Hukuk Makaleleri

Deepfake Video Hazırlamak Suç Mudur? Yapay Zekâ ile Sahte Video Üretmenin Hukuki Sonuçları

Yapay zekâ teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte bir kişinin yüzünü başka bir kişinin vücuduna yerleştirmek, sesini taklit etmek veya hiç söylemediği sözleri söylüyormuş gibi gösteren videolar hazırlamak oldukça kolay hâle gelmiştir. Özellikle sosyal medya platformlarında gerçek görüntülerden ayırt edilmesi güç deepfake videoların yaygınlaşması, beraberinde önemli hukuki sorunları da getirmektedir.

Peki deepfake video hazırlamak suç mudur? Bir kişinin fotoğrafını kullanarak yapay zekâ ile video oluşturmak cezai sorumluluk doğurur mu? Deepfake video yalnızca hazırlanmış fakat paylaşılmamışsa suç oluşur mu? Yapay zekâ ile sahte cinsel içerik oluşturmanın veya bir kişinin sesini taklit ederek para istemenin cezası nedir?

Türk hukukunda bu sorulara verilecek cevap, deepfake teknolojisinin kullanılmasından ziyade videonun nasıl hazırlandığına, hangi verilerin kullanıldığına, videonun içeriğine, kullanım amacına ve üçüncü kişilerle paylaşılıp paylaşılmadığına göre değişmektedir.

Nitekim Adalet Bakanlığı da yapay zekâ kullanılarak gerçekleştirilen bir eylemin gerçek hayatta suç teşkil etmesi hâlinde, yapay zekâ aracılığıyla işlenmesinin suç niteliğini ortadan kaldırmayacağını belirtmektedir.

Deepfake Nedir?

Deepfake; “deep learning” ve “fake” kelimelerinin birleşiminden oluşan, yapay zekâ ve derin öğrenme teknolojileri kullanılarak gerçek kişilere ait görüntü, yüz, ses veya hareketlerin değiştirilmesi ya da taklit edilmesi sonucunda oluşturulan yapay içerikleri ifade etmektedir.

Kişisel Verileri Koruma Kurumu da deepfake teknolojisine ilişkin özel bir bilgi notu yayımlamış; bu teknolojinin özellikle gerçek kişilere ait görüntü ve ses verilerinin manipüle edilmesi bakımından kişisel verilerin korunmasına yönelik önemli riskler taşıdığına dikkat çekmiştir.

Deepfake teknolojisi kullanılarak örneğin;

  • bir kişinin hiç söylemediği sözler söyletilebilir,
  • kişinin yüzü başka bir videoya yerleştirilebilir,
  • bir iş insanının sesi taklit edilerek para transferi talimatı verilebilir,
  • kişinin yüzü cinsel içerikli görüntülere eklenebilir,
  • bir kişinin suç işlerken görüntülendiğini düşündüren sahte videolar hazırlanabilir,
  • ünlü bir kişinin gerçekte kullanmadığı bir ürünü tavsiye ettiği izlenimi oluşturulabilir.

Ancak bu örneklerin tamamı aynı hukuki sonucu doğurmaz.

Deepfake Video Hazırlamak Tek Başına Suç mudur?

Her deepfake video hazırlama eylemi suç değildir.

Türk Ceza Kanunu’nda genel olarak “deepfake video hazırlama” veya “yapay zekâ ile sahte video oluşturma” adı altında bağımsız bir suç tipi bulunmamaktadır. Ceza hukukunda suçta ve cezada kanunilik ilkesi geçerli olduğundan, bir kişinin cezalandırılabilmesi için gerçekleştirdiği fiilin kanunda düzenlenen bir suçun unsurlarını taşıması gerekir. Türk Ceza Kanunu güncel olarak yapay zekâ aracını değil, gerçekleştirilen hukuka aykırı eylemin niteliğini esas almaktadır.

Dolayısıyla örneğin oyuncunun izniyle bir film sahnesinde yüzünün gençleştirilmesi, kişinin açık rızasıyla eğlence amacıyla yapay zekâ videosu hazırlanması veya gerçek bir kişiyi hedef almayan tamamen kurgusal görüntülerin oluşturulması kural olarak yalnızca “deepfake olduğu” gerekçesiyle suç oluşturmaz.

Ancak gerçek bir kişinin görüntüsünün veya sesinin kullanılmasıyla birlikte hukuki değerlendirme değişebilir.

