Kripto Varlıklara Haciz Konulabilir mi? Bitcoin, USDT ve Diğer Kripto Varlıkların İcra Takibindeki Durumu

Borçlunun banka hesabına, aracına, taşınmazına veya üçüncü kişilerde bulunan alacaklarına haciz konulabilmesi Türk icra hukukunun yerleşik uygulamalarındandır. Ancak malvarlığının önemli bir bölümünün artık dijital ortamda tutulması yeni bir soruyu gündeme getirmektedir:

Bitcoin, Ethereum, USDT veya başka bir kripto varlığa haciz konulabilir mi?

Türkiye’de 2024 yılında yürürlüğe giren kripto varlık düzenlemeleriyle birlikte bu sorunun cevabı önemli ölçüde netleşmiştir. Özellikle Sermaye Piyasası Kanunu’na eklenen hükümler, kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdinde bulunan müşterilere ait kripto varlıklar hakkında haciz uygulanabileceğini açıkça kabul etmektedir.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 99/B maddesinin yedinci fıkrasına göre müşterilere ait nakit ve kripto varlıklar hakkındaki tedbir, haciz ve benzeri bütün idari ve adli talepler kripto varlık hizmet sağlayıcıları tarafından yerine getirilir. Daha da önemlisi, Kanun kripto varlıkların bilişim sistemleri üzerinden sorgulanmasını ve elektronik ortamda haczedilmesini açıkça düzenlemektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Dolayısıyla 2026 itibarıyla:

“Kripto para fiziki bir mal olmadığı için haczedilemez.”

şeklindeki yaklaşım Türk hukukundaki mevcut düzenlemeler karşısında doğru değildir.

Ancak kripto varlığın bir SPK düzenlemesine tabi platformda tutulması ile borçlunun kendi özel cüzdanında, yani self-custody wallet içerisinde bulunması arasında uygulama bakımından önemli farklar vardır.

Kripto Varlık Hukuken Malvarlığı Değeri Sayılır mı?

Kripto varlıkların fiziksel bir varlığı bulunmaması, ekonomik değer taşımadıkları anlamına gelmez.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’na eklenen kripto varlık düzenlemeleri; kripto varlıkların alım satımını, transferini, saklanmasını ve kripto varlıklara ilişkin özel anahtarların yönetimini açıkça hukuki düzenleme alanına almıştır. SPK da kripto varlıkların alım satımı, takası, transferi ve saklanması gibi faaliyetleri düzenlemeye tabi hizmetler arasında değerlendirmektedir. (https://spk.gov.tr)

Daha önemlisi, Kanunun bizzat kendisi “müşterilere ait nakit ve kripto varlıklara ilişkin haciz” ifadesini kullanmaktadır. Dolayısıyla mevzuat artık kripto varlığın cebri icraya konu olabileceğini açık şekilde kabul etmektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Bu nedenle borçlunun:

Bitcoin,

Ethereum,

USDT,

USDC

veya başka bir haczedilebilir nitelikteki kripto varlığının bulunması, diğer malvarlığı unsurları gibi icra takibi bakımından önem taşıyabilir.

Kripto Para Borsasındaki Varlıklara Haciz Konulabilir mi?

Evet.

Güncel mevzuat bakımından hukuken en açık durum, borçlunun kripto varlıklarının bir kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdinde bulunmasıdır.

6362 sayılı Kanunun 99/B maddesinin yedinci fıkrasına göre müşterilere ait nakit ve kripto varlıklarla ilgili:

tedbir, haciz ve benzeri bütün idari ve adli talepler münhasıran kripto varlık hizmet sağlayıcıları tarafından yerine getirilir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Örneğin borçlunun Türkiye’de faaliyet gösteren bir kripto platformunda:

250.000 TL nakdi,

2 Bitcoin,

30 Ethereum,

75.000 USDT

bulunduğunu varsayalım.

Borçlunun bu platform nezdindeki kripto varlıkları, şartları oluşmuş bir icra takibi kapsamında haciz işlemine konu olabilir.

2025 yılında yürürlüğe giren SPK düzenlemeleri de kripto varlıkların alım satımı, saklanması ve transferini ayrıntılı düzenleyici sisteme bağlamıştır. (https://spk.gov.tr)

Kripto Varlıklara Elektronik Haciz Konulabilir mi?

Evet.

Kripto varlık düzenlemelerinin en önemli yeniliklerinden biri budur.

