HAGB Nedir ve Sabıka Kaydına İşler mi? CMK 231 – 2026
HAGB nedir ve sabıka kaydına işler mi? HAGB, yani hükmün açıklanmasının geri bırakılması, ceza mahkemesinin sanık hakkında bir mahkûmiyet hükmü kurmasına rağmen bu hükmün belirli şartlarla sanık hakkında hukuki sonuç doğurmasını ertelemesidir.
2026 itibarıyla HAGB, Ceza Muhakemesi Kanunu m.231 kapsamında uygulanmaya devam etmektedir.
Güncel düzenlemeye göre yapılan yargılama sonunda sanık hakkında belirlenen sonuç ceza;
2 yıl veya daha az süreli hapis cezası
veya
adli para cezası
ise diğer şartların da bulunması halinde mahkeme hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verebilir.
HAGB kararı verilmesi halinde kişi kural olarak 5 yıl denetim süresine tabi tutulur.
Bu süre içerisinde şartlara uygun davranılırsa açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılır ve davanın düşmesine karar verilir.
En çok merak edilen konu ise şudur:
HAGB normal sabıka kaydına mahkûmiyet olarak işlenmez.
Ancak HAGB kararı tamamen kayıtsız da değildir. CMK m.231/13 gereğince HAGB kararları bunlara mahsus özel bir sisteme kaydedilir ve belirli şartlarla Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından görülebilir.
Bu nedenle;
“HAGB hiçbir yerde görünmez.”
ifadesi de,
“HAGB normal sabıka kaydına mahkûmiyet olarak işler.”
ifadesi de tam olarak doğru değildir.
HAGB Açılımı Nedir?
HAGB’nin açılımı:
Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasıdır.
Mahkeme ceza yargılamasını tamamlar ve sanık hakkında bir ceza belirler.
Ancak kanundaki şartlar gerçekleşmişse bu mahkûmiyet hükmünün açıklanmasını geri bırakır.
Örneğin mahkeme sanık hakkında:
1 yıl 8 ay hapis cezası
belirlemiş olabilir.
CMK m.231’deki diğer şartlar da bulunuyorsa mahkeme bu hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verebilir.
Bu durumda hapis cezası hemen infaz edilmez.
HAGB Beraat Demek midir?
Hayır.
HAGB ile beraat birbirinden tamamen farklıdır.
Beraat
Mahkeme sanığın suçtan cezalandırılmasına hukuken yer olmadığı sonucuna ulaşır.
Örneğin;
- Sanığın suçu işlemediği,
- Suçun unsurlarının oluşmadığı,
- Yeterli delil bulunmadığı,
- Hukuka uygunluk nedeni bulunduğu
gerekçesiyle beraat kararı verilebilir.
HAGB
Mahkeme sanık hakkında mahkûmiyet hükmü kurmaya elverişli bir sonuca ulaşır, cezayı belirler ancak hükmün açıklanmasını geri bırakır.
Dolayısıyla;
HAGB = beraat
değildir.
Bu ayrım özellikle kanun yoluna başvurulup başvurulmayacağı değerlendirilirken önemlidir.
HAGB Mahkûmiyet midir?
HAGB kararının temelinde kurulmuş bir mahkûmiyet hükmü vardır.
Ancak CMK m.231/5’e göre hükmün açıklanmasının geri bırakılması;
müsadereye ilişkin hükümler hariç olmak üzere kurulan hükmün sanık hakkında hukuki sonuç doğurmaması
anlamına gelir.
Bu nedenle açıklanmamış hüküm, kesinleşmiş normal bir mahkûmiyet hükmüyle aynı hukuki sonucu doğurmaz.
Kişi HAGB nedeniyle normal anlamda kesinleşmiş bir mahkûmiyetin bütün sonuçlarına tabi tutulmaz.
HAGB Sabıka Kaydına İşler mi?
Normal adli sicil belgesine kesinleşmiş mahkûmiyet olarak işlenmez.
Örneğin kişi e-Devlet üzerinden standart Adli Sicil Kaydı Belgesi aldığında HAGB kararının normal bir mahkûmiyet kaydı gibi görünmesi söz konusu değildir.
Ancak burada önemli bir ayrım bulunmaktadır.
CMK m.231/13’e göre HAGB kararları;
HAGB kararlarına mahsus özel bir sisteme kaydedilir.