Burada şu temel soruların cevaplandırılması gerekir:

  • Videoda gerçek bir kişi tanınabilir durumda mıdır?
  • Kullanılan fotoğraf, görüntü veya ses kime aittir?
  • Bu veriler hukuka uygun biçimde mi elde edilmiştir?
  • Kişinin rızası bulunmakta mıdır?
  • Video kişinin şeref ve saygınlığını zedelemekte midir?
  • Cinsel veya mahrem bir içerik oluşturulmuş mudur?
  • Video başka kişilere gönderilmiş veya internette yayımlanmış mıdır?
  • Video para elde etmek için kullanılmış mıdır?
  • Mağdura tehdit veya şantaj yapılmış mıdır?
  • Sahte video savcılığa, mahkemeye veya başka bir makama gerçek delilmiş gibi sunulmuş mudur?

Bu sorulara verilecek cevaplara göre aynı deepfake video birden fazla suç açısından değerlendirilebilir.

Bir Başkasının Fotoğrafıyla Deepfake Video Yapmak Suç mudur?

Bir kişinin fotoğrafının Instagram, Facebook, X veya başka bir internet sitesinde herkese açık olması, fotoğrafın sınırsız şekilde kullanılabileceği anlamına gelmez.

Deepfake oluşturmak amacıyla gerçek kişiye ait fotoğraf, yüz görüntüsü veya ses kayıtlarının kullanılması; kişilik hakları ve kişisel verilerin korunması bakımından hukuki sonuç doğurabilir.

KVKK uygulamasında belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin görüntü ve sesler kişisel veri niteliği taşıyabilir. Kişisel Verileri Koruma Kurumu da deepfake teknolojisini özellikle kişisel verilerin manipülasyonu ve kötüye kullanılması bakımından incelemektedir.

Bununla birlikte ceza hukuku bakımından “fotoğrafı izinsiz kullandı, o hâlde mutlaka suç oluşmuştur” şeklinde otomatik bir değerlendirme yapılamaz.

Verinin nasıl elde edildiği, nasıl kaydedildiği, kime aktarıldığı ve ne amaçla kullanıldığı ayrı ayrı incelenmelidir.

Deepfake Video Hakaret Suçunu Oluşturabilir mi?

Deepfake videonun kişinin şeref, onur veya saygınlığına saldırı niteliği taşıması hâlinde Türk Ceza Kanunu’nun 125. maddesinde düzenlenen hakaret suçu gündeme gelebilir.

TCK m. 125, bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek somut bir fiil veya olgu isnat edilmesini ya da sövmeyi cezalandırmaktadır. Sesli, yazılı veya görüntülü ileti yoluyla gerçekleştirilen eylemler de hükmün kapsamına girebilmektedir.

Örneğin bir kişinin deepfake görüntüsü hazırlanarak;

“Uyuşturucu kullanıyor.”

“Rüşvet aldı.”

“Eşini aldatıyor.”

“Şirketten para çaldı.”

gibi gerçeğe aykırı ve kişinin itibarını zedeleyebilecek bir izlenim oluşturulması hâlinde hakaret suçunun unsurları değerlendirilebilir.

Burada özellikle videonun üçüncü kişiler tarafından görülüp görülmediği önemlidir.

Deepfake Hazırlanmış Ancak Hiç Kimseye Gösterilmemişse Hakaret Suçu Oluşur mu?

Bu noktada önemli bir ayrım bulunmaktadır.

Bir kişinin bilgisayarında deepfake video hazırlaması ile bu videoyu mağdura veya üçüncü kişilere göndermesi aynı değildir.

Hakaret suçunun oluşması bakımından hakaret teşkil eden içeriğin mağdura veya üçüncü kişilere ulaşması gibi suçun kanuni unsurları değerlendirilmelidir. Bu nedenle yalnızca kişinin kendi cihazında tuttuğu ve hiç kimseyle paylaşmadığı bir deepfake görüntünün varlığı, her durumda tamamlanmış hakaret suçu olarak kabul edilemez.

Ancak videonun hazırlanması sırasında başka suçların oluşmuş olması mümkündür.

Dolayısıyla “paylaşmadım, hiçbir suç oluşmaz” sonucu da doğru değildir.

Cinsel İçerikli Deepfake Video Hazırlamak Suç mudur?

Deepfake teknolojisinin en ağır ihlal alanlarından biri kişilerin yüzlerinin çıplak veya cinsel içerikli görüntülere yerleştirilmesidir.

