İş Kazası Geçiren İşçinin Hakları Nelerdir? İş Kazası Tazminatı 2026

İş kazası geçiren işçinin hakları nelerdir? İş kazası geçiren çalışan, olayın koşullarına göre SGK’dan geçici veya sürekli iş göremezlik ödeneği ve geliri alabileceği gibi, işverenin hukuki sorumluluğunun bulunduğu durumlarda maddi ve manevi tazminat da talep edebilir.

İş kazası sonucunda ölüm meydana gelmişse ölen işçinin yakınları açısından destekten yoksun kalma tazminatı, manevi tazminat, ölüm geliri ve cenaze ödeneği gibi haklar gündeme gelebilir.

Ancak bir olayın SGK açısından “iş kazası” olarak kabul edilmesi ile işverenin işçiye tazminat ödemekle sorumlu tutulması aynı şey değildir. İşveren aleyhine açılacak tazminat davasında kazanın meydana geliş şekli, iş sağlığı ve güvenliği tedbirleri, tarafların kusur oranları, işçinin gerçek kazancı ve meydana gelen zarar ayrıca değerlendirilir.

İş Kazası Nedir?

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında iş kazası, kanunda belirtilen durumlardan birinde meydana gelen ve sigortalıyı bedenen veya ruhen zarara uğratan olaydır.

SGK’ya göre özellikle;

• İşçinin işyerinde bulunduğu sırada,
• İşveren tarafından yürütülen iş nedeniyle,
• İşçinin görevle işyeri dışında başka bir yere gönderildiği sırada,
• Emziren kadın çalışanın süt izni sırasında,
• İşveren tarafından sağlanan araçla işe gidiş veya işten dönüş sırasında

meydana gelen ve çalışana bedensel veya ruhsal zarar veren olaylar iş kazası kapsamında değerlendirilebilir.

Bu nedenle iş kazası yalnızca fabrikada makineye el sıkışması veya inşaattan düşme gibi olaylardan ibaret değildir.

Hangi Olaylar İş Kazası Sayılabilir?

Somut olayın özelliklerine göre;

• İnşaattan düşme,
• Makine veya pres kazası,
• İşyerinde kayarak düşme,
• Elektrik çarpması,
• İşyerindeki patlama veya yangın,
• İşverence sağlanan servis aracında meydana gelen trafik kazası,
• İşveren tarafından başka bir yere görevlendirilen çalışanın görev sırasında kaza geçirmesi,
• İşyerinde meydana gelen ve çalışana zarar veren diğer olaylar

iş kazası olarak değerlendirilebilir.

Önemli olan yalnızca kazanın nasıl meydana geldiği değil, 5510 sayılı Kanunda belirtilen iş kazası halleriyle bağlantısının bulunup bulunmadığıdır.

İşyerinde Kalp Krizi İş Kazası Sayılır mı?

İşyerinde meydana gelen kalp krizi gibi olaylar da iş kazası bakımından değerlendirmeye konu olabilir.

Burada iki ayrı mesele bulunmaktadır:

Bir olayın SGK açısından iş kazası niteliğinde olması başka, işverenin olaydan dolayı maddi ve manevi tazminat sorumluluğunun bulunması başkadır.

Nitekim Yargıtay’ın güncel kararlarında iş sırasında meydana gelen kalp krizi olaylarında iş kazası değerlendirmesinin yanında işverenin kusuru ile bünyesel faktörler ayrıca incelenmektedir.

Dolayısıyla “işyerinde olduysa işveren yüzde yüz tazminat öder” şeklinde genel bir sonuca varılması doğru değildir.

Servis Aracında Geçirilen Kaza İş Kazası mıdır?

İşveren tarafından sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş veya işten dönüş sırasında meydana gelen kazalar SGK mevzuatı bakımından iş kazası kapsamında değerlendirilebilir.

Örneğin işçileri fabrikaya götüren şirket servisinin trafik kazası yapması halinde olayın iş kazası niteliği gündeme gelir.

