veya başka nedenlerle elektronik gönderme imkânının bulunmadığı ihtimali de gözetmiştir.

Bu durumda noter, istenilen evrakın aslına uygunluğunu onaylayarak fiziki onaylı örneği ilgili mercie gönderecektir.

Dolayısıyla fiziki belge sistemi tamamen kaldırılmamıştır.

Yeni sistemin formülü şu şekildedir:

Elektronik gönderim mümkün → elektronik gönderim.

Elektronik gönderim mümkün değil → fiziki onaylı örnek gönderimi.

Bu düzenleme özellikle teknik sistem arızaları veya elektronik gönderimin somut belge yönünden mümkün olmadığı hâllerde yargılamanın durmasını önlemektedir.

Noterlik Belgesinin Aslı İstenirse Elektronik Gönderim Yeterli mi?

Hayır.

Burada asıl belge ile onaylı örnek arasındaki fark özellikle önemlidir.

Mahkeme, sulh ceza hâkimliği veya Cumhuriyet başsavcılığı noterlik evrakının aslını istiyorsa yalnızca taranmış elektronik görüntünün gönderilmesi yeterli değildir.

Yeni Noterlik Kanunu m.55’e göre noter;

belgenin bir örneğini çıkaracak,

bu örneğin aslına uygunluğunu onaylayacak,

onaylanan örneği noterlikte aslının bulunduğu yerde muhafaza edecek

ve belgenin aslını talep eden merciye gönderecektir.

Böylece noterlik arşivindeki belge tamamen kayıtsız biçimde dışarı çıkmamış olur.

Asıl belge yargı merciine gönderilirken noterlik dosyasında onun yerine aslına uygunluğu onaylanmış bir örnek bulunmaya devam eder.

Her Resmî Kurum Noterlik Belgesinin Aslını İsteyebilir mi?

Kanun burada önemli bir ayrım yapmaktadır.

Noterlik evrakının aslının gönderilmesi bakımından açıkça;

mahkeme,

sulh ceza hâkimliği

ve Cumhuriyet başsavcılığı

sayılmıştır.

Buna karşılık noterlik evrakının onaylı örneğinin elektronik olarak gönderilmesi bakımından bunlara ek olarak soruşturmaya yetkili kılınan resmî daire de düzenlemede yer almaktadır.

Dolayısıyla noterlik belgesinin aslının verilmesi ile belgenin incelenmesi veya onaylı örneğinin talep edilmesi aynı yetki kapsamında değerlendirilmemelidir.

Örneğin Bir Mahkeme Vekâletnamenin Aslını İsterse Ne Olacak?

Bir hukuk davasında vekâletnamenin sahte olduğu ileri sürülmüş olsun.

Mahkeme yalnızca UYAP’taki veya tarafça sunulmuş fotokopi üzerinden inceleme yapılmasını yeterli görmeyebilir ve noterlikte bulunan asıl vekâletnamenin gönderilmesini isteyebilir.

Bu durumda noter, noterlikte bulunan vekâletnamenin bir örneğini çıkarır.

Çıkardığı örneğin aslına uygun olduğunu onaylar.

Bu onaylı örnek noterlik arşivinde asıl evrakın bulunduğu yerde saklanır.

Asıl vekâletname ise mahkemeye gönderilir.

Mahkeme böylece gerektiğinde;

imza,

el yazısı,

mühür,

belgenin fiziki özellikleri

veya kriminal incelemeye konu olabilecek diğer unsurlar

bakımından asıl belgeyi inceletebilir.

Bu durum özellikle imza incelemesi ve belge sahteciliği iddialarında önem taşıyabilir.

Mahkeme Sadece Vekâletnamenin Örneğini İsterse Ne Olacak?

Bu durumda süreç çok daha basit olacaktır.

Noterlikteki belge elektronik ortamda taranır.

Noter oluşturulan elektronik belgeyi güvenli elektronik imzasıyla imzalar.

Belge elektronik ortam üzerinden mahkemeye iletilir.

Asıl vekâletname noterlikte kalır.

Dolayısıyla belge aslına ihtiyaç bulunmayan uyuşmazlıklarda fiziki belge hareketi önemli ölçüde azalacaktır.

Noterden Elektronik Olarak Hangi Belgeler Gönderilebilir?

