Deepfake Reklamlarda Ünlülerin Görüntülerinin Kullanılması: Yapay Zekâ ile Sahte Reklamların Hukuki Boyutu

Sosyal medyada gezinirken tanınmış bir oyuncunun, futbolcunun, iş insanının veya sosyal medya fenomeninin belirli bir yatırım uygulamasını tavsiye ettiği videoyla karşılaştığınızı düşünelim.

Videodaki kişinin yüzü gerçekçi görünmekte, ses tonu kendisine benzemekte ve hatta;

“Ben de bu uygulamayı kullanıyorum.”

“Bu ürün gerçekten işe yarıyor.”

“Bu yatırım sayesinde ciddi kazanç elde ettim.”

şeklinde açıklamalar yapmaktadır.

Ancak videodaki kişi gerçekte hiçbir zaman bu ürünü kullanmamış, şirketle reklam sözleşmesi yapmamış ve söz konusu ifadeleri söylememiş olabilir. Görüntü ve ses, kişinin internette bulunan fotoğraf ve videolarından yararlanılarak yapay zekâ ve deepfake teknolojisiyle oluşturulmuş olabilir.

Bu yöntem yalnızca kişinin kişilik hakları açısından değil, tüketicilerin aldatılması ve reklam hukukunun ihlali bakımından da önemli sonuçlar doğurmaktadır. Kişisel Verileri Koruma Kurumu da deepfake teknolojisinin reklam amacıyla kullanılabildiğini; gerçek kişilere ait ses ve görüntülerin işlenip manipüle edilmesiyle gerçek olmayan fakat gerçek kişisel veriler içeren yeni içerikler meydana getirilebildiğini belirtmektedir.

Üstelik Türkiye’de bu konuda 2026 yılında önemli ve doğrudan yapay zekâ reklamlarını hedef alan yeni düzenlemeler yürürlüğe girmiştir. Ticaret Bakanlığının 1 Temmuz 2026 tarihli açıklamasına göre Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğinde yapılan değişiklikler 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girmiş; gerçek kişilerin yapay zekâ ile oluşturulan dijital kopyalarının reklamda kullanılmasına ilişkin özel kurallar getirilmiştir.

Peki ünlülerin deepfake görüntülerinin reklamlarda kullanılması hukuka uygun mudur? Bir markanın ünlünün yapay zekâ görüntüsünü kullanması mümkün müdür? Ünlünün sesi yapay zekâ ile taklit edilebilir mi? Deepfake reklam nedeniyle tazminat davası açılabilir mi? Reklam Kuruluna başvurulabilir mi?

Bu soruların cevabı yalnızca “ünlünün rızası var mı?” sorusuna bağlı değildir. Deepfake reklamların kişilik hakları, kişisel verilerin korunması, reklam hukuku, tüketici hukuku ve bazı durumlarda ceza hukuku bakımından birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Deepfake Reklam Nedir?

Deepfake reklam, yapay zekâ teknolojileri kullanılarak gerçek bir kişinin yüzünün, sesinin, mimiklerinin veya diğer ayırt edici özelliklerinin taklit edildiği ya da değiştirildiği reklam içeriklerini ifade etmektedir.

Deepfake teknolojisiyle örneğin tanınmış bir kişinin;

• hiç söylemediği sözleri söylediği,
• kullanmadığı bir ürünü kullandığı,
• tanımadığı bir markayı tavsiye ettiği,
• yatırım yapmadığı bir platformdan kazanç sağladığı,
• hiç katılmadığı bir reklam kampanyasında rol aldığı

izlenimi oluşturulabilir.

KVKK’nın Deepfake Bilgi Notu’nda deepfake’in yüz, hareket ve sesin gerçeğe uygun biçimde taklit edilmesi veya değiştirilmesi amacıyla fotoğraf, video ve seslerin yapay zekâ teknikleriyle kullanılması olduğu belirtilmektedir. Kurum ayrıca az sayıdaki fotoğraf, video veya ses kaydının dahi gerçekçi içerik oluşturmak için yeterli olabileceğine dikkat çekmektedir.

Ünlünün Deepfake Görüntüsünü Reklamda Kullanmak Serbest midir?

Kural olarak bir kişinin kamu tarafından tanınıyor olması, onun yüzünün, sesinin ve kişiliğinin ticari amaçla sınırsız olarak kullanılabileceği anlamına gelmez.