Ancak çalışanın kendi özel aracıyla veya olağan şekilde kendi imkânlarıyla işe gidip gelirken meydana gelen her trafik kazası otomatik olarak iş kazası kabul edilmez. Somut olay ayrıca değerlendirilmelidir.

İş Kazası Geçiren İşçi İlk Olarak Ne Yapmalı?

İş kazasından hemen sonra sağlık müdahalesi elbette önceliklidir. Bunun yanında ileride ortaya çıkabilecek hukuki uyuşmazlık bakımından kazanın doğru şekilde kayıt altına alınması önemlidir.

Mümkün olduğu ölçüde;

• Hastanede olayın iş kazası olduğunun belirtilmesi,
• İş kazası tutanağının düzenlenmesi,
• Olay yeri fotoğraf ve görüntülerinin korunması,
• Kazayı gören kişilerin belirlenmesi,
• Kamera kayıtlarının kaybolmasının önlenmesi,
• İşveren tarafından verilen talimatların saklanması,
• İş güvenliği eğitim belgelerinin incelenmesi,
• Sağlık raporları ve epikrizlerin saklanması

önem taşır.

Özellikle ağır yaralanmalı kazalarda delillerin ilk günlerde toplanması ileride açılacak tazminat davası açısından büyük önem taşıyabilir.

İş Kazası SGK’ya Kaç Gün İçinde Bildirilir?

4/a kapsamında çalışan bir işçinin iş kazası geçirmesi halinde işverenin kazayı;

kolluk kuvvetlerine derhal, SGK’ya ise kazadan sonraki üç iş günü içerisinde

bildirmesi gerekir. SGK, süresinde bildirim yapılmaması halinde idari yaptırım uygulanabileceğini ve belirli SGK ödemelerinin işverenden tahsil edilebileceğini açıklamaktadır.

Bu nedenle işverenin;

“Önemli bir şey yok, iş kazası olarak bildirmeyelim.”

şeklindeki yaklaşımı işçinin haklarını ortadan kaldırmaz.

İşveren İş Kazasını Bildirmezse İşçi Ne Yapabilir?

İşverenin iş kazasını SGK’ya bildirmemesi, yaşanan olayın otomatik olarak iş kazası niteliğini ortadan kaldırmaz.

Çalışan elindeki belgelerle Sosyal Güvenlik Kurumuna başvurabilir.

Uyuşmazlık halinde olayın iş kazası olduğunun tespit edilmesine ilişkin hukuki yollar da gündeme gelebilir.

Bu nedenle özellikle işverenin kazayı;

• Ev kazası,
• Normal hastalık,
• İş dışında meydana gelen olay

gibi göstermeye çalıştığı durumlarda hastane kayıtları, tanıklar, kamera görüntüleri ve işyeri kayıtları son derece önemlidir.

Sigortasız İşçi İş Kazası Geçirirse Hakları Var mı?

İşverenin çalışanı sigortasız çalıştırmış olması işçinin bütün haklarını ortadan kaldırmaz.

Fiilen bir iş ilişkisi mevcutsa, çalışmanın ve kazanın koşullarının ispatlanması halinde hem sigortalılık hem de iş kazası bakımından gerekli hukuki işlemler yapılabilir.

Dolayısıyla;

“Sigortan yoktu, bu nedenle iş kazası sayılmaz.”

şeklindeki bir yaklaşım tek başına doğru değildir.

Sigortasız çalışma söz konusuysa çalışma ilişkisinin;

• Tanık,
• WhatsApp mesajları,
• Banka hareketleri,
• İşyerindeki kayıtlar,
• Kamera görüntüleri,
• Vardiya çizelgeleri

gibi delillerle ispatlanması ayrıca önem kazanır.

İş Kazası Geçiren İşçiye SGK Hangi Hakları Sağlar?

SGK, iş kazası sigortasından sağlanan temel hakları;

• Geçici iş göremezlik ödeneği,
• Sürekli iş göremezlik geliri,
• Ölüm geliri,
• Evlenme ödeneği,
• Cenaze ödeneği

olarak belirtmektedir. İş kazası sigortasındaki bu haklardan yararlanmak için 4/a çalışanlar bakımından belirli bir prim günü şartı bulunmamaktadır.