Bu kayıtlar kanunda öngörülen amaçlarla;
- Cumhuriyet savcısı,
- Hâkim,
- Mahkeme
tarafından bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak istenebilir.
Dolayısıyla:
HAGB normal sabıka kaydı değildir ancak adli sistemde hiçbir kayıt bulunmadığı anlamına da gelmez.
HAGB Arşiv Kaydında Görünür mü?
HAGB’nin normal bir kesinleşmiş mahkûmiyet gibi adli sicil ve arşiv kaydına aktarılması ile CMK m.231/13’teki özel HAGB sistemi aynı şey değildir.
HAGB kararları kendi özel sisteminde tutulur.
Bu nedenle vatandaşın aldığı standart adli sicil belgesinde HAGB’nin mahkûmiyet olarak görünmemesi gerekir.
Ancak;
- Güvenlik soruşturması,
- Arşiv araştırması,
- Özel mesleklere giriş,
- Özel kanunlardaki yeterlilik şartları
ayrı mevzuata tabi olabilir.
Bu nedenle;
“Adli sicil belgem temizse HAGB hiçbir kamu işleminde hiçbir şekilde değerlendirilemez.”
şeklinde mutlak bir sonuca varılmamalıdır.
HAGB e-Devlet Sabıka Kaydında Çıkar mı?
Kural olarak normal mahkûmiyet kaydı olarak çıkmaz.
HAGB’nin CMK m.231/13 kapsamında ayrı bir sistemde tutulması nedeniyle standart adli sicil belgesi ile HAGB özel kaydı birbirinden ayrıdır.
Ancak UYAP’ta veya kişinin taraf olduğu dava kayıtlarında geçmiş dosyanın bulunması başka bir konudur.
UYAP dosya kaydı ile adli sicil kaydı aynı şey değildir.
HAGB Şartları Nelerdir?
2026 itibarıyla CMK m.231’e göre temel HAGB şartları şunlardır:
- Sonuç cezanın 2 yıl veya daha az hapis ya da adli para cezası olması,
- Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış olması,
- Mahkemenin sanığın yeniden suç işlemeyeceği yönünde kanaate ulaşması,
- Suç nedeniyle mağdurun veya kamunun uğradığı somut zararın tamamen giderilmiş olması.
Bu koşulların birlikte değerlendirilmesi gerekir.
HAGB otomatik olarak uygulanmaz.
HAGB İçin Ceza Sınırı Kaç Yıldır?
Temel sınır:
2 yıl veya daha az hapis cezasıdır.
Önemli olan çoğu durumda suçun kanundaki soyut ceza üst sınırı değil, yapılan yargılama ve ceza hesaplaması sonunda sanık hakkında hükmolunan sonuç cezadır.
Örneğin suçun kanuni cezası daha yüksek olabilir ancak;
- Takdiri indirim,
- Teşebbüs,
- Haksız tahrik,
- Yardım etme
gibi hükümler sonucunda sanık hakkındaki sonuç ceza 2 yıl veya altına düşebilir.
Diğer şartlar da bulunuyorsa HAGB gündeme gelebilir.
2 Yıl Hapis Cezasında HAGB Olur mu?
Evet.
Kanun;
“iki yıl veya daha az süreli hapis”
demektedir.
Dolayısıyla tam olarak 2 yıl hapis cezası da HAGB sınırı içerisindedir.
Ancak 2 yıl 1 ay gibi iki yılı aşan sonuç cezalar bakımından CMK m.231/5’teki ceza sınırı gerçekleşmez.
Adli Para Cezasında HAGB Olur mu?
Evet.
CMK m.231 yalnız hapis cezasını değil adli para cezasını da kapsamaktadır.
Diğer HAGB şartları mevcutsa adli para cezası hakkında da HAGB kararı verilebilir.
Burada adli para cezası ile idari para cezası birbirine karıştırılmamalıdır.
Daha Önce Kasıtlı Suçtan Mahkûm Olan Kişiye HAGB Verilir mi?
CMK m.231/6’ya göre HAGB için sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış olması gerekir.
Bu nedenle önceki kesinleşmiş kasıtlı suç mahkûmiyeti HAGB bakımından temel engellerden biridir.