6362 sayılı Kanunun 99/B maddesinin yedinci fıkrasında;

nakit ve kripto varlıkların bilişim sistemleri vasıtasıyla sorgulanması ve elektronik ortamda haczedilmesi bakımından İcra ve İflas Kanunu’nun 78. maddesinin uygulanacağı

açıkça düzenlenmiştir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Dolayısıyla mevzuat yalnızca teorik olarak kripto varlıklara haciz konulabileceğini söylemekle kalmamış, aynı zamanda elektronik haciz altyapısının hukuki temelini de oluşturmuştur.

Bu düzenleme uygulamada, banka hesaplarının elektronik ortamda sorgulanması ve haczi sistemine benzer şekilde kripto varlıkların da bilişim sistemleri üzerinden araştırılması ve haczedilmesine yönelik altyapının geliştirilmesine imkân sağlamaktadır.

İcra ve İflas Kanunu da bilişim sistemleri üzerinden gerçekleştirilen haciz ve üçüncü kişiler nezdindeki malvarlığı araştırmalarına ilişkin elektronik yöntemlerin kullanılmasına imkân veren hükümler içermektedir. (Mevzuat)

Vergi Borcu Nedeniyle Kripto Paralara E-Haciz Konulabilir mi?

Evet.

6362 sayılı Kanunda yalnızca özel hukuk alacakları bakımından değil, kamu alacakları bakımından da özel düzenleme bulunmaktadır.

Kanunun 99/B maddesine göre 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında takip edilen kamu alacakları için de kripto varlıkların bilişim sistemleri aracılığıyla sorgulanması ve elektronik ortamda haczedilmesi mümkündür. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Dolayısıyla örneğin borçlunun;

vergi borcu,

SGK kapsamında takip edilen kamu alacağı

veya 6183 sayılı Kanun çerçevesinde tahsil edilen başka bir kamu borcu

bulunması hâlinde şartları çerçevesinde kripto varlıkları da elektronik haczin konusu olabilir.

6183 sayılı Kanun da kamu alacaklarının tahsili bakımından elektronik haciz yöntemlerine imkân veren bir cebri tahsil sistemi öngörmektedir. (Mevzuat)

Kripto Platformunun Borcu Nedeniyle Müşterinin Bitcoin’i Haczedilebilir mi?

Hayır.

Burada son derece önemli bir ayrım vardır.

Kripto varlık hizmet sağlayıcısının kendi borcu ile platform müşterisinin borcu birbirine karıştırılmamalıdır.

6362 sayılı Kanunun 35/C maddesinin yedinci fıkrası müşterilere ait nakit ve kripto varlıkların, kripto varlık hizmet sağlayıcısının kendi malvarlığından ayrı olduğunu açıkça düzenlemektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Buna göre müşterinin platform nezdindeki kripto varlıkları;

platformun kendi borçları nedeniyle haczedilemez,

rehnedilemez,

iflas masasına dâhil edilemez

ve üzerlerine ihtiyati tedbir konulamaz. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Örneğin bir kripto platformunun 100 milyon TL vergi borcu olduğunu düşünelim.

Platform nezdinde saklanan müşteriye ait 5 Bitcoin, sırf platformun vergi borcu nedeniyle haczedilemez.

Çünkü hukuken bu Bitcoinler platformun değil müşterinin malvarlığıdır.

Müşterinin Borcu Nedeniyle Platformun Malvarlığı Haczedilebilir mi?

Aynı kural ters yönde de geçerlidir.

Müşterinin kişisel borçları nedeniyle kripto platformunun kendi malvarlığı haczedilemez. Kanun müşteri varlıkları ile hizmet sağlayıcının varlıklarını karşılıklı olarak birbirinden ayırmaktadır. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Örneğin platform kullanıcısı Ahmet’in 2 milyon TL kredi borcu bulunuyorsa;

Ahmet’e ait 3 Bitcoin haczedilebilir.

Ancak yalnızca Ahmet o platformda müşteri olduğu için platform şirketinin banka hesabına veya şirkete ait kripto varlıklara haciz konulamaz.

Borçlunun Kripto Hesabı Nasıl Tespit Edilir?

Kripto varlık haczinde ilk mesele çoğu zaman hacizden önce varlığın bulunmasıdır.

Borçlu klasik banka hesabındaki parasını bankada tutarken kripto varlıklarını farklı platformlarda bulundurabilir.