Dolayısıyla çalışan işe başladıktan kısa süre sonra dahi iş kazası geçirebilir ve şartları varsa iş kazası sigortasından yararlanabilir.

İş Kazasında Rapor Parası Alınabilir mi?

Evet.

İş kazası nedeniyle doktor tarafından istirahat raporu verilen çalışan şartları taşıyorsa geçici iş göremezlik ödeneği, halk arasında kullanılan ifadeyle “rapor parası” alabilir.

İş kazası nedeniyle verilen geçici iş göremezlik ödeneği;

• Yatarak tedavide günlük kazancın yarısı,
• Ayakta tedavide günlük kazancın üçte ikisi

oranında hesaplanmaktadır.

İş kazasında, normal hastalık raporlarından farklı olarak 4/a çalışan bakımından geçici iş göremezlik ödeneği için belirli bir prim ödeme gün sayısı aranmaz.

Sürekli İş Göremezlik Geliri Nedir?

İş kazasından sonra işçinin vücudunda kalıcı bir hasar kalabilir.

SGK Sağlık Kurulu tarafından iş kazası nedeniyle çalışanın meslekte kazanma gücünün en az %10 azaldığı tespit edilirse sürekli iş göremezlik geliri bağlanması gündeme gelir.

Örneğin kaza sonucunda;

• El veya parmak kaybı,
• Görme kaybı,
• Omurga hasarı,
• Hareket kısıtlılığı,
• Kalıcı sinir hasarı,
• Uzuv kaybı

gibi kalıcı etkiler meydana gelmişse meslekte kazanma gücü kaybı oranının tespit edilmesi önemlidir.

Bu oran aynı zamanda işveren aleyhine açılacak maddi tazminat davasının hesabı açısından da önemli olabilir.

İş Kazası Geçiren İşçi İşverenden Tazminat Alabilir mi?

Şartları oluşmuşsa evet.

İşverenin iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle meydana gelen iş kazasında çalışan maddi ve manevi tazminat talep edebilir.

Ancak tazminatın miktarı;

• İşverenin kusuru,
• İşçinin kusuru,
• Varsa üçüncü kişilerin kusuru,
• İşçinin yaşı,
• Gerçek kazancı,
• Sürekli iş göremezlik oranı,
• Kazanın çalışma hayatına etkisi,
• SGK tarafından yapılan ve hukuken mahsup edilmesi gereken ödemeler

gibi birçok unsura göre belirlenir.

Yargıtay’ın 2026 tarihli iş kazası kararlarında da kusur ve sürekli iş göremezlik oranlarının maddi tazminat hesabında temel unsurlar arasında değerlendirildiği görülmektedir.

İş Kazasında Maddi Tazminat Nasıl Hesaplanır?

İş kazası tazminatı için herkes bakımından geçerli;

“Bir parmağa şu kadar, yüzde 20 maluliyete şu kadar tazminat ödenir.”

şeklinde sabit bir tarife bulunmamaktadır.

Maddi tazminat hesabında özellikle;

• İşçinin kaza tarihindeki yaşı,
• Ücreti,
• Mesleği,
• Çalışma ve yaşam süresi,
• Sürekli iş göremezlik oranı,
• İşveren ve işçinin kusur oranları,
• SGK tarafından bağlanan gelirler

dikkate alınmaktadır.

Adalet Bakanlığı bünyesinde yayımlanan 2026 tarihli çalışmada da iş kazası maddi tazminat hesabında yaş, kazanç, maluliyet ve beklenen yaşam süresinin dikkate alındığı belirtilmektedir.

Bu nedenle yalnızca maluliyet yüzdesine bakılarak doğru bir iş kazası tazminatı hesabı yapılamaz.

İş Kazasında Manevi Tazminat Ne Kadar?

İş kazası nedeniyle ağır şekilde yaralanan çalışan açısından manevi tazminat da gündeme gelebilir.

Manevi tazminatın sabit bir hesaplama formülü bulunmamaktadır.