Türk Medeni Kanunu’nun 24 ve 25. maddeleri kişilik hakkına yönelik hukuka aykırı saldırılara karşı koruma sağlamaktadır. Yargıtay uygulamasında da TMK m. 24 ve 25 kişilik değerlerine yönelik hukuka aykırı saldırıların önlenmesi ve sonuçlarının giderilmesi bakımından temel düzenlemeler olarak uygulanmaktadır.

Bir oyuncunun, futbolcunun veya tanınmış bir iş insanının görüntüsünün onun bilgisi dışında;

“Bu markayı kullanıyorum.”

“Bu ürünü tavsiye ediyorum.”

şeklinde bir ticari iletişimde kullanılması kişinin yalnızca görüntüsünü değil, ticari itibarını ve kamuoyu nezdindeki güvenilirliğini de ekonomik amaçla kullanmak anlamına gelebilir.

Bu nedenle deepfake reklamın hukuka uygunluğu değerlendirilirken kişinin rızası, reklamın içeriği, kullanılan görüntü ve seslerin kaynağı ile reklamın tüketicide oluşturduğu izlenim birlikte değerlendirilmelidir.

1 Ağustos 2026’da Deepfake Reklamlara İlişkin Ne Değişti?

Türkiye’de yapay zekâ reklamları bakımından en önemli güncel gelişmelerden biri Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğinde 2026 yılında yapılan değişikliktir.

Ticaret Bakanlığına göre düzenleme 1 Ağustos 2026’da yürürlüğe girmiştir. Yeni düzenlemeyle iki temel kural getirilmiştir.

Birincisi, reklamlarda yapay zekâ kullanılarak insandan ayırt edilemeyecek dijital karakterlere yer verilmesi hâlinde bu durumun tüketiciye açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir biçimde belirtilmesi zorunludur.

İkincisi ve deepfake ünlü reklamları bakımından daha önemlisi, gerçek bir kişinin yapay zekâ teknolojileri kullanılarak oluşturulmuş dijital kopyasının, bir mal veya hizmeti bizzat deneyimlediği izlenimi verdiği veya tavsiyede bulunduğu reklamların yapılması yasaklanmıştır.

Bu düzenleme doğrudan deepfake reklamların en sık kullanılan yöntemlerinden birini hedef almaktadır.

Ünlü Kişinin Yapay Zekâ Kopyası Ürün Tavsiye Edebilir mi?

2026 yılında yürürlüğe giren yeni reklam düzenlemesi bakımından bu konu özellikle önemlidir.

Örneğin ünlü bir oyuncunun yapay zekâ ile oluşturulan dijital kopyasının;

“Bu kremi üç aydır kullanıyorum ve çok memnunum.”

demesi,

bir futbolcunun dijital kopyasının;

“Ben bu takviyeyi kullanıyorum.”

demesi veya bir iş insanının deepfake görüntüsünün;

“Bu yatırım platformundan ben de kazanç sağlıyorum.”

şeklinde konuşması, gerçek kişinin mal veya hizmeti bizzat deneyimlediği veya tavsiye ettiği izlenimini meydana getiriyorsa yeni Yönetmelik kapsamındaki yasak gündeme gelir.

Bu nedenle artık yalnızca;

“Videonun altında yapay zekâ ile oluşturulmuştur yazıyordu.”

savunmasının her durumda yeterli olduğu söylenemez.

Yönetmelik bir taraftan yapay dijital karakterlerde şeffaflık yükümlülüğü getirirken, diğer taraftan gerçek kişinin dijital kopyasının kişisel deneyim veya tavsiye izlenimi oluşturduğu reklamları ayrıca yasaklamaktadır.

Ünlünün İzni Varsa Deepfake Reklam Yapılabilir mi?

Bu noktada iki ayrı hukuk alanının birbirinden ayrılması gerekir.

Ünlünün açık rızasının veya reklam sözleşmesinin bulunması, kişilik hakkı bakımından kullanımın hukuka uygunluğunun değerlendirilmesinde son derece önemli olabilir.

Ancak reklam hukuku açısından ayrıca 2026 yılında yürürlüğe giren özel yasak bulunmaktadır.

Ticaret Bakanlığının açıkladığı düzenleme, gerçek kişinin yapay zekâ ile oluşturulmuş dijital kopyasının mal veya hizmeti deneyimlediği ya da tavsiye ettiği izlenimini veren reklamların yapılmasını yasaklamaktadır. Bakanlığın açıklamasında bu yasak için kişinin rızasına bağlı ayrıca bir istisna belirtilmemektedir.