6362 sayılı Kanunun 99/B maddesi bu nedenle özellikle kripto varlıkların bilişim sistemleri vasıtasıyla sorgulanmasını düzenlemektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

SPK da Türkiye’deki kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin güncel platform listesini yayımlamaktadır. (https://spk.gov.tr)

Dolayısıyla düzenlenmiş platformlarda tutulan kripto varlıkların tespit edilmesi, borçlunun yalnızca bilinmeyen bir blockchain adresinde bulunan varlıklarına kıyasla hukuken ve teknik olarak daha kolay olabilir.

İcra Müdürlüğü Kripto Borsasına Haciz Yazısı Gönderebilir mi?

Mevzuat, müşterilere ait kripto varlıklarla ilgili haciz ve benzeri adli taleplerin kripto varlık hizmet sağlayıcısı tarafından yerine getirileceğini açıkça düzenlemektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Bu nedenle borçlunun belirli bir kripto platformunda hesabı bulunduğu biliniyorsa icra müdürlüğü nezdinde bu malvarlığının haczine yönelik talepte bulunulması gündeme gelebilir.

Ancak 2024 sonrasında getirilen sistemin esas hedeflerinden biri işlemleri tek tek bütün platformlara fiziki yazılar gönderilen geleneksel modelin ötesine taşıyarak bilişim sistemleri üzerinden sorgulama ve elektronik haciz mekanizmasına bağlamaktır. Bunun hukuki temeli 6362 sayılı Kanun m.99/B/7’de açık biçimde kurulmuştur. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

İİK m.89 Haciz İhbarnamesi Kripto Borsasına Gönderilebilir mi?

Kripto platformundaki müşteri varlığının hukuki yapısı nedeniyle uygulamada üçüncü kişi nezdindeki malvarlığı hükümleri de tartışılabilir. Bununla birlikte 2024 yılında getirilen özel hüküm sonrasında öncelikle 6362 sayılı Kanun m.99/B/7’deki özel düzenlemenin dikkate alınması gerekir.

Kanun, müşterilere ait kripto varlıklarla ilgili haciz ve tedbir taleplerinin münhasıran kripto varlık hizmet sağlayıcıları tarafından yerine getirileceğini ve elektronik haciz bakımından doğrudan İİK m.78’e atıf yapıldığını düzenlemiştir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Bu nedenle kripto varlık haczinin her olayda klasik banka alacağı hacziyle tamamen aynı usulde yürütüleceğinin varsayılması doğru değildir.

Somut icra dosyasında talep edilecek işlemin, platformun niteliğine ve elektronik haciz altyapısının uygulanmasına göre belirlenmesi gerekir.

Kripto Varlığa Haciz Konulması ile Satılması Aynı Şey midir?

Hayır.

Haciz, borçlunun malvarlığı üzerinde cebri icra amacıyla tasarruf kısıtlaması oluşturulmasıdır.

Ancak alacaklının parasını tahsil edebilmesi için sonraki aşamada haczedilen varlığın paraya çevrilmesi gerekebilir.

Kripto varlıklarda bu konu klasik taşınır mallara kıyasla farklı teknik özelliklere sahiptir.

Bitcoin veya USDT’nin:

hangi tarih veya kur üzerinden değerlendirileceği,

hangi yöntemle satılacağı,

satış anındaki fiyat hareketlerinin nasıl yönetileceği,

transfer ve işlem masraflarının nasıl karşılanacağı

gibi meseleler haciz işleminden ayrı olarak değerlendirilmelidir.

6362 sayılı Kanun elektronik haczin hukuki temelini açıkça kurmuş olmakla birlikte, kripto varlıkların cebri icra kapsamında paraya çevrilmesinin her teknik ayrıntısını tek bir maddede düzenlememektedir. Bu nedenle uygulama bakımından İcra ve İflas Kanunu hükümleri ile kripto varlığın teknik niteliğinin birlikte değerlendirilmesi gerekir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Bitcoin’in Değeri Haciz Tarihinde mi Belirlenir?

Kripto varlıkların fiyatlarının çok hızlı değişebilmesi cebri icra bakımından önemli bir problem yaratmaktadır.

Örneğin 1 Bitcoin haczedildiği tarihte 3 milyon TL değerinde iken birkaç hafta sonra 2,5 milyon TL veya 3,5 milyon TL değerinde olabilir.

Bu nedenle haciz işlemi ile kripto varlığın paraya çevrilmesi birbirinden ayrılmalıdır.