Mahkeme;

• Kazanın ağırlığını,
• İşçinin yaralanma derecesini,
• Kalıcı hasarı,
• Tarafların kusur durumunu,
• İşçinin yaşını,
• Kazanın işçi üzerindeki etkisini,
• Tarafların sosyal ve ekonomik koşullarını

birlikte değerlendirir.

Türk Borçlar Kanunu m.56 kapsamında bedensel bütünlüğü zarar gören kişiye olayın özelliklerine göre uygun miktarda manevi tazminat ödenmesine karar verilebilir. Ölüm veya ağır bedensel zarar halinde yakınların manevi tazminat talepleri de gündeme gelebilir. Adalet Bakanlığının güncel değerlendirmesinde de iş kazası manevi tazminatının bu ölçütlere göre belirlendiği açıklanmaktadır.

İşçi Kusurluysa Tazminat Alabilir mi?

İşçinin kazada kusurlu olması, olayın iş kazası niteliğini otomatik olarak ortadan kaldırmaz.

Örneğin bilirkişi incelemesinde;

işveren %70, işçi %30 kusurlu

bulunabilir.

Bu durumda işçinin kusuru özellikle işverenden talep edilecek maddi tazminat miktarını etkileyebilir.

Ancak;

“İşçinin da biraz kusuru var, hiçbir hak talep edemez.”

şeklindeki yaklaşım doğru değildir.

Nitekim iş kazası davalarında mahkemeler işveren, işçi ve varsa üçüncü kişilerin kusur oranlarını bilirkişi incelemesiyle belirlemektedir. Güncel Yargıtay kararlarında da tazminat değerlendirmesinin kusur dağılımına göre yapıldığı görülmektedir.

İşveren “İş Güvenliği Eğitimi Verdim” Derse Sorumluluktan Kurtulur mu?

Tek başına iş güvenliği eğitimi verilmiş olması işverenin her durumda sorumluluktan kurtulduğu anlamına gelmez.

İşverenin somut iş bakımından gerekli;

• Risk değerlendirmelerini,
• İş güvenliği eğitimlerini,
• Koruyucu ekipmanları,
• Makine koruma sistemlerini,
• Denetim ve gözetimi,
• İş organizasyonunu

sağlayıp sağlamadığı birlikte değerlendirilir.

Kazanın meydana geliş şekline göre bilirkişiler, iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı çerçevesinde tarafların kusurlarını belirler.

İş Kazası Sonucu Ölüm Halinde Ailenin Hakları Nelerdir?

İş kazası sonucunda çalışanın hayatını kaybetmesi halinde yakınları açısından hem SGK kaynaklı hem de işverene yöneltilebilecek haklar gündeme gelebilir.

SGK açısından hak sahiplerine şartları varsa ölüm geliri bağlanabilir. SGK, iş kazası sonucu ölüm halinde ölüm geliri için belirli bir sigortalılık süresi veya prim günü şartı aranmadığını belirtmektedir.

Ayrıca cenaze ödeneği de gündeme gelebilir.

İşverenin hukuki sorumluluğunun bulunduğu durumlarda yakınlar ayrıca;

• Destekten yoksun kalma tazminatı,
• Cenaze ve bazı diğer maddi zararları,
• Manevi tazminat

talep edebilir.

İş Kazasında Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Nedir?

Çalışanın iş kazası sonucunda hayatını kaybetmesi halinde, onun ekonomik desteğinden mahrum kalan kişiler destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilir.

Bu hak yalnızca mirasçılık sıfatına bağlı değildir.

Önemli olan ölen kişinin hayattayken talepte bulunan kişiye fiilen veya yaşamın olağan akışına göre ekonomik destek sağlıyor olmasıdır.

Hesaplamada ölen işçinin yaşı, kazancı, destek süresi, hak sahiplerinin özellikleri ve kusur oranları gibi unsurlar değerlendirilir.

İş Kazasında Ölüm Halinde Anne ve Baba Tazminat Alabilir mi?

Şartları varsa evet.

Ölen işçinin eşi ve çocuklarının yanında anne ve babası da olayın özelliklerine göre özellikle manevi tazminat talebinde bulunabilir.