Özellikle kadınların veya eski eş ve sevgililerin fotoğrafları kullanılarak sahte pornografik görüntüler hazırlanması önemli ceza hukuku ve özel hukuk sorunlarına yol açmaktadır.

Bu tür bir görüntünün hukuki niteliği somut olayın özelliklerine göre değerlendirilmelidir.

Gündeme gelebilecek hukuki alanlar arasında;

  • hakaret,
  • özel hayatın gizliliğinin ihlali,
  • kişisel verilerin hukuka aykırı kaydedilmesi,
  • kişisel verilerin hukuka aykırı şekilde yayılması,
  • şantaj,
  • kişilik haklarının ihlali,
  • maddi ve manevi tazminat

bulunabilir.

Ancak önemli bir hukuki ayrıntıya dikkat edilmelidir.

Tamamen yapay olarak oluşturulmuş ve gerçekte hiç yaşanmamış bir cinsel görüntünün doğrudan TCK m. 134’teki özel hayat görüntüsünün ifşası olarak kabul edilmesi her somut olayda otomatik değildir.

Çünkü özel hayatın gizliliğini ihlal suçunda gerçek özel hayata ilişkin bilgi, görüntü veya sesin niteliği önem taşımaktadır. Buna karşılık deepfake içeriğin oluşturulmasında gerçek fotoğraf ve görüntüler kullanılmışsa veya mağdurun gerçek özel hayatına ilişkin veriler işlenmişse değerlendirme değişebilir.

Bu nedenle deepfake cinsel içeriklerde suç vasfı dosyanın özelliklerine göre belirlenmelidir.

Deepfake ve Özel Hayatın Gizliliğini İhlal Suçu

Türk Ceza Kanunu’nun 134. maddesine göre kişilerin özel hayatının gizliliğini ihlal etmek suçtur. Ayrıca kişilerin özel hayatına ilişkin görüntü veya seslerin hukuka aykırı olarak ifşa edilmesi de ayrıca cezalandırılmaktadır. Güncel düzenlemede özel hayatın gizliliğinin ihlal edilmesi için bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası; özel hayata ilişkin görüntü veya seslerin hukuka aykırı şekilde ifşası için ise iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası öngörülmektedir.

Örneğin kişinin gerçek mahrem görüntülerinin elde edilerek yapay zekâ ile değiştirilmesi ve sonrasında yayımlanması durumunda TCK m. 134 bakımından ciddi bir inceleme yapılması gerekir.

Deepfake ve Kişisel Verilerin Hukuka Aykırı Kaydedilmesi

Deepfake oluşturmak için çoğu zaman mağdura ait çok sayıda;

  • fotoğraf,
  • video,
  • ses kaydı,
  • yüz görüntüsü,
  • konuşma örneği

toplanmaktadır.

Bu verilerin hukuka aykırı şekilde kaydedilmesi hâlinde TCK m. 135 gündeme gelebilir.

TCK m. 135 uyarınca hukuka aykırı şekilde kişisel veri kaydeden kişi hakkında bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası öngörülmektedir. Belirli hassas veri kategorileri bakımından cezanın artırılması da söz konusu olabilmektedir.

Ancak her görüntünün kullanılması otomatik olarak TCK m. 135 kapsamında suç oluşturmaz. “Kaydetme” fiilinin ve diğer suç unsurlarının somut olayda gerçekleşip gerçekleşmediği ayrıca belirlenmelidir.

Deepfake Videoyu Sosyal Medyada Paylaşmak Suç mudur?

Deepfake videonun hazırlanması ile yayımlanması arasında önemli bir hukuki fark vardır.

İçeriğin Instagram, TikTok, YouTube, X, WhatsApp, Telegram veya başka bir platform üzerinden paylaşılması hâlinde mağduriyet çok daha geniş bir çevreye yayılabilir.

Gerçek kişiye ait kişisel verilerin hukuka aykırı şekilde verilmesi veya yayılması durumunda TCK m. 136’nın uygulanması gündeme gelebilir.

TCK m. 136 uyarınca kişisel verileri hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi hakkında iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası öngörülmektedir.

Ancak deepfake videonun tamamen sentetik kısmıyla, videoda kullanılan gerçek kişisel verilerin birbirinden ayrılması gerekir.

Bu nedenle her deepfake paylaşımının otomatik olarak TCK m. 136 kapsamında olduğu söylenemez.