Haciz tarihinde varlığın miktarı belirlenirken cebri satış veya paraya çevirme aşamasında fiilen elde edilen tutar farklı olabilir.

Bu nedenle;

“1 Bitcoin haczedildiği gün 3 milyon TL’ydi, alacaklıya kesin 3 milyon TL ödenir.”

şeklinde bir sonuç çıkarılamaz.

USDT’ye Haciz Konulabilir mi?

Kripto varlığın stablecoin olması, tek başına hacze engel değildir.

Borçlunun düzenlemeye tabi bir platform nezdinde USDT bakiyesi bulunuyorsa ve söz konusu varlığın borçluya ait olduğu tespit edilebiliyorsa haciz mekanizması gündeme gelebilir.

Örneğin borçlunun hesabında:

100.000 USDT

bulunması durumunda, borcun ve takip koşullarının elverdiği ölçüde bu kripto varlıkların haczedilmesi mümkündür.

Aynı yaklaşım Bitcoin veya Ethereum gibi diğer kripto varlıklar bakımından da genel olarak geçerlidir. Kanun, belirli tek bir kripto para türünü değil, müşterilere ait “kripto varlıklar” kavramını kullanmaktadır. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Self-Custody Cüzdandaki Kripto Paralara Haciz Konulabilir mi?

Bu konu merkezi platformlardaki varlıklardan daha karmaşıktır.

Self-custody cüzdan, kullanıcının private key veya seed phrase’i bizzat kontrol ettiği ve üçüncü bir kripto platformunun varlık üzerinde doğrudan tasarruf yetkisinin bulunmadığı cüzdandır.

Örneğin borçlunun 5 Bitcoin’i kendi donanım cüzdanında tuttuğunu varsayalım.

Ekonomik değere sahip ve borçluya ait bir malvarlığı unsurunun cebri icranın tamamen dışında olduğu sonucuna ulaşmak için genel bir hukuki dayanak bulunmamaktadır. Ancak 6362 sayılı Kanun m.99/B/7’deki özel elektronik haciz mekanizması doğrudan kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdindeki müşteri varlıklarına göre yapılandırılmıştır. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Bu nedenle self-custody cüzdan bakımından asıl sorun çoğu zaman:

“Kripto varlık haczedilebilir mi?”

sorusundan çok;

“İcra organı bu varlığın varlığını nasıl tespit edecek ve private key borçlunun kontrolündeyken fiilî tasarrufu nasıl sağlayacak?”

sorusudur.

Burada özel anahtarın bulunduğu cihazın durumu, borçlunun cüzdan üzerindeki kontrolü ve kripto varlığın teknik yapısı somut olay özelinde önem taşır.

Bu alanın merkezi borsa hesaplarındaki elektronik haciz kadar standartlaşmış bir uygulamaya sahip olduğu söylenemez.

Soğuk Cüzdana Haciz Konulabilir mi?

“Soğuk cüzdan” veya cold wallet, kripto varlıklara ilişkin özel anahtarın çevrim dışı ortamda tutulduğu sistemi ifade eder.

Örneğin borçlunun özel anahtarları bir donanım cüzdanında bulunabilir.

Burada önemli olan fiziksel cihazın kendi ekonomik değerinden çok, cihaz veya seed phrase aracılığıyla kontrol edilen kripto varlıktır.

Dolayısıyla yalnızca USB benzeri cihazın haczedilmesi ile blokzincir üzerindeki Bitcoin üzerinde gerçek kontrol elde edilmesi aynı şey değildir.

Kripto varlık fiilen blokzincir üzerinde bulunur; donanım cüzdanı esas olarak varlık üzerinde tasarruf etmeyi sağlayan özel anahtarı yönetir.

Bu nedenle self-custody ve cold wallet hacizlerinde teknik kontrolün güvenli biçimde devralınması, merkezi platform hesabına göre çok daha önemli hâle gelir.

Borçlu Kripto Cüzdanını Gizlerse Ne Olur?

Blockchain adresleri herkesin gerçek kimliğini doğrudan göstermeyebilir.

Örneğin;

0xAB...

şeklindeki bir Ethereum adresinden o kişinin Ahmet Yılmaz olduğu kendiliğinden anlaşılamaz.

Dolayısıyla self-custody cüzdanların tespiti merkezi platformlardaki KYC yapılmış hesaplardan daha zordur.