Noterlik Kanunu m.55 belirli bir belge türü listesi oluşturmak yerine genel olarak “noterlik evrakı” kavramını kullanmaktadır.

Bu nedenle mahkeme veya soruşturma bakımından ihtiyaç bulunması hâlinde örneğin;

vekâletnameler,

ihtarnameler,

taahhütnameler,

muvafakatnameler,

noterde düzenlenen sözleşmeler,

imza beyannameleri,

noterlikte muhafaza edilen diğer işlem evrakları

bakımından yeni sistem gündeme gelebilir.

Ancak belgenin niteliği, noterlikte hangi biçimde saklandığı ve talep eden merciin hangi belgeyi istediği somut olayda önem taşır.

Elektronik Belge Normal Fotokopi mı Sayılacak?

Hayır.

Kanun sıradan bir taranmış belge veya herhangi bir kişinin çektiği PDF görüntüsünden söz etmemektedir.

Yeni sistemde noter;

noterlikte bulunan asıl evrakı taramakta

ve oluşturduğu elektronik belgeyi güvenli elektronik imza ile imzalamaktadır.

Dolayısıyla elektronik belge doğrudan noter tarafından oluşturulmaktadır.

Ancak yeni düzenlemenin çok yakın zamanda yürürlüğe girmiş olması nedeniyle elektronik olarak oluşturulan bu belgenin özellikle farklı delil uyuşmazlıklarında nasıl değerlendirileceğine ilişkin ayrıntılı yargı içtihadının zaman içinde şekillenmesi beklenmelidir.

TBMM Adalet Komisyonu görüşmelerinde Türkiye Noterler Birliği de elektronik gönderilen belge örneğinin hukuki niteliği ve delil değeri bakımından bazı uygulama soruları gündeme getirmiştir. Bununla birlikte kanun nihai olarak elektronik gönderim sistemini kabul etmiş ve güvenli elektronik imzayla oluşturulan onaylı örneğin ilgili mercie gönderileceğini açıkça hükme bağlamıştır.

Noterlik Evrakı İçin Artık Yevmiye Numarası Verilecek mi?

Hayır.

Yeni Noterlik Kanunu m.55 açıkça, madde kapsamında gerçekleştirilen işlemlere yevmiye numarası verilmeyeceğini düzenlemektedir.

Bu husus eski noterlik örnek çıkarma sistemiyle karşılaştırıldığında önemli bir değişikliktir.

Normal şartlarda vatandaşın noterlikten kendisi için bir belgenin onaylı örneğini talep etmesi hâlinde farklı noterlik işlem ve ücret kuralları söz konusu olabilir.

Ancak mahkeme, savcılık veya kanunda sayılan diğer mercilerin m.55 kapsamında belge istemesi özel bir sistemdir.

Bu işlemin ayrıca yeni noterlik işlemi gibi yevmiye numarasına bağlanması gerekmemektedir.

Mahkemeye Gönderilen Noterlik Belgesinden Ücret Alınacak mı?

Yeni düzenlemenin vatandaş açısından en önemli sonuçlarından biri budur.

Noterlik Kanunu m.55 kapsamında yapılan işlemler nedeniyle;

harç alınmayacaktır,

vergi alınmayacaktır,

değerli kâğıt ücreti alınmayacaktır,

ve kanundaki istisnalar dışında başka herhangi bir ücret alınmayacaktır.

Kanunun istisna tuttuğu iki masraf bulunmaktadır:

Posta masrafı ve Noterlik Kanunu m.112 uyarınca tarifeyle belirlenen yol masrafı.

Dolayısıyla belgenin elektronik ortamda gönderilebildiği tipik bir durumda posta masrafı da ortaya çıkmayacağı için delilin mahkemeye ulaştırılmasının maliyeti ciddi biçimde azalabilir.

TBMM Komisyon görüşmelerinde teklif sahipleri ve Adalet Bakanlığı temsilcileri, düzenlemenin özellikle delil toplama maliyetini azaltma ve usul ekonomisini sağlama amacı taşıdığını ifade etmiştir.

Vatandaş Noterden Kendi Belgesini Ücretsiz Alabilecek mi?

Hayır.

Yeni düzenleme bu şekilde anlaşılmamalıdır.

Noterlik Kanunu m.55’teki ücretsiz sistem, maddede belirtilen mercilerce yargılama veya soruşturma kapsamında istenen noterlik belgelerinin gönderilmesine ilişkindir.