“Videoyu Ben Yapmadım, Sadece Paylaştım” Demek Sorumluluğu Ortadan Kaldırır mı?

Hayır, her durumda kaldırmaz.

Deepfake içeriğin ilk üreticisi başka bir kişi olsa bile, hukuka aykırı olduğunu bilerek içeriği yeniden yayımlayan kişinin fiili ayrıca değerlendirilir.

Örneğin bir kişinin sahte cinsel görüntüsünü bilerek binlerce kişilik Telegram grubunda paylaşan kişi;

“Videoyu ben hazırlamadım.”

savunmasıyla otomatik olarak sorumluluktan kurtulamaz.

İçeriği üretme ve yayma birbirinden ayrı eylemlerdir ve her fail kendi gerçekleştirdiği fiilden sorumlu tutulabilir.

Deepfake ile Şantaj Yapmanın Cezası Nedir?

Uygulamada sık karşılaşılabilecek senaryolardan biri, sahte cinsel içerik oluşturulduktan sonra mağdurdan para veya başka bir menfaat talep edilmesidir.

Örneğin;

“50.000 TL göndermezsen videoyu ailene yollarım.”

“Benimle görüşmezsen görüntüleri iş yerine gönderirim.”

“Para ödemezsen videoyu Instagram’da paylaşırım.”

şeklindeki ifadeler somut olayın şartlarına göre şantaj suçunu oluşturabilir.

TCK m. 107 uyarınca şantaj suçunda bir yıldan üç yıla kadar hapis ve ayrıca adli para cezası öngörülmektedir.

Burada önemli olan nokta şudur:

Videonun gerçek olması şart değildir.

Sahte bir deepfake görüntünün mağdur üzerinde baskı kurmak ve haksız menfaat elde etmek amacıyla kullanılması da şantaj suçunun değerlendirilmesine engel değildir.

Deepfake ile Dolandırıcılık Yapmak Suç mudur?

Deepfake teknolojisinin ekonomik suçlarda kullanımı giderek daha önemli hâle gelmektedir.

Örneğin bir şirketin genel müdürünün sesi yapay zekâ ile taklit edilerek muhasebe çalışanı aranabilir:

“Ben toplantıdayım. Şu IBAN’a acilen 750.000 TL gönder.”

Benzer şekilde kişinin çocuğunun sesi taklit edilerek anne veya babasına;

“Kaza yaptım, acilen para göndermen gerekiyor.”

denilebilir.

Bu tür olaylarda deepfake teknolojisi mağduru yanıltmak amacıyla kullanılan hile aracı hâline gelmektedir.

TCK m. 157’de dolandırıcılık, hileli davranışlarla bir kimseyi aldatarak onun veya başkasının zararına menfaat sağlanması şeklinde düzenlenmiştir. Bilişim sistemlerinin suçun işlenmesinde kullanılması gibi durumlarda TCK m. 158 kapsamında nitelikli dolandırıcılık hükümlerinin gündeme gelmesi mümkündür.

Dolayısıyla yapay zekâ ile ses klonlama veya deepfake görüntü kullanılması failin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Deepfake ile Sahte Delil Hazırlamak Suç mudur?

Deepfake teknolojisinin en ciddi kullanım biçimlerinden biri, başka bir kişiyi suçlu göstermek amacıyla sahte görüntü oluşturulmasıdır.

Örneğin;

bir kişinin uyuşturucu satıyormuş,

rüşvet alıyormuş,

hırsızlık yapıyormuş,

bir kişiye saldırıyormuş

gibi gösterildiği yapay zekâ videosunun hazırlanması ve daha sonra savcılığa gerçek delil olarak sunulması son derece ciddi hukuki sonuçlar doğurabilir.

Bir kişinin işlemediği bir suç nedeniyle hakkında soruşturma veya kovuşturma başlatılmasını sağlamak amacıyla yetkili makamlara gerçeğe aykırı isnatta bulunulması hâlinde TCK m. 267’de düzenlenen iftira suçu gündeme gelebilir. Güncel Türk Ceza Kanunu metninde iftira suçu ayrıca düzenlenmektedir.

Deepfake görüntünün niteliğine ve kullanım şekline göre başka suçlar da ayrıca oluşabilir.

Deepfake Videoyu Sadece Telefonda Tutmak Suç mudur?

Bu sorunun tek kelimelik bir cevabı yoktur.