Ancak kripto varlığın;

banka hesabından platforma para gönderilmesi,

kripto borsasından dış cüzdana transfer yapılması,

bilinen bir cüzdan adresiyle ilişkilendirilmesi

gibi yollarla borçluyla bağlantısı ortaya konabilir.

Düzenlenen kripto platformlarının transfer ve cüzdan kayıtlarını güvenli, erişilebilir ve takip edilebilir şekilde tutmaları da bu açıdan önemlidir. 6362 sayılı Kanun müşterilerin transferlerinin gerçekleştirildiği cüzdanlara ve hesaplara ilişkin kayıtların tutulmasını zorunlu kılmaktadır. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Kripto Para Başkasının Cüzdanında Tutuluyorsa Haczedilebilir mi?

Burada gerçek hak sahipliği önemlidir.

Cüzdan teknik olarak başka kişinin adına veya kontrolünde görünse bile varlığın gerçekte borçluya ait olduğu ileri sürülebilir.

Ancak üçüncü kişinin mülkiyet iddiası bulunması hâlinde istihkak uyuşmazlığı doğabilir.

İcra ve İflas Kanunu, haczedilen malın borçluya değil üçüncü kişiye ait olduğunun ileri sürüldüğü durumlar için istihkak mekanizmaları öngörmektedir. (Mevzuat)

Kripto varlıklarda bu uyuşmazlık özellikle zor olabilir.

Çünkü blockchain üzerinde cüzdanın hangi kişinin hukuki mülkiyetinde olduğu her zaman doğrudan yazmaz.

Bu durumda;

kripto platformu kayıtları,

banka transferleri,

TXID’ler,

cüzdan hareketleri,

taraflar arasındaki sözleşmeler

gibi deliller önem kazanabilir.

Kripto Varlıklar İçin İhtiyati Haciz Talep Edilebilir mi?

Somut alacağın niteliğine ve İcra ve İflas Kanunu’ndaki ihtiyati haciz şartlarının gerçekleşmesine göre kripto varlıklar bakımından da geçici hukuki koruma ihtiyacı gündeme gelebilir.

Örneğin alacaklı, borçlunun yüksek miktardaki USDT’sini hızla başka bir cüzdana aktararak tahsili imkânsızlaştıracağını düşünüyorsa mahkemeden ihtiyati haciz talep etmeyi değerlendirebilir.

6362 sayılı Kanunun 99/B maddesi de yalnızca kesin hacizden değil, müşterilere ait kripto varlıklara yönelik “tedbir, haciz ve benzeri her türlü idari ve adli taleplerden” söz etmektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Ancak mahkemenin ihtiyati haciz kararı verebilmesi için İcra ve İflas Kanunu’ndaki şartların somut olayda ayrıca gerçekleşmesi gerekir.

Kripto varlığa sahip olunması tek başına ihtiyati haciz sebebi değildir.

Kripto Varlığa İhtiyati Tedbir Konulabilir mi?

İhtiyati tedbir ile ihtiyati haciz aynı hukuki kurum değildir.

Örneğin taraflar arasında belirli Bitcoinlerin mülkiyetinin kime ait olduğu konusunda uyuşmazlık varsa veya davanın konusu doğrudan belirli kripto varlığın kendisiyse HMK kapsamında ihtiyati tedbir gündeme gelebilir.

6362 sayılı Kanunun kripto varlık hizmet sağlayıcılarına yönelik özel hükmü de platformların müşterilere ait kripto varlıklar bakımından adli tedbir taleplerini yerine getireceğini kabul etmektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Ancak bir para alacağının güvence altına alınması ile doğrudan çekişmeli malın korunması farklı hukuki durumlar olduğundan hangi geçici korumanın isteneceği somut olay özelinde belirlenmelidir.

Ceza Soruşturmasında Kripto Paralara El Konulabilir mi?

Evet; ancak el koyma ile icra haczi aynı şey değildir.

İcra haczi bir alacağın tahsil edilmesine yönelik cebri icra işlemidir.

Ceza soruşturmasındaki el koyma ise suçla bağlantılı malvarlığının soruşturma veya kovuşturma sürecinde muhafaza altına alınmasına yönelik koruma tedbiridir.

6362 sayılı Kanunun 99/B maddesinin yedinci fıkrası bu konuda da açık bir düzenleme içermektedir.

