BASIN YOLUYLA KİŞİLİK HAKLARINA SALDIRI NEDENİYLE MANEVİ TAZMİNAT DAVASI DİLEKÇE ÖRNEĞİ

NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ’NE
İSTANBUL

DAVACI: AD VE SOYAD (T.C. Kimlik No: …) – ADRES

VEKİLİ: Av. AD VE SOYAD – ADRES

DAVALI: AD SOYAD / YAYIN KURULUŞU – ADRES

KONU: Basın yoluyla kişilik haklarına yönelik hukuka aykırı saldırı nedeniyle … TL manevi tazminatın, haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili talebimizden ibarettir.

DAVA DEĞERİ: … TL

AÇIKLAMALAR

1. Davalı tarafından [yayın tarihi] tarihinde [gazete / dergi / internet haber sitesi / sair yayın mecrasının adı] üzerinden yayımlanan, “[haber veya yazının başlığı]” başlıklı içerikte davacı hakkında gerçeğe aykırı, küçük düşürücü, itibarı zedeleyici ve kişilik haklarına saldırı teşkil eden birtakım iddia ve ifadelere yer verilmiştir.
2. Söz konusu yayında davacı hakkında özellikle “[kişilik hakkını ihlal ettiği ileri sürülen ifadeleri veya isnatları buraya yazınız]” şeklinde ifadeler kullanılmış; bu suretle davacı kamuoyu nezdinde hukuka aykırı şekilde olumsuz bir kişi olarak gösterilmiş ve davacının şeref, haysiyet, saygınlık ve sosyal itibarı ağır şekilde zedelenmiştir.
3. Davaya konu yayın, salt bir eleştiri veya haber verme sınırları içerisinde kalmamaktadır. Yayında kullanılan ifadeler, haberin sunuluş biçimi, başlığı, içeriği ve davacı hakkında oluşturulmaya çalışılan algı birlikte değerlendirildiğinde, davacının kişilik değerlerini doğrudan hedef alan ve kişisel saygınlığını zedeleyen bir içerik bulunduğu açıktır.
4. Basın özgürlüğü demokratik toplum düzeninin vazgeçilmez unsurlarından olmakla birlikte sınırsız bir hak değildir. Haber verme ve eleştiri hakkının hukuka uygun kabul edilebilmesi için somut olayın özelliklerine göre yayının gerçeklik ve güncellik unsurlarını taşıması, kamu yararına yönelik olması ve haberin veriliş biçimi ile kullanılan ifadeler arasında ölçülü bir bağ bulunması gerekir. Basın özgürlüğü, kişilerin şeref ve saygınlığını zedeleyen gerçeğe aykırı isnatlarda bulunma veya kişilik haklarına saldırma hakkı vermemektedir.
5. Somut olayda davalı, davacı hakkında ileri sürdüğü iddiaları yeterli ve güvenilir bir araştırmaya dayandırmamış; iddiaların doğruluğunu ortaya koyan somut bilgi ve belgelere yer vermeksizin davacı hakkında kesin yargılar içeren ifadeler kullanmıştır. Yayının içeriği ve sunuluş şekli itibarıyla haber verme amacı aşılmış, davacının kişiliğinin ve toplum nezdindeki itibarının hedef alınması sonucunu doğuran bir yayın gerçekleştirilmiştir.
6. Ayrıca dava konusu içerikte yer alan [somut olarak yanlış olan husus] gerçeği yansıtmamaktadır. Gerçek durum [gerçek olay kısaca açıklanacaktır] şeklindedir. Davalı tarafından bu husus araştırılmaksızın veya mevcut gerçeklik bilinmesine rağmen farklı bir şekilde kamuoyuna aktarılmıştır.
7. Davaya konu yayının [internet haber sitesi / gazete / sosyal medya hesapları ve sair mecralar] üzerinden geniş bir kitleye ulaşması nedeniyle kişilik hakkına yönelik saldırının etkisi de ağırlaşmıştır. Yayının erişilebilirliği ve üçüncü kişilerce görülmesi, paylaşılması ve yayılması sonucunda davacının özel, sosyal ve mesleki çevresindeki itibarı zarar görmüştür.
8. Davacı, dava konusu yayın nedeniyle gerek özel hayatında gerekse sosyal ve mesleki çevresinde açıklama yapmak durumunda kalmış; hakkında oluşturulan olumsuz algı nedeniyle ciddi üzüntü ve manevi yıpranma yaşamıştır. Davalı tarafından gerçekleştirilen hukuka aykırı yayın ile davacının uğradığı manevi zarar arasında doğrudan illiyet bağı bulunmaktadır.
9. Türk Medeni Kanunu’nun kişilik hakkını koruyan hükümleri uyarınca, kişilik hakkına hukuka aykırı şekilde saldırılan kişinin bu saldırıya karşı korunması mümkündür. Bunun yanında Türk Borçlar Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren kişi, meydana gelen zararı gidermekle yükümlüdür. Kişilik hakkının zedelenmesi hâlinde ise Türk Borçlar Kanunu’nun 58. maddesi uyarınca manevi tazminata hükmedilmesi mümkündür.
10. Somut olayda davalının gerçekleştirdiği yayın; davacının şeref ve haysiyetini, kişisel ve mesleki saygınlığını ve toplum içerisindeki itibarını zedelemiş, davacı açısından manevi zarara sebebiyet vermiştir.
11. Manevi tazminatın amacı, kişilik hakkına yönelik saldırı sonucunda bozulan manevi dengenin bir ölçüde giderilmesidir. Somut olayda yayının niteliği, kullanılan ifadelerin ağırlığı, yayın mecrasının erişim kapasitesi, içeriğin ulaşabildiği kişi sayısı, saldırının davacının sosyal ve mesleki hayatındaki etkileri ile davalının kusurunun ağırlığı birlikte değerlendirildiğinde … TL manevi tazminata hükmedilmesi hakkaniyete uygun olacaktır.
12. Açıklanan nedenlerle davacının kişilik haklarına hukuka aykırı biçimde saldırıda bulunan davalının, meydana gelen manevi zararı gidermekle yükümlü olması nedeniyle işbu davanın açılması zorunluluğu doğmuştur.