Örneğin kişinin kendi rızasıyla hazırlanan eğlence amaçlı bir video yalnızca telefonda bulunuyorsa suçtan bahsedilmesi mümkün olmayabilir.

Buna karşılık deepfake hazırlanabilmesi için;

  • mağdurun özel görüntülerinin hukuka aykırı ele geçirilmesi,
  • hesabının hacklenmesi,
  • kişisel verilerinin hukuka aykırı kaydedilmesi,
  • gizlice görüntü veya ses kaydı yapılması

gibi eylemler gerçekleştirilmişse, video hiç yayımlanmamış olsa bile hazırlık aşamasındaki bu eylemler bağımsız suçlar oluşturabilir.

Dolayısıyla;

“Videoyu yayımlamadım, o hâlde kesinlikle suç işlemedim.”

şeklindeki değerlendirme doğru değildir.

Öncelikle videonun hangi veriler kullanılarak ve nasıl oluşturulduğu incelenmelidir.

Eski Sevgilinin Fotoğrafıyla Deepfake Yapmak Suç mudur?

Eski eş veya sevgiliye ait fotoğrafların bulunması, bu fotoğrafları kullanarak istenilen içeriğin hazırlanabileceği anlamına gelmez.

İlişki sırasında kişinin kendi rızasıyla gönderdiği bir fotoğrafın sonradan;

  • cinsel içerikli deepfake oluşturmak,
  • kişiyi küçük düşürmek,
  • tehdit etmek,
  • şantaj yapmak,
  • sosyal medyada yayımlamak

amacıyla kullanılması hâlinde çok farklı hukuki ve cezai sorumluluklar ortaya çıkabilir.

Fotoğrafın geçmişte rıza ile gönderilmiş olması, daha sonraki her türlü kullanıma rıza verildiği anlamına gelmez.

Ünlülerin Deepfake Videosunu Hazırlamak Serbest midir?

Bir kişinin kamuya mal olmuş veya ünlü olması da yüzünün ve sesinin sınırsız şekilde kullanılabileceği anlamına gelmez.

Sanatçı, sporcu, siyasetçi veya sosyal medya fenomeni gibi kişilerin görüntülerinin deepfake içeriklerde kullanılması bakımından da;

  • kişilik hakları,
  • şeref ve saygınlık,
  • kişisel veriler,
  • ticari itibar,
  • reklam ve tüketici hukuku

gibi alanlar gündeme gelebilir.

Dolayısıyla “ünlü kişinin zaten binlerce fotoğrafı internette var” gerekçesi tek başına hukuka uygunluk oluşturmaz.

Mizah ve Parodi Amaçlı Deepfake Suç mudur?

Deepfake içeriklerin tamamı kötü niyetli değildir. Mizah, hiciv, sanat veya parodi amacıyla da yapay zekâ içerikleri üretilebilmektedir.

Bu tür içeriklerde hukuki değerlendirme yapılırken;

  • içeriğin kurgu olduğunun anlaşılabilir olup olmadığı,
  • kişinin şeref ve saygınlığına saldırı bulunup bulunmadığı,
  • kamu yararı,
  • ifade ve sanat özgürlüğü,
  • kullanılan görüntülerin niteliği,
  • içeriğin kişiyi gerçek bir suç veya ahlaka aykırı davranışla ilişkilendirip ilişkilendirmediği

gibi hususlar birlikte dikkate alınmalıdır.

Dolayısıyla “mizah yaptım” ifadesi her durumda hukuka uygunluk sağlamadığı gibi, her parodi deepfake içeriği de otomatik olarak suç değildir.

Deepfake Nedeniyle Manevi Tazminat Davası Açılabilir mi?

Ceza sorumluluğundan bağımsız olarak deepfake içeriği kişinin kişilik haklarına saldırı oluşturabilir.

Türk Medeni Kanunu’nun 24 ve 25. maddeleri, kişilik hakkına yönelik hukuka aykırı saldırılara karşı koruma sağlamaktadır. Türk Medeni Kanunu’nun güncel metni, kişiliğin korunmasına ilişkin bu hukuki mekanizmaları düzenlemektedir.

Örneğin sahte cinsel video nedeniyle toplum önünde küçük düşürülen, mesleki itibarı zarar gören veya aile ilişkileri etkilenen kişi koşulların bulunması hâlinde manevi tazminat talep edebilir.

Ayrıca deepfake nedeniyle somut ekonomik zarar meydana gelmişse maddi tazminat da gündeme gelebilir.