Bu nedenle salt ünlünün izin vermiş olmasına dayanarak böyle bir reklamın reklam mevzuatı açısından kesinlikle hukuka uygun olduğu kabul edilmemelidir. Bu, düzenlemenin lafzından çıkan hukuki bir sonuçtur ve reklam kampanyasının yapısı özel olarak değerlendirilmelidir.

Örneğin kişinin gerçek görüntüsüyle klasik reklam çekmesi ile onun yapay zekâ dijital kopyasının “Ben bu ürünü kullandım ve memnun kaldım.” demesi hukuken aynı reklam biçimi değildir.

Yapay Zekâ Karakteri ile Gerçek Kişinin Deepfake’i Arasındaki Fark

Yeni düzenlemede bu ayrım önemlidir.

Gerçek dünyada karşılığı bulunmayan ancak yapay zekâ kullanılarak insan görünümünde oluşturulmuş bir dijital karakter reklamlarda kullanılabilir. Ancak karakterin insandan ayırt edilemeyecek derecede gerçekçi olması durumunda bunun yapay zekâ ile oluşturulduğunun açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir şekilde belirtilmesi gerekir.

Buna karşılık gerçek bir kişinin dijital kopyasının kullanılması daha farklı bir hukuki kategori oluşturmaktadır.

Özellikle gerçek kişinin dijital kopyası tüketicide;

“Bu kişi gerçekten ürünü kullanmış.”

veya

“Bu kişi gerçekten bu markayı tavsiye ediyor.”

algısı meydana getiriyorsa Yönetmelikteki özel yasak gündeme gelir.

Ünlünün Fotoğrafının İnternette Olması Reklamda Kullanılmasına İzin Verir mi?

Hayır.

Bir sanatçının veya futbolcunun fotoğrafının Instagram, X, YouTube veya başka bir internet sitesinde herkese açık bulunması, fotoğrafın alınarak ticari reklamda kullanılmasına otomatik olarak izin vermez.

Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun 86. maddesi de resim ve portrelerin kullanımına ilişkin özel koruma sağlamaktadır. Kanun, eser niteliğinde olmasa bile resim ve portrelerin kullanımını belirli koşullara bağlamaktadır.

Bunun yanında kişinin görüntüsü kişilik hakkıyla da doğrudan bağlantılıdır.

Dolayısıyla;

“Fotoğraf zaten Google’da vardı.”

veya

“Ünlünün Instagram hesabı herkese açık.”

şeklindeki açıklamalar tek başına reklam kullanımının hukuka uygun olduğu anlamına gelmez.

Ünlünün Sesini Yapay Zekâ ile Taklit Ederek Reklam Yapmak

Deepfake reklam yalnızca görüntü üzerinden yapılmaz.

Bir kişinin internette bulunan röportajları, YouTube videoları veya podcast kayıtları kullanılarak sesi klonlanabilir ve daha sonra reklam metni onun sesiyle söylenmiş gibi üretilebilir.

KVKK Deepfake Bilgi Notu, deepfake teknolojisinin doğrudan sesleri de taklit edebildiğini ve ses ile görüntü gibi kişisel verilerin manipülasyon sonucunda gerçek olmayan fakat gerçek kişisel veri unsurları taşıyan içeriklere dönüştürülebildiğini açıklamaktadır.

Örneğin ünlü bir ekonomistin sesi klonlanarak;

“Bu yatırım uygulamasına güveniyorum.”

şeklinde sahte bir reklam hazırlanması kişinin kişilik ve veri koruma haklarının yanında tüketicinin yanıltılması açısından da değerlendirilmelidir.

Deepfake Reklam ve Kişilik Haklarının İhlali

Bir kişinin adı, görüntüsü, sesi ve toplumdaki itibarı onun kişilik alanıyla bağlantılıdır.

Özellikle tanınmış kişilerin kamuoyu nezdindeki güvenilirliği aynı zamanda önemli bir ekonomik değer de taşıyabilir.

Örneğin bir sporcu yıllarca belirli markalarla çalışarak kendi imajını oluşturmuş olabilir.