Müşterilere ait nakit veya kripto varlıklara adli makamlarca el konulması hâlinde, el konulan varlıkların SPK tarafından yetkilendirilmiş saklama hizmeti sağlayan kuruluşlarda oluşturulacak cüzdanlarda muhafaza edilmesi için gerekli işlemler adli makamlar tarafından tesis edilir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Bu hüküm özellikle kripto dolandırıcılığı, siber suçlar ve suçtan elde edilen kripto varlıklara ilişkin soruşturmalarda önemlidir.

Kripto Borsasının Kendi Bitcoinleri Haczedilebilir mi?

Müşteri varlıkları ile platformun kendi varlıklarını ayırmak gerekir.

6362 sayılı Kanun müşterilere ait kripto varlıkların platformun malvarlığından ayrı tutulmasını zorunlu kılmaktadır. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Bu koruma müşteri varlıkları içindir.

Platformun kendi mülkiyetinde bulunan ve müşterilere ait olmayan malvarlıkları bakımından ise şirketin borçlarından doğan genel cebri icra rejimi ayrıca değerlendirilir.

Dolayısıyla:

Müşterinin Bitcoin’i → platformun borcu için haczedilemez.

Ancak:

Platform şirketinin kendi malvarlığı → kendi borçları bakımından genel haciz rejiminin konusu olabilir.

Bu ayrım özellikle kripto platformunun mali sorun yaşadığı durumlarda önemlidir.

Kripto Platformu İflas Ederse Müşteri Varlıkları Ne Olur?

Müşteriler açısından önemli bir başka koruma da iflas bakımından getirilmiştir.

6362 sayılı Kanuna göre müşterilere ait kripto varlıklar platformun kendi malvarlığından ayrıdır ve platformun borçları nedeniyle iflas masasına dâhil edilemez. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Dolayısıyla örneğin bir platformun iflas etmesi hâlinde müşterinin platform nezdinde bulunan 1 Bitcoin’i hukuken şirketin bütün alacaklılarının paylaşacağı sıradan şirket malvarlığı gibi kabul edilmemelidir.

Bununla birlikte platform kayıtlarında görünen kripto varlıkların fiilen mevcut olmaması farklı ve daha ciddi bir hukuki problem doğurabilir.

Kripto Varlık Başka Bir Ülkedeki Borsadaysa Haciz Mümkün mü?

Bu durumda süreç önemli ölçüde zorlaşabilir.

6362 sayılı Kanunun elektronik haciz mekanizması, Türkiye’deki düzenleyici sisteme tabi kripto varlık hizmet sağlayıcıları bakımından açık bir hukuki çerçeve oluşturmaktadır. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Ancak borçlunun kripto varlıkları yalnızca yabancı bir borsada tutuluyorsa;

platformun hangi ülkede bulunduğu,

Türk icra makamlarının kararlarını tanıyıp tanımadığı,

ilgili ülkede haciz işleminin nasıl gerçekleştirileceği

gibi sorunlar ortaya çıkabilir.

Bu durumda Türk icra müdürlüğünden gönderilecek bir yazının dünyanın her ülkesindeki yabancı kripto platformunu otomatik olarak bağladığı söylenemez.

Somut olayda yabancı ülke hukukunun ve uluslararası hukuki mekanizmaların ayrıca değerlendirilmesi gerekebilir.

SPK Listesinde Bulunan Kripto Platformları Neden Önemlidir?

SPK, kripto varlık hizmet sağlayıcıları için güncel bir sistem oluşturmuş ve faaliyette bulunan kuruluşlara ilişkin liste yayımlamaktadır. (https://spk.gov.tr)

13 Mart 2025 tarihinde yürürlüğe giren iki temel Tebliğ ile de kripto varlık hizmet sağlayıcılarının kuruluş ve faaliyet esasları ile kripto varlıkların alım satımı, transferi ve saklanmasına ilişkin ayrıntılı düzenlemeler getirilmiştir. (https://spk.gov.tr)

Bu sistemin haciz bakımından önemi, müşteri varlıklarının kayıtlı ve takip edilebilir bir düzenleyici yapı içerisinde bulunmasıdır.

Self-custody cüzdandaki Bitcoin ile düzenlemeye tabi bir platform hesabındaki Bitcoin arasındaki icra pratiği farkının temel nedenlerinden biri budur.

Kripto Varlıklar Rehnedilebilir mi?

6362 sayılı Kanunda kripto varlıklara ilişkin rehin konusunda da özel düzenleme bulunmaktadır.