Örneğin bir vatandaş daha önce düzenlettiği vekâletnamenin yeni bir noter onaylı örneğini kendisi almak için noterliğe başvuruyorsa, sırf 12. Yargı Paketi yürürlüğe girdi diye bütün noterlik işlemlerinin ücretsiz hâle geldiği söylenemez.

Dolayısıyla:

Mahkemenin m.55 kapsamında istediği belge ≠ vatandaşın kendi özel ihtiyacı için talep ettiği noter örneği.

Yeni düzenlemenin ücret istisnası belirli kamusal belge gönderim işlemlerine ilişkindir.

Avukat Artık Mahkemeye “Noterden Elektronik Olarak İstensin” Diyebilir mi?

Bir davada delil olarak noterlik belgesine dayanılmışsa ve belge tarafın elinde bulunmuyorsa, ilgili noterlikten belge getirtilmesi talep edilebilir.

Yeni sistem bakımından noterlik belgesinin onaylı örneğine ihtiyaç varsa mahkemenin Noterlik Kanunu m.55 uyarınca belgenin elektronik ortamda gönderilmesini istemesi mümkün olacaktır.

Bu durum dava dilekçesinin deliller bölümünde de pratik sonuç doğurabilir.

Örneğin;

“Bakırköy 12. Noterliğinin 15.03.2025 tarih ve … yevmiye numaralı ihtarnamesi (Noterlik Kanunu m.55 uyarınca ilgili noterlikten elektronik ortamda celbi talep olunur.)”

şeklinde belgenin açıkça tanımlanması, mahkemenin doğru belgeyi hızlı biçimde istemesine yardımcı olabilir.

Ancak hangi belgenin gerçekten dosyaya getirtilmesine ihtiyaç bulunduğu somut dava bakımından ayrıca değerlendirilmelidir.

Belgenin Aslı mı Yoksa Elektronik Örneği mi İstenmeli?

Her dosyada asıl belgeyi istemek gerekli değildir.

Örneğin taraflar arasında noter ihtarnamesinin gönderildiği konusunda uyuşmazlık bulunmuyor ve yalnızca ihtarnamenin içeriğinin görülmesi gerekiyorsa güvenli elektronik imzalı onaylı örnek yeterli olabilir.

Buna karşılık;

belgedeki imzanın inkâr edilmesi,

belgenin fiziken değiştirilmiş olduğu iddiası,

sahtecilik şüphesi,

belge üzerinde kriminal inceleme yapılması

veya fiziki belgenin özelliklerinin uyuşmazlığın çözümü için zorunlu olması

hâlinde asıl evrakın getirtilmesi gerekebilir.

Dolayısıyla yeni dijital sistem “noterlik belgesinin aslı artık hiçbir zaman getirtilmeyecek” anlamına gelmemektedir.

Kanun zaten asıl belgeye ihtiyaç duyulabileceğini kabul ederek bunun için ayrı bir prosedür düzenlemiştir.

Ceza Soruşturmalarında Yeni Noterlik Sistemi Nasıl İşleyecek?

Yeni düzenleme yalnız hukuk mahkemelerini kapsamamaktadır.

Cumhuriyet başsavcılıkları da Noterlik Kanunu m.55’in açıkça saydığı merciler arasındadır.

Örneğin;

sahte vekâletname,

sahte satış vaadi sözleşmesi,

noterlik belgesinde sahtecilik,

dolandırıcılık soruşturmasında kullanılan noter sözleşmesi

veya bir ihtarnamenin içeriğinin suç soruşturması bakımından önem taşıması

hâlinde Cumhuriyet savcılığı ilgili noterlikten belge isteyebilir.

Soruşturma bakımından yalnız içeriğin görülmesi gerekiyorsa elektronik onaylı örnek gönderilebilir.

Asıl belge üzerinde kriminal inceleme gerekiyorsa Cumhuriyet başsavcılığı aslı isteyebilir. Bu hâlde noter, kendi arşivine aslına uygun onaylı örneği bırakarak belge aslını savcılığa gönderir.

Sulh Ceza Hâkimliği de Noterlik Evrakı İsteyebilir mi?

Evet.

Yeni m.55 içerisinde sulh ceza hâkimliği ayrıca ve açık şekilde belirtilmiştir.