Ekonomik destek ilişkisinin bulunduğu durumlarda destekten yoksun kalma tazminatı da ayrıca değerlendirilebilir.

Yargıtay’ın iş kazası sonucu ölüm dosyalarında eş, çocuk, anne ve diğer yakınların maddi veya manevi tazminat taleplerinin somut koşullar çerçevesinde değerlendirildiği görülmektedir.

İş Kazasında Maluliyet Oranı Nasıl Belirlenir?

İş kazasının çalışanda kalıcı bir zarar bırakması halinde meslekte kazanma gücü kaybı oranı belirlenir.

SGK Sağlık Kurulu, yetkili sağlık kuruluşlarından alınan rapor ve tıbbi belgeleri değerlendirerek oranı tespit eder.

SGK tarafından belirlenen orana itiraz edilmesi halinde Yüksek Sağlık Kurulu süreci gündeme gelebilir. SGK, sigortalının bağlı bulunduğu sosyal güvenlik il veya merkez müdürlüğüne dilekçe vererek dosyanın Yüksek Sağlık Kurulunda incelenmesini isteyebileceğini belirtmektedir.

Oranın uyuşmazlık konusu olması halinde yargılama içerisinde ayrıca tıbbi inceleme yapılması da söz konusu olabilir.

İş Kazası Tazminat Davası Nerede Açılır?

İşçi ile işveren arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat uyuşmazlıkları kural olarak İş Mahkemelerinde görülür.

Davanın doğru kişiye veya şirkete yöneltilmesi özellikle alt işveren-asıl işveren ilişkilerinin bulunduğu iş kazalarında önem taşır.

Şantiye, fabrika, taşeronluk ve alt işveren ilişkilerinin bulunduğu kazalarda hangi şirket veya kişilerin hukuki sorumluluğunun bulunduğu ayrıca incelenmelidir.

İş Kazası Davasında Arabuluculuk Zorunlu mu?

Hayır.

Bu konuda işçilik alacağı davalarıyla iş kazası davaları sıklıkla karıştırılmaktadır.

7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3/3 uyarınca iş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davalarında zorunlu arabuluculuk uygulanmaz.

Dolayısıyla iş kazası nedeniyle doğrudan maddi ve manevi tazminat davası açılması bakımından dava şartı arabuluculuk zorunluluğu bulunmamaktadır.

Tarafların isterlerse ihtiyari arabuluculuğa başvurması ise mümkündür.

İş Kazası Tazminat Davası Kaç Yıl İçinde Açılır?

İş kazası nedeniyle açılacak tazminat davalarında zamanaşımı hesabı somut olayın niteliğine göre yapılmalıdır.

İşverenin sözleşmeden kaynaklanan sorumluluğuna dayalı iş kazası tazminat taleplerinde uygulamada 10 yıllık zamanaşımı önem taşımaktadır.

Ancak zararın zaman içerisinde gelişmesi, maluliyet durumunun sonradan kesinleşmesi veya olayın aynı zamanda suç oluşturması gibi durumlar zamanaşımı değerlendirmesini etkileyebilir.

Adalet Bakanlığının iş hukuku kaynaklarında da sağlık durumunda sonradan bir gelişme bulunmayan olaylarda 10 yıllık sürenin kaza tarihinden başlamasının esas alındığı; olayın özelliklerine göre farklı zamanaşımı değerlendirmelerinin ortaya çıkabileceği belirtilmektedir.

Bu nedenle özellikle eski tarihli kazalarda süre hesabı dosya özelinde yapılmalıdır.

İş Kazası Nasıl İspatlanır?

İş kazası uyuşmazlıklarında kullanılabilecek başlıca deliller şunlardır:

• İş kazası tutanağı,
• Hastane kayıtları,
• Epikriz ve sağlık raporları,
• SGK kayıtları,
• Kolluk tutanakları,
• Kamera görüntüleri,
• İşyerindeki vardiya kayıtları,
• Tanık anlatımları,
• İş güvenliği belgeleri,
• Eğitim tutanakları,
• Risk değerlendirmeleri,
• İşveren talimatları,
• WhatsApp ve e-posta yazışmaları,
• Olay yeri fotoğrafları,
• Bilirkişi incelemesi.