Başka bir şirketin bu sporcunun deepfake görüntüsünü kullanarak kendi ürününü tavsiye ediyormuş gibi göstermesi durumunda sporcunun;

• görüntüsü,
• adı,
• sesi,
• mesleki itibarı,
• ticari imajı

üzerindeki haklarına müdahale söz konusu olabilir.

TMK m. 24 ve 25 kapsamında kişilik hakkına yönelik hukuka aykırı saldırılara karşı koruma talep edilebilir.

Deepfake Reklam Nedeniyle Manevi Tazminat İstenebilir mi?

Şartları bulunuyorsa mümkündür.

Türk Borçlar Kanunu’nun 58. maddesi kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören kişinin manevi tazminat talep edebilmesine imkân vermektedir.

Örneğin ünlü bir kişinin görüntüsünün onun dünya görüşü veya mesleki itibarıyla açıkça bağdaşmayan bir ürünün reklamında kullanılması kişinin kamuoyu nezdindeki itibarına zarar verebilir.

Benzer şekilde kişinin sahte yatırım veya kripto reklamında kullanılması sonucunda takipçileri dolandırılmış ve kamuoyu bu kişiyi olayın parçası zannetmiş olabilir.

Bu durumda kişilik hakkının hangi ölçüde zedelendiği somut olayın şartlarına göre değerlendirilerek manevi tazminat gündeme gelebilir. TBK m. 58 bu tür kişilik hakkı ihlallerinde manevi giderimin temel hükümlerinden biridir.

Deepfake Reklam Nedeniyle Maddi Tazminat İstenebilir mi?

Evet, somut ekonomik zarar meydana gelmişse maddi tazminat da gündeme gelebilir.

Örneğin bir futbolcunun deepfake reklamı başka bir spor markasında kullanılmış ve sporcunun mevcut sponsorluk sözleşmesi bu nedenle zarar görmüş olabilir.

Bir sanatçının görüntüsü izinsiz biçimde düşük itibarlı veya kendi marka kimliğiyle bağdaşmayan bir üründe kullanılabilir.

Bu durumda;

• reklam sözleşmesi kaybı,
• sponsorluk kaybı,
• lisanslama gelirinin kaybı,
• ticari anlaşmaların sona ermesi

gibi somut zararların ispatı hâlinde maddi tazminat talepleri gündeme gelebilir.

Kişilik hakkı saldırılarından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat talepleri Türk özel hukukundaki genel sorumluluk hükümleri çerçevesinde değerlendirilir; manevi tazminat açısından TBK m. 58 ayrıca özel düzenleme içermektedir.

Ünlünün Deepfake Reklamında Kişisel Veri İhlali

Deepfake reklam oluşturulabilmesi için çoğu zaman kişinin gerçek;

• fotoğrafları,
• videoları,
• yüz görüntüleri,
• ses kayıtları

kullanılmaktadır.

KVKK Deepfake Bilgi Notu’na göre ses ve görüntü gibi kişisel verilerin deepfake teknolojisiyle işlenmesi sonucunda, gerçek olmayan ancak içerisinde gerçek kişisel veri barındıran karma içerikler meydana gelebilmektedir. Kurum, bu içeriklerin insanları yanıltma, finansal zarar doğurma ve dolandırıcılık gibi amaçlarla kullanılabileceğine dikkat çekmektedir.

Bu nedenle deepfake reklam uyuşmazlığında yalnızca son reklam filmi değil;

reklamın oluşturulması için gerçek kişinin fotoğraf ve seslerinin nasıl toplandığı, hangi hukuki sebebe dayanılarak işlendiği ve kimlere aktarıldığı

da incelenmelidir.

Ünlünün Görüntüsü Kullanılarak Sahte Yatırım Reklamı Yapılması

Uygulamada en tehlikeli örneklerden biri tanınmış iş insanlarının, ekonomistlerin veya televizyon yüzlerinin deepfake görüntülerinin yatırım dolandırıcılıklarında kullanılmasıdır.

Örneğin kişinin görüntüsü kullanılarak;

“Ben bu platforma 10.000 TL yatırdım ve bir ay içerisinde 100.000 TL kazandım.”

şeklinde tamamen yapay bir reklam oluşturulabilir.

Tüketiciler tanınmış kişiye duydukları güven nedeniyle sahte internet sitesine yönlendirilerek para yatırabilir.

Deepfake’in finansal zarar ve dolandırıcılık amacıyla kullanılmasının ciddi bir tehdit olduğu KVKK tarafından da açıkça belirtilmektedir.