HUKUKİ NEDENLER

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 24, 25; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 49, 58 ve ilgili hükümler; 5187 sayılı Basın Kanunu’nun somut olaya uygulanabilir hükümleri; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve sair ilgili mevzuat.

DELİLLER

• Dava konusu gazete, dergi, internet haberi veya sair yayın içeriği,
• Dava konusu yayının URL adresi ve yayın tarihi bilgileri,
• Haber veya yayın içeriğine ilişkin ekran görüntüleri ve çıktılar,
• Gerektiğinde noter veya e-Tespit yoluyla yapılmış internet içeriği tespitleri,
• Yayının yayımlandığı internet sitesine ilişkin erişim ve yayın kayıtları,
• Yayının görüntülenme, paylaşılma ve etkileşim sayılarını gösteren kayıt ve veriler,
• Davaya konu haberin veya yazının yayımlandığı basılı nüsha,
• Varsa davalıya gönderilmiş ihtarname, tekzip, düzeltme ve cevap talepleri ile bunlara ilişkin tebliğ belgeleri,
• Davalı tarafından verilen cevaplar ve taraflar arasındaki yazışmalar,
• Dava konusu yayındaki iddiaların gerçeğe aykırı olduğunu gösteren resmî kayıt, belge, mahkeme kararı, soruşturma dosyası ve sair belgeler,
• İlgili kamu kurum ve kuruluşlarından celbi talep edilecek kayıt ve belgeler,
• Davacının mesleki ve sosyal itibarının saldırıdan ne şekilde etkilendiği hususunda tanık beyanları,
• Gerektiğinde bilirkişi incelemesi,
• Gerektiğinde ilgili internet sitesi ve yayın kuruluşuna yazılacak müzekkereler,
• Karşı tarafın sunacağı delillere karşı delil sunma hakkımız saklı kalmak kaydıyla her türlü yasal delil.

TANIKLAR

1. AD VE SOYAD – T.C. Kimlik No: […] – Adres: […]
2. AD VE SOYAD – T.C. Kimlik No: […] – Adres: […]

Tanıklarımız; dava konusu yayının davacının sosyal ve mesleki çevresinde meydana getirdiği etkiler, davacının itibarı üzerindeki sonuçları ve yaşadığı manevi yıpranma hususlarında beyanda bulunacaklardır.

SONUÇ VE İSTEM

Yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle;

1. Davanın KABULÜNE,
2. Basın yoluyla gerçekleştirilen hukuka aykırı saldırı nedeniyle davacının uğradığı manevi zararın karşılığı olarak … TL manevi tazminatın, haksız fiilin gerçekleştiği yayın tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline,
3. Dava konusu yayın ve internet içeriğine ilişkin kayıtların gerektiğinde ilgili yayın kuruluşlarından ve hizmet sağlayıcılardan celbine,
4. Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına,

karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederiz.

DAVACI VEKİLİ
Av. AD VE SOYAD