Dolayısıyla sulh ceza hâkimliği önündeki bir yargısal işlemde noterlik belgesine ihtiyaç bulunması hâlinde noterlik evrakının aslı veya onaylı örneğinin kanundaki sisteme göre gönderilmesi mümkündür.

Resmî Dairelerin Yetkisi Ne Kadar?

Yeni m.55’e göre noterlik evrak ve defterleri resmî daireler tarafından da incelenebilir.

Ancak elektronik onaylı örnek gönderiminde kanun “soruşturmaya yetkili kılınan resmî daire” ifadesini kullanmaktadır.

Bu nedenle her kamu kurumunun herhangi bir gerekçe göstermeksizin bütün noterlik belgelerinin elektronik örneğini isteyebileceği şeklinde geniş yorum yapılmamalıdır.

Noterlik evraklarında özel hayat, kişisel veri, ticari ilişki ve malvarlığı bilgilerinin bulunabileceği dikkate alındığında, talebin dayanağı ve talep eden makamın yetkisi önemini korumaktadır.

Noterlik Evrakları Herkese Açık Hâle mi Geldi?

Hayır.

Dijital gönderim kolaylığı noterlik arşivlerinin kamuya açıldığı anlamına gelmemektedir.

Kanun, noterlik evrakını inceleyebilecek ve isteyebilecek mercileri belirlemektedir.

Dolayısıyla sıradan bir kişi;

“Artık noter evrakları elektronik, istediğim kişinin vekâletnamesini veya sözleşmesini bana gönderin.”

şeklinde bir hak elde etmiş değildir.

Yeni düzenleme yargı ve yetkili resmî makamlar arasındaki belge akışını kolaylaştırmaktadır.

Eski Sistem Neden Yavaşlıyordu?

TBMM Adalet Komisyonunda Adalet Bakanlığı tarafından verilen açıklama, uygulamadaki sorunu somut biçimde ortaya koymaktadır.

Örneğin başka şehirdeki bir mahkeme noterlikte bulunan belgenin aslını istediğinde, önceki sistemde noterlik evrakının gönderilmesi için noterliğin bulunduğu yerdeki asliye hukuk mahkemesinin araya girdiği işlemler söz konusu olabiliyordu. Yeni düzenlemeyle bu ara aşamanın kaldırılması hedeflenmiştir.

Aynı şekilde yalnızca belgenin örneğinin gerekli olduğu durumlarda fiziki örnek hazırlanması ve gönderilmesi yerine doğrudan güvenli elektronik imzalı belge iletimi mümkün hâle gelmiştir.

Bunun pratik sonucu, örneğin İstanbul–Ankara arasındaki bir belge için posta süresinin beklenmemesi olabilir.

Yine de gerçek hız; noterlik ile ilgili yargı merciinin teknik sistemlerinin çalışmasına, talebin doğru noterliğe gönderilmesine ve istenen belgenin açık biçimde belirtilmesine bağlı olacaktır.

Yeni Düzenleme Yargılamaları Hızlandırır mı?

Düzenlemenin yargılamayı hızlandırma potansiyeli yüksektir.

Özellikle bir davada tek eksik delil noterlik belgesiyse, mahkemenin sırf posta yoluyla evrak beklemesi nedeniyle duruşmayı aylar sonrasına bırakması ihtiyacı azalabilir.

TBMM Komisyon görüşmelerinde Türkiye Noterler Birliği de noterlik işlemlerinin elektronik ortamda gönderilmesinin ve yargı mercilerinin bilgi ve belgeye daha hızlı ulaşmasının amaçlandığını belirterek düzenlemenin bu genel hedefini desteklediğini ifade etmiştir.

Ancak yeni sistem tek başına bütün yargılama gecikmelerini ortadan kaldırmayacaktır.

Mahkemenin doğru noterliği tespit etmesi, belgeyi açık şekilde tanımlaması ve ara kararın zamanında yerine getirilmesi yine önem taşımaktadır.

Yanlış Noterliğe Müzekkere Yazılırsa Ne Olur?

Yeni elektronik sistem, yanlış belge talebini kendiliğinden düzeltmez.

Örneğin taraf;

“İstanbul’da bir noterlikte vekâletname düzenlenmişti.”

şeklinde belirsiz bir delil bildirmişse mahkemenin doğru belgeyi tespit etmesi zaman alabilir.