Bu durumda olay yalnızca ünlünün kişilik hakkı ve reklam hukuku bakımından değil, somut fiilin özelliklerine göre dolandırıcılık ve bilişim suçları bakımından da değerlendirilmelidir.

Deepfake Reklamda Marka da Sorumlu Olabilir mi?

Deepfake içeriğin doğrudan marka veya reklam veren tarafından hazırlanması hâlinde reklam verenin hukuki sorumluluğu gündeme gelebilir.

Reklam bir reklam ajansı, influencer ajansı veya başka bir hizmet sağlayıcı tarafından hazırlanmışsa tarafların sorumluluğu sözleşme ilişkileri ve gerçekleştirdikleri fiiller kapsamında ayrıca değerlendirilmelidir.

Reklam hukuku bakımından ise Ticaret Bakanlığı ve Reklam Kurulu, ticari reklam ve haksız ticari uygulamaları denetlemektedir. Bakanlık 2026 değişikliklerinin tüketicileri özellikle yapay zekâ destekli reklamlar ve diğer dijital reklam yöntemlerine karşı daha etkin korumayı amaçladığını açıklamıştır.

Dolayısıyla;

“Reklamı ajans hazırladı, markanın hiçbir sorumluluğu olamaz.”

şeklindeki genel bir yaklaşım doğru değildir.

Her tarafın kampanyadaki rolü ayrıca belirlenmelidir.

Deepfake Reklamlar Reklam Kuruluna Şikâyet Edilebilir mi?

Ticari reklam mevzuatına aykırı bir yapay zekâ reklamı bakımından Reklam Kurulu denetimi gündeme gelebilir.

Ticaret Bakanlığı, Reklam Kurulunun aldatıcı ve mevzuata aykırı reklamlar hakkında idari yaptırımlar uyguladığını; uygulamada reklam durdurma, idari para cezası ve koşullarına göre erişimin engellenmesi kararlarının verilebildiğini açıklamaktadır.

Özellikle 1 Ağustos 2026’da yürürlüğe giren yapay zekâ reklam düzenlemeleri nedeniyle gerçek kişinin dijital kopyasının kullanıldığı reklamların bu yeni kurallara uygunluğu da Reklam Kurulunun reklam mevzuatı denetimi kapsamında önem kazanmıştır.

2026 yılında 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında uygulanacak idari para cezaları yeniden değerleme kapsamında artırılmıştır; yaptırım miktarı ihlalin ve reklam mecrasının hukuki niteliğine göre değişebileceğinden her olayda ilgili yılın güncel ceza hükümlerine bakılması gerekir.

Deepfake Reklam Sosyal Medyadan Kaldırılabilir mi?

Deepfake reklam kişinin rızası dışında oluşturulmuşsa öncelikle içeriğin yayıldığı sosyal medya platformuna ihlal bildirimi yapılması mümkündür.

Bunun yanında kişinin görüntü, ses ve itibarı üzerindeki kişilik hakkı ihlal ediliyorsa TMK m. 24 ve 25 kapsamında hukuki koruma yolları değerlendirilebilir.

Somut olayın şartlarına göre;

• saldırının önlenmesi,
• devam eden saldırının durdurulması,
• hukuka aykırılığın tespiti,
• ihtiyati tedbir,
• maddi ve manevi tazminat

talepleri gündeme gelebilir.

Ayrıca reklam mevzuatına aykırılık bakımından Reklam Kurulu süreci ayrıca işletilebilir. Reklam Kurulunun mevzuata aykırı dijital reklamlara karşı durdurma ve uygun durumlarda erişimin engellenmesi dâhil yaptırımlara başvurduğu Ticaret Bakanlığının uygulamalarında görülmektedir.

Ünlünün Deepfake Görüntüsünü Paylaşan Influencer Sorumlu Olabilir mi?

Reklam yalnızca marka hesabından değil influencer veya sosyal medya içerik üreticileri üzerinden de yayımlanabilir.

2026 değişiklikleri sosyal medya etkileyicilerinin reklam faaliyetlerine ilişkin şeffaflık yükümlülüklerini de güçlendirmiştir. Menfaat sağlanan sosyal medya paylaşımlarında reklam veya tanıtım niteliğinin açıkça belirtilmesi gerektiği Ticaret Bakanlığı tarafından açıklanmıştır.