Örneğin sahte görüntü nedeniyle;

  • kişinin iş sözleşmesinin sona ermesi,
  • müşterilerini kaybetmesi,
  • reklam anlaşmasının feshedilmesi,
  • şirketinin ticari itibarının zarar görmesi

durumlarında zarar ile hukuka aykırı eylem arasındaki illiyet bağının ispatlanması şartıyla maddi tazminat talep edilmesi mümkün olabilir.

Deepfake Video Hazırlayan Kişi Nasıl Tespit Edilir?

Deepfake videonun anonim bir sosyal medya hesabından paylaşılmış olması failin tespit edilemeyeceği anlamına gelmez.

Ceza soruşturması kapsamında somut olayın özelliklerine göre;

  • sosyal medya hesabına ilişkin veriler,
  • IP kayıtları,
  • telefon numarası ve e-posta bağlantıları,
  • mesajlaşma kayıtları,
  • para transferleri,
  • kullanılan cihazlar,
  • dijital materyaller,
  • platformlardan temin edilebilen hesap bilgileri

incelenebilir.

Bununla birlikte verilerin yurt dışında bulunan platformlarda bulunması, VPN kullanılması veya sahte hesaplar üzerinden paylaşım yapılması soruşturmayı teknik açıdan güçleştirebilir.

Deepfake Olduğu Nasıl İspatlanır?

Deepfake uyuşmazlıklarında en önemli konulardan biri görüntünün gerçek olmadığının teknik olarak ortaya konulmasıdır.

Kişisel Verileri Koruma Kurumu da deepfake içeriklerin tespiti ve bu teknolojiye karşı alınabilecek önlemler konusunda özel bir bilgi notu yayımlamıştır.

Ceza soruşturması veya hukuk davasında gerekli görülmesi hâlinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak;

  • görüntü ve ses uyumu,
  • yüz hareketleri,
  • ışık ve gölge farklılıkları,
  • ses frekansları,
  • video dosyasının teknik verileri,
  • metadata kayıtları,
  • görüntüdeki manipülasyon izleri,
  • dosyanın oluşturulma ve değiştirilme geçmişi

incelenebilir.

Bu nedenle mağdurun elindeki videoyu silmemesi ve mümkünse orijinal dosyayı muhafaza etmesi önemlidir.

Deepfake Mağduru Ne Yapmalıdır?

Bir kişi hakkında deepfake video hazırlandığının öğrenilmesi hâlinde öncelikle delillerin korunması gerekir.

Yalnızca ekran görüntüsü alınması bazı durumlarda yetersiz kalabilir.

Mümkün olduğunca;

  • videonun orijinal dosyası,
  • videonun bulunduğu URL,
  • paylaşımı yapan hesabın kullanıcı adı,
  • paylaşım tarihi,
  • ekran kayıtları,
  • mesajlaşmalar,
  • tehdit veya şantaj mesajları,
  • para talepleri,
  • videoyu alan veya gören kişilere ilişkin bilgiler

saklanmalıdır.

Ardından olayın niteliğine göre Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması, içeriğin kaldırılması için hukuki süreç başlatılması, kişilik haklarının korunması amacıyla tedbir talep edilmesi ve maddi veya manevi tazminat davası açılması değerlendirilebilir.

Deepfake nedeniyle kişisel veri ihlali bulunması hâlinde KVKK kapsamındaki başvuru yolları da ayrıca gündeme gelebilir. Kişisel Verileri Koruma Kurumu, deepfake teknolojisinin kişisel veriler bakımından meydana getirdiği riskleri açıkça ele almaktadır.

Deepfake Video Hazırlamanın Cezası Nedir?

Deepfake için tek ve sabit bir cezadan bahsetmek mümkün değildir.

Çünkü “deepfake suçu” adı altında her olayı kapsayan tek bir suç tipi bulunmamaktadır.

Video ve kullanım şekline göre örneğin;

  • hakaret,
  • özel hayatın gizliliğini ihlal,
  • kişisel verilerin hukuka aykırı kaydedilmesi,
  • kişisel verilerin hukuka aykırı verilmesi veya yayılması,
  • şantaj,
  • dolandırıcılık,
  • nitelikli dolandırıcılık,
  • iftira

suçlarından biri veya birkaçı gündeme gelebilir. Adalet Bakanlığı da yapay zekâ kullanılarak dolandırıcılık ve hakaret gibi gerçek hayatta suç teşkil eden eylemlerin gerçekleştirilmesinin suç niteliğini koruduğunu açıkça ifade etmektedir.