Bu nedenle tarafların ve avukatların mümkün olduğu ölçüde;

noterliğin adı,

işlem tarihi,

yevmiye numarası,

belgenin türü

ve taraflarının kim olduğu

bilgilerini sunması önemlidir.

Dijital belge aktarımı ancak doğru belge doğru noterlikten istendiğinde hız avantajı sağlar.

Noterlik Evrakının Elektronik Gönderilmesi Delilin Güvenilirliğini Azaltır mı?

Yeni sistemde güvenli elektronik imzanın kullanılması bu konuda temel güvence unsurudur.

Noter sıradan bir PDF göndermemekte; asıl evrakı tarayarak oluşan belgeyi güvenli elektronik imzasıyla imzalamaktadır.

Bununla birlikte elektronik örnek ile fiziki asıl belge farklı işlevlere sahip olmaya devam etmektedir.

Belgenin yalnızca içeriğinin tespit edilmesi gereken uyuşmazlıklarla belgenin fiziksel yapısının inceleme konusu olduğu uyuşmazlıklar aynı değildir.

Bu nedenle örneğin imza sahteciliği iddiasında elektronik örneğin mevcut olması, mahkemenin gerektiğinde belgenin aslını istemesine engel değildir.

Kanunun hem elektronik onaylı örneği hem de asıl belgenin gönderilmesini ayrı ayrı düzenlemesinin nedeni de budur.

Yeni Noterlik Sistemi Ne Zaman Yürürlüğe Girdi?

7589 sayılı Kanun 31 Temmuz 2026 tarihinde yayımlandı.

Kanun’un yürürlük maddesinde yalnızca bazı özel maddeler için farklı tarihler belirlenmiş, diğer maddelerin yayım tarihinde yürürlüğe girmesi kabul edilmiştir. Noterlik Kanunu m.55’i değiştiren 7589 sayılı Kanun’un 2. maddesi ertelenen maddeler arasında bulunmadığından düzenleme 31 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Dolayısıyla yeni noterlik evrakı gönderim sistemi hâlen yürürlüktedir.

Bu husus, aynı 12. Yargı Paketi içerisindeki bazı hükümlerin üç ay sonra yürürlüğe girecek olmasıyla karıştırılmamalıdır. Üç aylık ertelenmiş yürürlük TMK m.440 ve m.444 ile e-Duruşmaya ilişkin HMK m.149 değişikliği gibi belirli maddeler için öngörülmüş; Noterlik Kanunu m.55 değişikliği ise yayım tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Eski Davalarda da Yeni Noterlik Sistemi Uygulanacak mı?

7589 sayılı Kanun, Noterlik Kanunu m.55 değişikliği bakımından yalnız yeni açılan davalara uygulanacağına ilişkin özel bir geçiş hükmü getirmemiştir. Kanundaki geçici maddede başka bazı düzenlemeler için açık geçiş kuralları bulunmasına rağmen noterlik belgesi gönderimine ilişkin böyle bir sınırlama öngörülmemiştir.

Bu nedenle örneğin 2024 yılında açılmış ve hâlen devam eden bir davada mahkeme Ağustos 2026’da noterlik belgesinin onaylı örneğini isterse, işlem tarihinde yürürlükte bulunan yeni Noterlik Kanunu m.55 sistemi önem taşıyacaktır.

Başka bir ifadeyle davanın eski tarihli olması, noterlik evrakının mutlaka eski fiziki yöntemle gönderileceği anlamına gelmez.

Noterlik Evraklarının Elektronik Gönderilmesi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Noterlik evrakları artık mahkemeye elektronik gönderilebilir mi?

Evet. Mahkeme, sulh ceza hâkimliği, Cumhuriyet başsavcılığı veya soruşturmaya yetkili resmî daire noterlik evrakının onaylı örneğini istediğinde noter, evrakı tarayarak güvenli elektronik imzayla oluşturduğu onaylı örneği elektronik ortamda gönderir.

Noterlik belgesinin aslı elektronik gönderilebilir mi?

Asıl belge talep edilmişse kanunun sistemi farklıdır. Noter onaylı örneği kendi arşivinde bırakır ve fiziki asıl evrakı ilgili mahkeme, sulh ceza hâkimliği veya Cumhuriyet başsavcılığına gönderir.

Mahkeme noterlik belgesi için ücret ödeyecek mi?