Bir influencer’ın deepfake olduğunu bildiği hâlde ünlünün sahte reklam videosunu ticari amaçla yayımlaması durumunda;

• reklam mevzuatı,
• kişilik hakları,
• haksız fiil sorumluluğu

bakımından gerçekleştirdiği fiil ayrıca değerlendirilebilir.

“Ben videoyu hazırlamadım, yalnızca hesabımda paylaştım.” açıklaması her durumda hukuki sorumluluğu ortadan kaldırmaz.

Deepfake Reklam ve Haksız Rekabet

Ünlünün deepfake görüntüsünün kullanılması bazı olaylarda haksız rekabet boyutu da doğurabilir.

Örneğin A markasının uzun süredir reklam yüzü olan bir sanatçının deepfake görüntüsü rakip B markası tarafından kullanılarak sanatçının B markasını tavsiye ettiği izlenimi meydana getirilebilir.

Bu durumda yalnızca sanatçının kişilik hakkı değil;

• rakip işletmeler arasındaki rekabet,
• tüketicilerin yanıltılması,
• ticari itibar,
• marka ve reklam yatırımlarının haksız şekilde kullanılması

gibi hususlar da gündeme gelebilir.

Somut olayın özellikleri Türk Ticaret Kanunu’nun haksız rekabet hükümleri bakımından ayrıca değerlendirilmelidir.

Deepfake Reklam Gerçek Olduğu Sanılarak Tüketici Para Kaybederse Ne Olur?

Deepfake reklam yalnızca ünlü kişinin haklarını değil tüketicilerin malvarlığını da etkileyebilir.

Örneğin tanınmış bir iş insanının deepfake videosunu gerçek zanneden tüketici sahte bir yatırım platformuna 250.000 TL göndermiş olabilir.

Bu durumda mağdur tüketici açısından olayın özelliklerine göre dolandırıcılık suçu gündeme gelebilir.

Deepfake teknolojisinin finansal zarar oluşturma ve dolandırıcılık amacıyla kullanılabildiği KVKK tarafından da bir risk alanı olarak belirtilmektedir.

Dolayısıyla tek bir deepfake reklam aynı anda;

ünlü kişinin kişilik haklarını, tüketicilerin ekonomik menfaatlerini ve reklam düzenini

ihlal edebilir.

Deepfake Reklamlarda Ünlü Kişi Ne Yapmalıdır?

Kendisinin izni dışında deepfake reklam hazırlandığını öğrenen kişinin öncelikle dijital delilleri koruması önemlidir.

Mümkün olduğunca;

• reklam videosunun orijinal dosyası,
• paylaşımın URL adresi,
• sosyal medya kullanıcı adı,
• reklam verenin adı,
• reklamın yönlendirdiği internet sitesi,
• ekran kayıtları,
• reklamın görüntülenme bilgileri,
• reklam metni,
• yorum ve yeniden paylaşım kayıtları

saklanmalıdır.

Deepfake içeriklerin oluşturulmasında özellikle sosyal medya platformlarındaki yüz ve ses verilerinden yararlanılabildiği ve bu içeriklerin sonradan teknik incelemeye konu olabileceği KVKK’nın bilgi notunda da vurgulanmaktadır.

Deliller korunduktan sonra olayın niteliğine göre platform başvurusu, Reklam Kurulu başvurusu, kişilik hakkının korunması, ihtiyati tedbir ve maddi-manevi tazminat yolları birlikte değerlendirilebilir.

Deepfake Reklam Nedeniyle Ceza Sorumluluğu Doğabilir mi?

Her deepfake reklam otomatik olarak ceza suçu oluşturmaz.

Ancak sahte reklamın kullanım biçimine göre ceza hukuku da gündeme gelebilir.

Örneğin deepfake ünlü reklamı yalnızca marka bilinirliğini artırmak için değil, insanları sahte yatırım platformuna yönlendirip paralarını almak amacıyla hazırlanmışsa dolandırıcılık hükümleri ayrıca değerlendirilmelidir.

Aynı şekilde kişinin görüntü ve ses verilerinin hukuka aykırı biçimde elde edilmesi veya yayılması durumunda Türk Ceza Kanunu’nun kişisel verilere ilişkin hükümlerinin uygulanabilirliği somut olay bazında incelenmelidir. KVKK da deepfake içeriklerde kişisel verilere yönelik suç ve kabahatlerin ortaya çıkabileceğine dikkat çekmektedir.