Dolayısıyla verilecek ceza ancak somut olayda hangi suçun oluştuğu belirlendikten sonra hesaplanabilir.

Sık Sorulan Sorular

Yapay zekâ ile birinin videosunu yapmak suç mu?

Her durumda suç değildir. Kişinin rızası, kullanılan görüntünün kaynağı, videonun içeriği ve paylaşım şekli önemlidir. Hukuka aykırı kişisel veri kullanımı, hakaret, özel hayat ihlali, şantaj veya dolandırıcılık söz konusu olduğunda cezai sorumluluk gündeme gelebilir.

Deepfake video yapıp paylaşmamak suç mu?

Yalnızca oluşturulup hiçbir kişiye gösterilmeyen deepfake içerik her durumda suç oluşturmaz. Ancak videonun hazırlanması sırasında kişisel verilerin hukuka aykırı kaydedilmesi, özel görüntülerin ele geçirilmesi veya başka bağımsız suçların işlenmesi durumunda paylaşım yapılmamış olması cezai sorumluluğu ortadan kaldırmayabilir.

Birinin yüzünü başka videoya koymak suç mu?

Kişinin rızası bulunmuyorsa videonun amacı ve içeriğine göre kişilik haklarının ihlali ve kişisel veri ihlali gündeme gelebilir. Video hakaret, şantaj veya başka bir suç amacıyla kullanılıyorsa ayrıca ceza sorumluluğu doğabilir.

Deepfake cinsel video yapmak suç mu?

Somut olayın özelliklerine göre hakaret, özel hayatın gizliliğinin ihlali, kişisel verilere ilişkin suçlar ve şantaj başta olmak üzere çeşitli suçlar gündeme gelebilir. Ancak tamamen yapay görüntü ile gerçek özel hayat görüntüsünün kullanıldığı olayların hukuki nitelendirmesi aynı değildir.

Deepfake ile para istemek suç mu?

Deepfake kullanılarak kişinin kandırılması ve para elde edilmesi hâlinde dolandırıcılık; görüntünün yayımlanacağı tehdidiyle para istenmesi hâlinde ise şantaj hükümleri gündeme gelebilir.

Deepfake video için savcılığa şikâyet edilebilir mi?

Deepfake içerik Türk Ceza Kanunu kapsamında bir suç oluşturuyorsa Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulabilir. Hangi suçtan işlem yapılacağı videonun hazırlanma ve kullanım biçimine göre belirlenir.

Sonuç: Deepfake Hazırlamak Hangi Durumda Suç Olur?

Yapay zekâ kullanılarak deepfake video hazırlanması tek başına ve her durumda suç değildir. Ancak teknolojinin sağladığı imkânların başka kişilerin haklarını ihlal etmek amacıyla kullanılması ciddi cezai ve hukuki sonuçlar doğurabilir.

Özellikle bir kişinin fotoğrafının veya sesinin izinsiz kullanılması, sahte cinsel görüntüler oluşturulması, kişinin işlemediği bir fiili işlemiş gibi gösterilmesi, deepfake görüntüyle şantaj yapılması, para talep edilmesi veya sahte videonun sosyal medyada yayımlanması durumlarında Türk Ceza Kanunu’nun farklı hükümleri gündeme gelebilir.

Bu nedenle deepfake dosyalarında yalnızca “video sahte mi gerçek mi?” sorusunun cevaplandırılması yeterli değildir. Videonun nasıl üretildiği, hangi gerçek verilerin kullanıldığı, kimlere gönderildiği, hangi amaçla hazırlandığı ve mağdur üzerinde ne gibi sonuçlar doğurduğu birlikte değerlendirilmelidir.

Deepfake nedeniyle mağduriyet yaşayan kişinin ise içeriği hemen silmek yerine öncelikle dijital delilleri koruması, video ve bağlantıları muhafaza etmesi ve olayın niteliğine göre ceza soruşturması, içeriğin kaldırılması, kişilik haklarının korunması ile maddi ve manevi tazminat yollarını birlikte değerlendirmesi önem taşımaktadır.

Yeni yazılardan haberdar olun

Hukuk alanındaki yeni yazılarımızı e-posta ile alın. Dilediğiniz zaman tek tıkla ayrılabilirsiniz.

Call Now Button

Çerez tercihleri