Noterlik Kanunu m.55 kapsamındaki işlemlerde posta ve kanunda belirtilen yol masrafı dışında harç, vergi, değerli kâğıt ücreti dâhil herhangi bir ücret alınmaz.

Elektronik belge için yevmiye numarası verilecek mi?

Hayır. Kanun açıkça bu işlemler için yevmiye numarası verilmeyeceğini düzenlemektedir.

Elektronik gönderim mümkün değilse ne olacak?

Noter evrakın aslına uygunluğunu onaylayarak onaylı örneği fiziki yöntemle ilgili mercie gönderecektir.

Savcılık noter belgesini elektronik olarak isteyebilir mi?

Evet. Cumhuriyet başsavcılıkları yeni m.55 kapsamında hem asıl evrak hem de onaylı örnek talep edebilen merciler arasındadır.

Sulh ceza hâkimliği noterlik evrakı isteyebilir mi?

Evet. Sulh ceza hâkimliği de kanunda açıkça sayılmıştır.

Vatandaş kendi vekâletnamesini ücretsiz alabilecek mi?

Yeni ücretsiz sistem vatandaşın kendi özel talebiyle yaptığı bütün noterlik işlemlerini kapsamamaktadır. Düzenleme, Noterlik Kanunu m.55 kapsamında ilgili resmî mercilerin istediği noterlik evrakının gönderilmesine ilişkindir.

Noter ihtarnamesi mahkemeye elektronik gönderilebilir mi?

İhtarnamenin noterlikteki onaylı örneğinin mahkeme tarafından istenmesi hâlinde m.55’teki elektronik gönderim sistemi uygulanabilir. Belgenin aslının gerekli olması durumunda ise asıl evraka ilişkin özel prosedür uygulanır.

Vekâletnamenin imzası incelenecekse elektronik belge yeterli mi?

Belgenin fiziki aslı üzerinde imza veya kriminal inceleme yapılması gerekli görülüyorsa mahkeme belgenin aslını isteyebilir. Kanun bu ihtimal için ayrıca asıl evrakın gönderilmesi prosedürünü düzenlemiştir.

Yeni noterlik sistemi ne zaman yürürlüğe girdi?

31 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girdi.

Yeni Sistem Avukatlık Pratiğini Nasıl Değiştirecek?

Yeni düzenlemenin avukatlar bakımından en önemli etkisi delil bildirme ve delil toplama aşamasında ortaya çıkacaktır.

Noterlik belgesine dayanılacaksa artık dilekçede belgeyi mümkün olduğunca açık şekilde tanımlamak daha da faydalı hâle gelmiştir.

Örneğin yalnızca;

“Noter ihtarnamesi”

demek yerine;

“Bakırköy 15. Noterliğinin 05.02.2026 tarihli ve 2456 yevmiye numaralı ihtarnamesi”

şeklinde açıklama yapılması, ilgili belgenin elektronik ortamda hızla istenebilmesini kolaylaştırabilir.

Ayrıca asıl belgeye ihtiyaç bulunup bulunmadığı da önceden değerlendirilmelidir.

Belgenin yalnız içeriğine dayanılıyorsa onaylı elektronik örnek yeterli olabilir.

Ancak imza veya fiziki belge incelemesi gerekiyorsa asıl evrakın celbi talep edilmelidir.

Bu ayrımın doğru kurulması, yargılamanın gereksiz yere fiziki belge beklemesini önleyebilir.

Elektronik Noterlik Evrakı Sistemi Mahkemelerin İş Yükünü Azaltabilir mi?

Düzenlemenin temel gerekçelerinden biri usul ekonomisidir. Adalet Bakanlığı, TBMM Komisyon görüşmelerinde önceki uygulamada asıl noterlik belgesinin başka şehirden getirtilmesi için araya mahkeme işlemlerinin girebildiğini, yeni sistemle bu aracılığın kaldırıldığını açıklamıştır.

Elektronik onaylı örneklerde ise posta trafiğinin önemli ölçüde azalması beklenebilir.

Bu durum;

müzekkere yazılması,

noterliğin cevap hazırlaması,

evrakın postaya verilmesi,

posta tesliminin beklenmesi,

belgenin mahkeme kaleminde taranması

gibi bazı fiziki işlemleri azaltabilir.