Vefat Etmiş Ünlülerin Yapay Zekâ ile Reklamda Kullanılması

Deepfake teknolojisi geçmişte yaşamış kişilerin görüntülerini de yeniden oluşturabilmektedir.

KVKK Deepfake Bilgi Notu, deepfake teknolojisi sayesinde hayatta olmayan ünlü kişilerin yeniden seyirciyle buluşturulabildiğini örnek olarak belirtmektedir.

Ancak kişinin vefat etmiş olması görüntüsünün reklam amacıyla sınırsız kullanılabileceği anlamına gelmez.

Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun 86. maddesi resim ve portreler bakımından tasvir edilen kişinin ölümü hâlinde de belirli kişilere yönelik koruma öngörmektedir.

Bu nedenle geçmişte yaşamış sanatçıların veya kamuoyu tarafından tanınan kişilerin yapay zekâ görüntülerinin reklam kampanyasında kullanılması öncesinde hak sahipliği ve ilgili hukuki izinlerin ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Deepfake Reklam Sözleşmeleri Nasıl Hazırlanmalıdır?

Bir markanın gerçek bir sanatçı veya tanınmış kişiyle yapay zekâ destekli reklam projesi yürütmesi durumunda klasik reklam sözleşmesine yalnızca;

“Görüntünün kullanılmasına izin verilmiştir.”

şeklinde genel bir hüküm eklenmesi yeterli görülmemelidir.

Sözleşmede mümkün olduğunca;

• hangi görüntülerin kullanılabileceği,
• ses klonlamasına izin verilip verilmediği,
• hangi yapay zekâ teknolojilerinin kullanılacağı,
• kullanımın hangi ülkelerde geçerli olduğu,
• reklamın ne kadar süreyle yayımlanacağı,
• yeni içerik üretme yetkisinin kapsamı,
• verilerin üçüncü yapay zekâ sağlayıcılarına aktarılıp aktarılamayacağı,
• kampanya sonunda verilerin ne olacağı,
• dijital kopyanın başka reklamlarda kullanılıp kullanılamayacağı

açık biçimde düzenlenmelidir.

Bununla birlikte sözleşmenin taraflar arasındaki kişilik hakkı ve kullanım izni sorunlarını çözmesi, reklamın Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğindeki emredici kurallara da uygun olduğu anlamına gelmez. Özellikle 1 Ağustos 2026’da yürürlüğe giren gerçek kişinin dijital kopyasının deneyim veya tavsiye izlenimi vermesine ilişkin yasak ayrıca dikkate alınmalıdır.

Sık Sorulan Sorular

Ünlünün deepfake görüntüsünü reklamda kullanmak suç mudur?

Her kullanım otomatik olarak ceza suçu değildir. Ancak kişinin rızası dışında görüntü ve sesinin ticari amaçla kullanılması kişilik hakları ve kişisel verilerin korunması bakımından hukuka aykırılık doğurabilir; reklam dolandırıcılık amacı taşıyorsa ceza hukuku ayrıca gündeme gelebilir.

Ünlünün izin vermesi hâlinde yapay zekâ reklamı yapılabilir mi?

Kişinin rızası kişilik hakkı bakımından önemlidir. Ancak 1 Ağustos 2026’da yürürlüğe giren düzenleme, gerçek kişinin yapay zekâ ile oluşturulan dijital kopyasının bir mal veya hizmeti bizzat deneyimlediği veya tavsiye ettiği izlenimini veren reklamları yasaklamaktadır. Bu nedenle sözleşmesel rıza bulunması reklam mevzuatı açısından tek başına yeterli kabul edilmemelidir.

Yapay zekâ ile oluşturulan reklam olduğunu belirtmek yeterli midir?

Her durumda değildir. İnsandan ayırt edilemeyen yapay dijital karakterlerde yapay zekâ kullanımının açıkça belirtilmesi gerekir. Ancak gerçek kişinin dijital kopyasının ürün deneyimi veya tavsiyesi izlenimi verdiği reklamlar ayrıca yasaklanmıştır.

Ünlünün sesini yapay zekâ ile reklamda kullanmak hukuka uygun mudur?

Sesin deepfake teknolojisiyle taklit edilmesi kişisel veri ve kişilik hakkı bakımından değerlendirilmelidir. KVKK, sesin deepfake teknolojisinde kullanılabilen kişisel veri unsurlarından biri olduğunu açıkça belirtmektedir.