Ancak;
- Önceki kararın gerçekten mahkûmiyet olup olmadığı,
- Eski HAGB kararı olup olmadığı,
- Mahkûmiyetin hukuki durumunun sonradan değişip değişmediği
ayrıca incelenmelidir.
Özellikle önceki bir HAGB kararı, normal mahkûmiyetle aynı şey değildir.
Daha Önce HAGB Alan Kişi Tekrar HAGB Alabilir mi?
Bu soruya yalnızca;
“Bir kere HAGB alan bir daha asla alamaz.”
şeklinde cevap vermek doğru değildir.
CMK m.231/8’e göre kişinin devam eden HAGB denetim süresi içerisinde kasıtlı bir suç nedeniyle tekrar HAGB kararı verilmesi mümkün değildir.
Ancak önceki HAGB;
- Denetim süresi başarıyla tamamlanmış,
- Açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılmış,
- Dava düşmüş
ise eski HAGB’nin sonraki bütün dosyalarda otomatik engel olduğu söylenemez.
Yargıtay’ın 2026 tarihli kararlarında da denetim süresi tamamlanmış ve düşme kararı verilmiş eski bir HAGB’nin, sonraki dosyada “önceki kasıtlı suç mahkûmiyeti” gibi değerlendirilmesinin hukuka aykırı olduğu kabul edilmiştir.
HAGB İçin Sanığın Kabulü Gerekiyor mu?
2026 itibarıyla hayır.
Bu konuda internette çok sayıda eski bilgi bulunmaktadır.
Eski düzenlemede;
“Sanığın kabul etmemesi hâlinde HAGB kararı verilemez.”
şeklinde hüküm bulunuyordu.
Ancak bu kabul şartı 2024 değişikliğiyle kanun metninden çıkarılmıştır.
16 Temmuz 2026 tarihinde CMK m.231 yeniden düzenlenirken de sanığın kabulü şartı yeniden getirilmemiştir.
Dolayısıyla güncel dosyalarda HAGB için sanığın ayrıca;
“HAGB’yi kabul ediyorum.”
demesi genel bir kanuni şart değildir.
Buna karşılık 1 Haziran 2024’ten önce verilmiş eski HAGB kararları bakımından geçiş hükümleri nedeniyle eski rejim ayrıca dikkate alınmalıdır.
HAGB 2026’da Kaldırıldı mı?
Hayır.
Bu konu 2026 yılında özellikle kafa karıştırıcı hale gelmiştir.
Anayasa Mahkemesi, 10 Temmuz 2025 tarihli kararıyla CMK m.231’in HAGB’ye ilişkin eski 5 ila 14. fıkralarının iptaline karar vermiş ve iptal hükmünün 30 Eylül 2026 tarihinde yürürlüğe girmesini öngörmüştür.
Ancak iptal yürürlüğe girmeden önce kanun koyucu harekete geçmiş ve 7589 sayılı Kanun ile CMK m.231’in 5 ila 14. fıkralarını yeniden düzenlemiştir.
Yeni düzenleme;
16 Temmuz 2026 tarihinde kabul edilmiş, 31 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
Dolayısıyla 2026 yılı itibarıyla;
“Anayasa Mahkemesi HAGB’yi tamamen kaldırdı, artık hiçbir mahkemede HAGB verilemiyor.”
bilgisi güncel değildir.
HAGB kurumu güncel CMK m.231 çerçevesinde devam etmektedir.
HAGB Denetim Süresi Kaç Yıldır?
Yetişkin sanıklar bakımından temel denetim süresi:
5 yıldır.
CMK m.231/8 uyarınca HAGB kararı verilmesi halinde sanık beş yıl süreyle denetime tabi tutulur.
Bu süre içerisinde;
- Kasten yeni suç işlenmemesi,
- Varsa denetimli serbestlik yükümlülüklerine uyulması
gerekir.
Beş Yıl Boyunca Karakola İmza Atmak Gerekir mi?
Hayır.
HAGB’deki 5 yıllık denetim süresi ile uygulamada kullanılan imza yükümlülüğü aynı şey değildir.
Mahkeme CMK m.231/8 kapsamında en fazla 1 yıl süreyle belirli denetimli serbestlik yükümlülüklerinden birine karar verebilir.
Örneğin;
- Eğitim programına devam,
- Çalışma yükümlülüğü,
- Belirli yerlere gitmeme,
- Mahkemenin uygun göreceği başka bir yükümlülük
kararlaştırılabilir.