Özellikle kamera görüntüleri gibi zaman içerisinde silinebilecek deliller bakımından hızlı hareket edilmesi önemlidir.

Sık Sorulan Sorular

İş kazası geçirdim, ne yapmalıyım?

Öncelikle sağlık müdahalesi yapılmalı ve sağlık kuruluşunda olayın iş kazası olduğu belirtilmelidir. Kaza tutanakları, tanıklar, fotoğraf ve kamera kayıtları korunmalı; işverenin SGK bildirimini yapıp yapmadığı kontrol edilmelidir.

İş kazası SGK’ya kaç gün içinde bildirilir?

4/a çalışan bakımından işverenin kazayı SGK’ya kazadan sonraki üç iş günü içerisinde bildirmesi gerekir.

İşveren kazayı SGK’ya bildirmezse hakkım yanar mı?

Hayır. İşverenin bildirim yapmaması olayın iş kazası niteliğini kendiliğinden ortadan kaldırmaz. SGK’ya başvuru ve gerekli hukuki süreçler ayrıca değerlendirilebilir.

Sigortasız çalışan işçi iş kazası tazminatı alabilir mi?

Sigortasız çalıştırılmış olmak tek başına bütün hakları ortadan kaldırmaz. Fiili çalışma ilişkisi ve kazanın koşulları ispatlanabiliyorsa sigortalılık, iş kazası ve tazminat hakları bakımından hukuki işlem yapılabilir.

İş kazasında yüzde 10 maluliyet ne anlama gelir?

SGK tarafından meslekte kazanma gücünün en az %10 azaldığının tespit edilmesi halinde sürekli iş göremezlik geliri gündeme gelebilir.

İş kazasında işçi kusurluysa tazminat alamaz mı?

İşçinin kusurlu olması bütün haklarının ortadan kalktığı anlamına gelmez. Kusur oranı özellikle işverenden talep edilecek tazminat miktarını etkileyebilir.

İş kazası tazminatı ne kadar?

Sabit bir iş kazası tazminatı yoktur. İşçinin yaşı, ücreti, maluliyet oranı, kusur oranları ve kazanın sonuçları dikkate alınarak aktüeryal hesaplama yapılır.

İş kazasında manevi tazminat alınabilir mi?

Şartları oluştuğunda evet. Kazanın ağırlığı, yaralanmanın etkileri, kalıcı zarar ve kusur durumu dikkate alınarak manevi tazminata hükmedilebilir.

İş kazası nedeniyle dava açmadan önce arabulucuya gitmek gerekir mi?

Hayır. İş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davaları zorunlu arabuluculuk kapsamı dışındadır.

İş Kazası ve İş Kazası Tazminatı İçin Avukat Desteği

İş kazası dosyalarında tazminatın doğru belirlenebilmesi için yalnızca hastane raporunun incelenmesi yeterli değildir.

Özellikle;

• Kazanın iş kazası olarak SGK’ya bildirilip bildirilmediği,
• Kamera ve tanık delilleri,
• İş güvenliği önlemleri,
• İşveren ve işçinin kusur oranları,
• Gerçek ücret,
• Sürekli iş göremezlik oranı,
• SGK tarafından bağlanan gelirler,
• Maddi ve manevi zararların kapsamı

birlikte değerlendirilmelidir.

Avukat Ferhat Küle Hukuk Bürosu olarak iş kazasının tespiti, SGK süreçleri, sürekli iş göremezlik oranına ilişkin uyuşmazlıklar, maddi ve manevi tazminat davaları ile iş kazası sonucu ölüm halinde yakınların tazminat talepleri konusunda hukuki danışmanlık ve avukatlık hizmeti sunmaktayız.

Özellikle ağır yaralanmalı iş kazalarında delillerin kaybolmaması ve zamanaşımı sürelerinin doğru hesaplanması açısından dosyanın erken aşamada incelenmesi önem taşımaktadır.

Av. Ferhat Küle
İstanbul