Ünlü deepfake reklam nedeniyle tazminat isteyebilir mi?

Kişilik hakkı hukuka aykırı şekilde zedelenmişse TBK m. 58 kapsamında manevi tazminat; somut ekonomik zarar meydana gelmişse şartları doğrultusunda maddi tazminat gündeme gelebilir.

Deepfake reklam Reklam Kuruluna şikâyet edilebilir mi?

Ticari reklam mevzuatına aykırı içerikler Reklam Kurulunun denetim alanına girebilir. Reklam Kurulu mevzuata aykırı reklamlarda durdurma, idari para cezası ve uygun durumlarda erişimin engellenmesi gibi yaptırımlar uygulayabilmektedir.

İnternette bulunan ünlü fotoğrafını reklamda kullanmak serbest midir?

Fotoğrafın internette herkese açık olması ticari reklam kullanımına otomatik izin verildiği anlamına gelmez. FSEK m. 86 resim ve portreler bakımından ayrıca koruma öngörmektedir.

Deepfake ünlü reklamıyla dolandırıldım, ne yapmalıyım?

Sahte reklamın ekran görüntüsü ve URL’si, para gönderilen hesap, banka dekontları ve mesajlaşmalar korunmalıdır. Deepfake’in finansal zarar ve dolandırıcılık amacıyla kullanılabileceği KVKK tarafından da risk alanı olarak belirtilmektedir.

Sonuç: Deepfake Ünlü Reklamları Artık Doğrudan Reklam Mevzuatının da Konusu

Deepfake teknolojisi, reklam sektöründe gerçek kişi ile yapay içerik arasındaki sınırı önemli ölçüde değiştirmiştir. Bir marka artık teknik olarak tanınmış bir kişinin yüzünü ve sesini kullanarak o kişiyi gerçekte hiç bulunmadığı bir reklam filminde oynatabilecek imkânlara sahiptir. KVKK da deepfake teknolojisinin reklam amacıyla kullanılabildiğini ve gerçek kişilere ait ses ve görüntülerden yararlanılarak gerçekçi yapay içerikler oluşturulabildiğini belirtmektedir.

Ancak teknolojik olarak mümkün olan her kullanım hukuken serbest değildir.

Özellikle 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni reklam düzenlemeleri bu konuda önemli bir dönüm noktasıdır. Yapay zekâyla oluşturulan ve insandan ayırt edilemeyen dijital karakterlerin reklamda kullanılması hâlinde yapay zekâ kullanımının açıkça belirtilmesi zorunlu hâle getirilmiş; daha önemlisi gerçek kişinin yapay zekâ ile oluşturulan dijital kopyasının bir mal veya hizmeti bizzat deneyimlediği veya tavsiye ettiği izlenimini veren reklamların yapılması yasaklanmıştır.

Bunun yanında ünlünün yüzünün, sesinin ve ticari imajının rızası dışında kullanılması kişilik hakkı, resim ve portre hakkı, kişisel verilerin korunması ve tazminat sorumluluğu bakımından ayrıca değerlendirilmelidir. TMK m. 24-25 kişilik hakkı korumasını, FSEK m. 86 ise resim ve portrelere ilişkin özel korumayı içermektedir.

Kişilik hakkı ihlal edilen kişi şartları bulunuyorsa içeriğin kullanımının durdurulmasını talep edebileceği gibi, uğradığı manevi zarar için TBK m. 58 kapsamında manevi tazminat ve ispatlayabildiği ekonomik zararlar bakımından maddi tazminat taleplerini de değerlendirebilir.

Deepfake reklam aynı zamanda tüketicileri yanıltıyorsa Reklam Kurulu denetimi ve 6502 sayılı Kanun kapsamındaki idari yaptırımlar gündeme gelebilir. Reklam Kurulunun mevzuata aykırı reklamlarda reklam durdurma, idari para cezası ve uygun durumlarda erişimin engellenmesi kararları uyguladığı görülmektedir.

Özellikle markaların ve reklam ajanslarının bundan sonraki yapay zekâ kampanyalarında yalnızca ünlü kişiden görüntü kullanım izni almakla yetinmemesi; kişilik hakları, kişisel veri işleme şartları ve 1 Ağustos 2026 itibarıyla yürürlükte bulunan yapay zekâ reklam kurallarını birlikte değerlendirmesi gerekmektedir.