Kanuna göre kripto varlıkları konu alan rehin sözleşmelerine 6750 sayılı Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanunu uygulanmaz. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Bu hüküm;

“Kripto varlık üzerinde hiçbir şekilde rehin kurulamaz.”

anlamına gelmekten ziyade, kripto varlık rehninin 6750 sayılı Kanunun özel sicilli taşınır rehni mekanizmasına tabi olmadığını göstermektedir.

Kripto varlık üzerinde teminat yapılarının nasıl kurulacağı ise sözleşmenin ve varlığın teknik kontrol mekanizmasının özelliklerine göre ayrıca değerlendirilmelidir.

Kripto Varlık Haczinde En Büyük Sorun Nedir?

Merkezi platformlardaki kripto varlıklar bakımından hukuki dayanak artık oldukça açıktır.

Asıl sorunlar daha çok uygulamada ortaya çıkmaktadır.

Özellikle;

borçlunun hangi platformlarda hesabı bulunduğunun belirlenmesi,

self-custody cüzdanların tespiti,

cüzdan adresinin borçluyla ilişkilendirilmesi,

kripto varlığın hızla başka adrese aktarılması,

fiyatın sürekli değişmesi,

haciz sonrası paraya çevirme mekanizması

uygulamadaki temel sorunlardır.

Buna karşılık 6362 sayılı Kanun m.99/B/7 ile getirilen bilişim sistemleri üzerinden sorgulama ve elektronik haciz sistemi, merkezi platformlardaki varlıkların icra hukukuna entegrasyonu bakımından son derece önemli bir adımdır. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Kripto Para Haczi İçin Alacaklı Ne Yapmalıdır?

Alacaklı, borçlunun kripto varlığı bulunduğunu biliyor veya kuvvetle tahmin ediyorsa icra dosyasında buna yönelik açık talepte bulunabilir.

Örneğin talepte;

borçlu adına kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdinde bulunan nakit ve kripto varlıkların 6362 sayılı Kanun m.99/B/7 ve İİK m.78 kapsamında bilişim sistemleri vasıtasıyla sorgulanması ve borca yeter miktarının elektronik ortamda haczedilmesi

istenebilir.

Somut dosyada mevcut teknik altyapı ve ilgili icra müdürlüğünün uygulaması ayrıca önem taşıyacaktır.

Özellikle yüksek tutarlı alacaklarda yalnızca banka, araç ve tapu sorgusuyla yetinilmeyip borçlunun dijital malvarlığının da araştırılması giderek daha önemli hâle gelmektedir.

Sıkça Sorulan Sorular

Bitcoin’e haciz konulabilir mi?

Evet. 6362 sayılı Kanun müşterilere ait kripto varlıkların haczedilebilmesini açıkça kabul etmekte ve kripto varlıkların bilişim sistemleri üzerinden sorgulanarak elektronik ortamda haczedilmesi için İİK m.78’e atıf yapmaktadır. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

USDT’ye haciz konulabilir mi?

Evet. Kanun yalnızca Bitcoin’i değil genel olarak müşterilere ait “kripto varlıkları” kapsamaktadır. Borçluya ait USDT’nin kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdinde bulunması hâlinde haciz gündeme gelebilir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Kripto paralara e-haciz uygulanabilir mi?

Evet. 6362 sayılı Kanun, kripto varlıkların bilişim sistemleri vasıtasıyla sorgulanmasını ve elektronik ortamda haczedilmesini açıkça düzenlemektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Vergi borcu nedeniyle kripto para haczedilebilir mi?

Evet. Kanun, 6183 sayılı Kanun kapsamında takip edilen kamu alacakları bakımından da bilişim sistemleri üzerinden sorgulama ve elektronik hacze izin vermektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Kripto borsasının borcu için müşterinin Bitcoin’i haczedilebilir mi?

Hayır. Müşteri varlıkları platformun malvarlığından ayrıdır. Platformun borçları nedeniyle müşterilere ait nakit ve kripto varlıklar haczedilemez, rehnedilemez veya iflas masasına dâhil edilemez. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Soğuk cüzdandaki Bitcoin haczedilebilir mi?

Borçluya ait ekonomik değerin genel olarak cebri icra dışında olduğu söylenemez. Ancak 6362 sayılı Kanundaki özel elektronik haciz mekanizması esas olarak kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdindeki varlıklara göre düzenlenmiştir. Self-custody veya soğuk cüzdanlarda varlığın tespiti ve özel anahtar üzerinde fiilî kontrol sağlanması merkezi platform hesaplarına göre çok daha karmaşıktır. Bu, mevcut düzenlemelerden çıkarılan bir hukuki ve teknik değerlendirmedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Kripto borsasına ihtiyati haciz kararı gönderilebilir mi?