Bunun pratikte ne ölçüde hız yaratacağı sistemlerin teknik entegrasyonuna ve mahkemelerin uygulamasına bağlı olmakla birlikte, kanunun oluşturduğu mekanizma açık biçimde elektronik belge akışını öncelemektedir.

Noterlik Belgelerindeki Kişisel Veriler Açısından Ne Olacak?

Yeni düzenleme noterlik belgelerinin elektronik ortamda gönderilmesini kolaylaştırmakla birlikte, belgeyi herkesin erişimine açmamaktadır.

Gönderim yalnızca kanunda belirtilen yetkili merciler arasında yapılmaktadır.

Bu nedenle noterlikte bulunan;

kimlik bilgileri,

adresler,

vekâlet ilişkileri,

ticari işlemler,

malvarlığı bilgileri

ve diğer kişisel veriler

bakımından yetkisiz kişilere genel bir elektronik erişim hakkı doğmuş değildir.

Yeni sistemin amacı noterlik arşivlerini kamusal bir veri tabanına dönüştürmek değil, yetkili yargı ve soruşturma mercilerinin gerekli belgeye daha hızlı ulaşmasını sağlamaktır.

Elektronik Gönderim ile Noterliklerin Fiziki Arşiv Tutma Yükümlülüğü Kalktı mı?

Hayır.

Yeni m.55, noterlikte bulunan asıl belgelerin saklanmasına ilişkin sistemi ortadan kaldırmamaktadır.

Nitekim asıl evrakın yargı merciine gönderilmesi hâlinde bile noter tarafından önce aslına uygun onaylı örnek çıkarılması ve bu örneğin asıl belgenin yerinde saklanması zorunludur.

Dolayısıyla dijital gönderim, noterlik arşiv sisteminin tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmez.

Fiziki asıl belgenin hukuki önemi devam etmektedir.

Sonuç: Noterlik Belgelerinin Mahkemeye Ulaştırılmasında Dijital Dönem Başladı

  1. Yargı Paketi ile noterlik evraklarının mahkeme ve soruşturma mercilerine gönderilmesine ilişkin sistem önemli ölçüde değiştirilmiştir.

7589 sayılı Kanun’un 2. maddesiyle yeniden düzenlenen Noterlik Kanunu m.55, 31 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Yeni sistemde en temel ayrım asıl evrak ile onaylı örnek arasında yapılmaktadır.

Mahkeme, sulh ceza hâkimliği veya Cumhuriyet başsavcılığı belgenin aslını isterse, noter öncelikle evrakın bir örneğini çıkaracak ve aslına uygunluğunu onaylayacaktır. Bu örnek noterlikte asıl belgenin bulunduğu yerde saklanacak, asıl evrak ise ilgili mercie gönderilecektir.

Buna karşılık yalnızca onaylı örnek isteniyorsa, yeni sistemin temel yöntemi elektronik gönderimdir.

Noter asıl evrakı tarayacak, oluşturulan belgeyi güvenli elektronik imzayla imzalayacak ve elektronik ortamda ilgili mercie gönderecektir.

Elektronik gönderme imkânı bulunmuyorsa fiziki onaylı örnek gönderilmeye devam edecektir.

Yeni düzenlemenin diğer önemli sonucu ise ücret sistemidir.

Noterlik Kanunu m.55 kapsamında gerçekleştirilen işlemlere yevmiye numarası verilmeyecektir.

Posta masrafı ve tarifeyle belirlenen yol masrafı dışında;

harç,

vergi,

değerli kâğıt ücreti

veya başka bir ücret alınmayacaktır.

Bu yönüyle düzenleme hem belge aktarımını hızlandırmayı hem de mahkeme dosyasında delil toplanmasından kaynaklanan ilave maliyetleri azaltmayı amaçlamaktadır. TBMM Adalet Komisyonundaki görüşmelerde de düzenlemenin usul ekonomisi, daha hızlı yargılama ve daha düşük delil toplama maliyeti hedefleriyle bağlantılı olduğu açıklanmıştır.

Örneğin İstanbul’daki bir asliye hukuk mahkemesinde görülen davada Ankara’daki bir noterlikte bulunan sözleşmenin yalnızca onaylı örneğine ihtiyaç varsa, artık belgenin hazırlanarak fiziki postayla İstanbul’a ulaşmasının beklenmesi yerine, noter tarafından taranmış ve güvenli elektronik imzayla imzalanmış onaylı örnek elektronik ortamda mahkemeye gönderilebilecektir.

