Ortaklığın Giderilmesi Davası Nedir?

Miras hukukunda en sık karşılaşılan uyuşmazlıklardan biri miras kalan malların paylaşılmasıdır. Bir kişinin vefatı sonrasında mirasçıların tereke üzerinde birlikte hak sahibi olması çoğu zaman çeşitli anlaşmazlıklara yol açabilmektedir.

Mirasçılar arasında anlaşma sağlanamadığı durumlarda ortaklığın giderilmesi davası açılabilmektedir. Uygulamada bu dava izale-i şuyu davası olarak da bilinmektedir.

Bu dava sayesinde paylı mülkiyet sona erdirilerek malın paylaşılması sağlanmaktadır.

---

Paylı Mülkiyet Nedir?

Bir taşınmazın birden fazla kişi tarafından belirli paylar halinde sahip olunmasına paylı mülkiyet denilmektedir.

Miras kalan taşınmazlarda çoğu zaman mirasçılar paylı mülkiyet şeklinde malik olmaktadır.

Örneğin bir kişinin vefatı sonrasında mirasçılar şu şekilde pay sahibi olabilir:

• üç mirasçıdan her biri taşınmazın 1/3 payına sahip olabilir

• dört mirasçıdan her biri taşınmazın 1/4 payına sahip olabilir

Bu durumda taşınmaz üzerinde tüm mirasçıların ortak mülkiyet hakkı bulunmaktadır.

---

Ortaklığın Giderilmesi Davası Neden Açılır?

Paylı mülkiyet ilişkisi uzun süre devam ettiğinde çeşitli sorunlar ortaya çıkabilir. Mirasçılar arasında taşınmazın kullanımı veya yönetimi konusunda anlaşmazlıklar yaşanabilir.

Özellikle şu durumlarda ortaklığın giderilmesi davası açılmaktadır:

• mirasçıların taşınmazın kullanımında anlaşamaması

• mirasçıların taşınmazı paylaşmak istemesi

• mirasçıların taşınmazın satılmasını talep etmesi

Bu gibi durumlarda mahkemeye başvurularak ortaklığın sona erdirilmesi talep edilebilir.

---

Ortaklığın Giderilmesi Davası Kim Tarafından Açılabilir?

Paylı mülkiyet ilişkisine sahip olan her paydaş ortaklığın giderilmesini talep edebilir.

Başka bir ifadeyle taşınmazda pay sahibi olan her kişi bu davayı açma hakkına sahiptir.

Bu davanın açılabilmesi için diğer paydaşların onayına gerek yoktur.

Tek bir paydaşın başvurusu ile ortaklığın giderilmesi davası açılabilir.

---

Ortaklığın Giderilmesi Nasıl Yapılır?

Ortaklığın giderilmesi iki farklı şekilde gerçekleştirilebilir:

1. Aynen taksim (malın bölünmesi)

2. Satış yoluyla paylaşım

Mahkeme öncelikle taşınmazın aynen bölünmesinin mümkün olup olmadığını inceler.

Eğer taşınmazın bölünmesi mümkün değilse satış yoluna gidilir.

---

Aynen Taksim Yolu

Aynen taksim yöntemi taşınmazın paydaşlar arasında fiziksel olarak bölünmesi anlamına gelmektedir.

Örneğin bir arsa mirasçılar arasında bölünerek her mirasçıya ayrı bir parsel verilebilir.

Ancak birçok durumda taşınmazın aynen bölünmesi mümkün olmayabilir. Özellikle konut gibi taşınmazlarda bu yöntem çoğu zaman uygulanamamaktadır.

---

Satış Yoluyla Ortaklığın Giderilmesi

Taşınmazın aynen bölünmesi mümkün değilse mahkeme taşınmazın satışına karar verir.

Bu durumda taşınmaz genellikle açık artırma yoluyla satılır.

Satış sonucunda elde edilen bedel paydaşlar arasında payları oranında dağıtılır.

Satış işlemi çoğu zaman icra müdürlükleri aracılığıyla gerçekleştirilmektedir.

---

Ortaklığın Giderilmesi Davasında Mahkeme

Ortaklığın giderilmesi davaları Sulh Hukuk Mahkemelerinde görülmektedir.

Mahkeme davayı incelerken şu hususları değerlendirir:

• paydaşların pay oranları

• taşınmazın bölünmesinin mümkün olup olmadığı

• taşınmazın değeri

Mahkeme bu değerlendirmeler sonucunda ortaklığın hangi yöntemle giderileceğine karar verir.

---

Ortaklığın Giderilmesi Davasında Bilirkişi

Ortaklığın giderilmesi davalarında çoğu zaman bilirkişi incelemesi yapılmaktadır.

Bilirkişiler taşınmazın:

• değerini

• bölünebilir olup olmadığını

• ekonomik değerini

inceleyerek mahkemeye rapor sunmaktadır.

Bu rapor mahkemenin kararında önemli rol oynamaktadır.

---

Ortaklığın Giderilmesi Davasının Sonuçları

Ortaklığın giderilmesi davasının sonucunda paylı mülkiyet sona erdirilmektedir.

Bu davanın sonucunda:

• taşınmaz bölünebilir ise paydaşlara dağıtılır

• bölünemiyorsa satış yapılır

• satış bedeli paydaşlara dağıtılır

Bu şekilde paylı mülkiyet ilişkisi tamamen sona erdirilmiş olur.

---

Sonuç

Ortaklığın giderilmesi davası miras hukukunda en sık karşılaşılan davalardan biridir. Miras kalan taşınmazlar üzerinde paylı mülkiyet ilişkisi çoğu zaman mirasçılar arasında anlaşmazlıklara yol açabilmektedir.

Bu gibi durumlarda ortaklığın giderilmesi davası açılarak taşınmazın bölünmesi veya satış yoluyla paylaşılması sağlanabilir.

Bu dava miras hukukunda mirasçıların haklarının korunması açısından önemli bir hukuki mekanizma olarak kabul edilmektedir.