Somut olayda ihtiyati haciz şartları oluşmuşsa kripto varlıklar bakımından da geçici koruma gündeme gelebilir. 6362 sayılı Kanun müşterilere ait kripto varlıklara yönelik “tedbir, haciz ve benzeri her türlü idari ve adli talebin” hizmet sağlayıcılar tarafından yerine getirilmesini düzenlemektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Ceza soruşturmasında Bitcoin’e el konulabilir mi?

Evet. Adli makamlarca müşteri kripto varlıklarına el konulması hâlinde Kanun, bu varlıkların SPK tarafından yetkilendirilmiş saklama kuruluşlarındaki cüzdanlarda muhafazasına yönelik özel sistem öngörmektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Yurt dışındaki kripto borsasına Türk icra dosyasından haciz konulabilir mi?

Yabancı platformlar bakımından Türk elektronik haciz sisteminin doğrudan ve otomatik şekilde uygulanacağı söylenemez. Platformun bulunduğu ülkenin hukuku ve yabancı kararların icrasına ilişkin süreçler ayrıca değerlendirilmelidir.

Sonuç: Kripto Varlıklar Artık İcra Hukuku Bakımından Açıkça Haczedilebilir Malvarlığı Unsurları Arasındadır

Kripto varlıkların fiziki olarak bulunmaması veya blockchain üzerinde tutulması, bu varlıkların cebri icranın tamamen dışında kaldığı anlamına gelmemektedir.

Türk hukukunda bu konuda artık son derece önemli bir açık düzenleme bulunmaktadır.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu m.99/B/7, müşterilere ait nakit ve kripto varlıklarla ilgili tedbir, haciz ve benzeri bütün idari ve adli taleplerin kripto varlık hizmet sağlayıcıları tarafından yerine getirileceğini; kripto varlıkların bilişim sistemleri vasıtasıyla sorgulanabileceğini ve elektronik ortamda haczedilebileceğini açıkça düzenlemektedir. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Aynı sistem kamu alacakları için de geçerlidir. 6183 sayılı Kanun kapsamında takip edilen alacaklar nedeniyle kripto varlıkların elektronik ortamda sorgulanması ve haczi mümkündür. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Ancak üç farklı durum mutlaka birbirinden ayrılmalıdır:

Borçlunun düzenlemeye tabi kripto platformundaki varlığı: Haciz bakımından hukuki dayanak en açık durumdur ve elektronik haciz mekanizması öngörülmüştür.

Borçlunun self-custody veya soğuk cüzdanındaki varlığı: Malvarlığı değerinin cebri icra dışında olduğu söylenemez; ancak varlığın tespiti ve private key üzerinde fiilî kontrol sağlanması uygulamayı önemli ölçüde zorlaştırır.

Kripto platformunun borcu nedeniyle müşteri varlıkları: Müşteriye ait Bitcoin, USDT veya diğer kripto varlıklar platformun borcu nedeniyle haczedilemez ve iflas masasına dâhil edilemez. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Bu nedenle özellikle yüksek tutarlı icra takiplerinde borçlunun malvarlığı araştırması yapılırken artık yalnızca;

banka hesapları + tapu kayıtları + araç kayıtları

üzerinden hareket edilmesi yeterli olmayabilir.

Borçlunun önemli ölçüde dijital varlığı bulunabileceğinden;

kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdindeki hesapların ve kripto varlıkların araştırılması

da tahsil stratejisinin bir parçası hâline gelmiştir.

2025 yılında yürürlüğe giren ayrıntılı SPK düzenlemeleriyle kripto varlıkların alım satımı, transferi ve saklanmasının kurumsal bir düzenleme sistemine alınması da bu süreci güçlendirmiştir. (https://spk.gov.tr)

Dolayısıyla 2026 itibarıyla “Kripto para haczedilebilir mi?” sorusunun cevabı özellikle düzenlemeye tabi platformlarda tutulan varlıklar bakımından açık biçimde “evet”tir. Asıl hukuki ve teknik mücadele artık kripto varlığın haczedilebilir olup olmadığından çok, borçlunun kripto varlığının nerede bulunduğunun tespit edilmesi ve haciz sonrasında etkin şekilde paraya çevrilmesi aşamalarında ortaya çıkmaktadır.