Buna karşılık sözleşmedeki imzanın sahte olduğu iddia ediliyor ve kriminal inceleme için asıl belgenin görülmesi gerekiyorsa mahkeme yine belgenin aslını isteyebilir. Bu durumda noter, kendi arşivine aslına uygun onaylı örnek bırakarak fiziki asıl belgeyi mahkemeye gönderir.

Dolayısıyla yeni sistemde;

“Artık bütün noter belgeleri yalnızca elektronik olacak.”

şeklindeki yorum doğru değildir.

Daha doğru yaklaşım şöyledir:

Belgenin içeriğini gösteren onaylı örnek gerekiyorsa elektronik gönderim esas hâle gelmiştir; belgenin fiziksel aslının incelenmesi gerekiyorsa asıl evrakın gönderilmesi sistemi devam etmektedir.

Yeni düzenleme vatandaş bakımından da önemlidir. Mahkeme veya savcılığın noterlik belgesini toplaması sırasında ortaya çıkabilen harç, değerli kâğıt ve benzeri ücretler kaldırılmıştır. Böylelikle davada bir noterlik belgesine dayanılması, özellikle çok sayfalı evraklarda taraflar açısından ayrıca yüksek belge temin maliyetleri oluşturmayacaktır.

Ancak burada önemli bir yanlış anlamanın önüne geçmek gerekir:

Noterlik işlemleri genel olarak ücretsiz hâle gelmemiştir.

Vatandaşın kendi ihtiyacı için noterden vekâletname düzenletmesi veya noterlik belgesinin yeni bir onaylı örneğini istemesi başka bir konudur.

Yeni ücret muafiyeti, Noterlik Kanunu m.55 kapsamında yargı ve yetkili resmî merciler tarafından yapılan belge istemleriyle ilgilidir.

Yeni sistemin dava uygulamasındaki en önemli sonucu ise avukatların ve tarafların delil bildirimlerinde ortaya çıkacaktır.

Bir noterlik belgesine dayanılıyorsa noterliğin adı, işlem tarihi, yevmiye numarası ve belgenin türünün açıkça belirtilmesi, belgenin elektronik sistem üzerinden daha hızlı tespit edilerek dosyaya kazandırılmasını sağlayabilir.

Aynı zamanda avukatın;

“Bu dosyada noter belgesinin gerçekten aslına mı ihtiyacım var, yoksa güvenli elektronik imzalı onaylı örnek yeterli mi?”

sorusunu önceden değerlendirmesi önemlidir.

Gereksiz yere asıl evrak istenmesi hâlinde fiziki gönderim zorunluluğu devam edeceğinden yeni sistemin sağladığı hız avantajı azalabilir.

Sonuç itibarıyla “Noterlik evrakları artık mahkemelere elektronik gönderilebilecek mi?” sorusunun cevabı evettir.

31 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlükte bulunan yeni Noterlik Kanunu m.55 uyarınca, noterlik evrakının onaylı örneği istendiğinde belge taranarak güvenli elektronik imzayla imzalanacak ve elektronik ortamda ilgili yargı veya soruşturma merciine gönderilecektir.

Yeni dönemin en kısa özeti ise şöyledir:

Onaylı örnek istenirse → elektronik gönderim.

Elektronik gönderim mümkün değilse → fiziki onaylı örnek.

Belgenin aslı istenirse → noterlikte onaylı örnek bırakılıp asıl evrak ilgili mercie gönderilir.

Bu işlemlerde → yevmiye numarası yoktur.

Posta ve kanuni yol masrafı dışında → harç, vergi, değerli kâğıt ücreti veya başka ücret yoktur.

  1. Yargı Paketi’nin noterlik alanındaki bu değişikliği, görünüşte teknik bir belge gönderme düzenlemesi olsa da hukuk ve ceza yargılamalarında delile daha hızlı erişim, daha az bürokratik işlem ve daha düşük yargılama maliyeti bakımından önemli pratik sonuçlar doğurabilecek niteliktedir.

Yeni yazılardan haberdar olun

Hukuk alanındaki yeni yazılarımızı e-posta ile alın. Dilediğiniz zaman tek tıkla ayrılabilirsiniz.

Call Now Button

Çerez tercihleri