Ancak her HAGB kararında beş yıl boyunca karakola gidip imza atılması şeklinde bir sistem yoktur.
HAGB’de Denetimli Serbestlik Kaç Yıl?
CMK m.231/8’e göre denetim süresi 5 yıl, mahkemenin ayrıca belirleyebileceği denetimli serbestlik yükümlülüklerinin süresi ise 1 yıldan fazla olamaz.
Bu iki kavram birbirine karıştırılmamalıdır.
HAGB Süresince Suç İşlersem Ne Olur?
CMK m.231/11’e göre denetim süresinde kişi kasten yeni bir suç işlerse açıklanması geri bırakılan hükmün açıklanması gündeme gelir.
Ancak her yeni soruşturma;
“HAGB bozuldu.”
anlamına gelmez.
Uygulamada Yargıtay, denetim süresinde işlendiği iddia edilen yeni kasıtlı suç bakımından mahkûmiyetin kesinleşmiş olmasını aramaktadır.
Başka bir ifadeyle yalnızca;
- Şikâyet edilmek,
- Savcılık soruşturması geçirmek,
- Hakkında dava açılması
eski HAGB hükmünün otomatik olarak açıklanması için yeterli değildir.
Yeni kasıtlı suçun kesinleşmiş mahkûmiyetle ortaya konulması gerekir.
Yeni Suçun Mahkûmiyeti 5 Yıldan Sonra Kesinleşirse Ne Olur?
Burada önemli olan yeni kasıtlı suçun denetim süresi içerisinde işlenmiş olmasıdır.
Yeni suçtan verilen mahkûmiyet daha sonra kesinleşmiş olabilir.
Örneğin HAGB’nin dördüncü yılında yeni kasıtlı suç işlenmiş ancak bu suçtan dava altıncı yılda kesinleşmiş olabilir.
Yargıtay uygulamasında yeni suçun denetim süresinde işlenmiş olması ve sonradan kesinleşmiş bir mahkûmiyetle ortaya konulması, eski HAGB’nin açıklanması bakımından değerlendirilebilir.
Taksirli Suç HAGB’yi Bozar mı?
CMK m.231/11 açıkça kasten yeni bir suç işlenmesini düzenlemektedir.
Bu nedenle salt taksirli bir suç işlenmesi, örneğin şartlarına göre taksirle gerçekleşen sıradan bir trafik kazası, “kasıtlı yeni suç” şartıyla aynı değildir.
Ancak dosyanın hukuki niteliği mutlaka incelenmelidir.
Örneğin bilinçli taksir de teknik olarak taksir türüdür; kasıt değildir.
HAGB Süresinde Trafik Kazası Yaparsam HAGB Bozulur mu?
Kazanın hukuki niteliğine bağlıdır.
Örneğin yalnızca taksirle yaralama suçundan mahkûmiyet doğmuşsa CMK m.231/11’de aranan kasten yeni suç şartıyla aynı durum söz konusu değildir.
Bunun yanında HAGB kararında ayrıca belirlenmiş bir yükümlülük varsa onun ihlali ayrı değerlendirilir.
HAGB Süresinde İkinci Bir HAGB Alınabilir mi?
CMK m.231/8’e göre denetim süresinde kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle bir daha HAGB kararı verilemez.
Bu nedenle aktif HAGB denetim süresi devam ederken başka bir kasıtlı suç dosyasında yeniden HAGB uygulanması kanuni sınırlamaya tabidir.
Önceki HAGB denetimi sona erdikten sonraki durum ise ayrıca değerlendirilmelidir.
HAGB 5 Yıl Sorunsuz Biterse Ne Olur?
Sanık;
- Denetim süresi içerisinde kasten yeni bir suç işlemez,
- Verilmiş denetimli serbestlik yükümlülüklerine uyarsa
CMK m.231/10 uyarınca;
açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılır ve davanın düşmesine karar verilir.
Bu sonuç son derece önemlidir.
5 yıllık süre sonunda ceza;
“kesinleşmiş mahkûmiyete dönüşmez.”
Tam tersine şartlar başarıyla tamamlanmışsa hüküm ortadan kaldırılır.
5 Yıl Bitince HAGB Otomatik Silinir mi?
Kanunda sonuç olarak hükmün ortadan kaldırılması ve davanın düşmesine karar verilmesi öngörülmektedir.
Bu nedenle uygulamada dosyada mahkeme tarafından düşme kararı oluşturulması gerekir.
Kişinin;
“Beş yıl geçti, dosyanın sistemde ne durumda olduğunu hiç kontrol etmeme gerek yok.”
şeklinde hareket etmesi yerine özellikle önemli dosyalarda UYAP üzerinden veya mahkeme kaleminden dosyanın gerçekten düşme kararıyla sonuçlanıp sonuçlanmadığının kontrol edilmesi yararlı olabilir.
HAGB Bozulursa Ne Olur?
Denetim süresinde;
- Kasten yeni suç işlenmesi veya
- Mahkemenin belirlediği denetimli serbestlik yükümlülüğünün ihlal edilmesi
halinde mahkeme açıklanması geri bırakılmış hükmü yeniden ele alır.
CMK m.231/11’e göre mahkeme kural olarak hükmü açıklar.
Yükümlülüğünü yerine getiremeyen sanığın durumuna göre mahkemenin;
- Cezanın yarısına kadar belirleyeceği kısmının infaz edilmemesine,
- Hapis cezasının şartları varsa ertelenmesine,
- Seçenek yaptırıma çevrilmesine
karar verebilme imkânı da bulunmaktadır.
HAGB Bozulunca Eski Ceza Aynen mi Uygulanır?
Her durumda otomatik olarak aynı sonuç ortaya çıkmayabilir.
CMK m.231/11 mahkemeye özellikle denetimli serbestlik yükümlülüklerini yerine getiremeyen sanığın durumunda belirli bir değerlendirme yetkisi tanımaktadır.
Ancak denetim süresinde yeni kasıtlı suç işlenmesi halinde hükmün açıklanması ciddi bir ceza sonucu doğurur.
Bu nedenle;
“HAGB bozulsa bile hiçbir şey olmaz.”
düşüncesi yanlıştır.
HAGB Kararına İtiraz mı Edilir, İstinaf mı?
Bu konuda eski internet kaynakları özellikle yanıltıcıdır.
2026 itibarıyla yeni HAGB kararlarına karşı temel kanun yolu istinaftır.
CMK m.231/12 açıkça;
HAGB kararına karşı istinaf yoluna başvurulabileceğini
düzenlemektedir.
Bölge adliye mahkemesi HAGB kararını yalnız şekli şartlar açısından değil, usul ve esasa ilişkin hukuka aykırılıklar yönünden inceleyebilir.
Bu, eski HAGB rejimine göre oldukça önemli bir değişikliktir.
Eskiden HAGB’ye İtiraz Edilmiyor muydu?
Evet.
Eski rejimde HAGB kararına karşı temel kanun yolu itirazdı.
Bu nedenle internette;
“HAGB kararına 7 gün içinde itiraz edilir.”
şeklinde çok sayıda eski yazı bulunmaktadır.
Ancak 2024 sonrasında sistem değişmiş ve HAGB kararlarına istinaf kanun yolu getirilmiştir.
2026 düzenlemesi de istinaf sistemini korumuştur.
Buna karşılık 1 Haziran 2024’ten önce verilen eski HAGB kararlarında geçiş hükümleri nedeniyle eski itiraz sistemi uygulanmaya devam edebilir.
Bu nedenle mutlaka karar tarihi kontrol edilmelidir.
HAGB Kararının Kendisi ile HAGB’nin Sonradan Açıklanması Aynı Kanun Yoluna mı Tabi?
Hayır.
Bu ayrım 2026 düzenlemesinde önemlidir.
Yeni verilen HAGB kararına karşı CMK m.231/12 kapsamında istinaf yolu öngörülmektedir.
Buna karşılık denetim ihlali nedeniyle daha sonra hükmün açıklanması veya yeni hüküm kurulması halinde CMK m.231/11 güncel metni itiraz kanun yolunu düzenlemektedir ve itiraz merciinin incelemesi bu fıkradaki koşullarla sınırlıdır.
Bu nedenle kararın;
ilk HAGB kararı mı
yoksa
denetim ihlali sonrasında hükmün açıklanmasına ilişkin karar mı
olduğu mutlaka ayrılmalıdır.
HAGB Kararına İstinaf Edilirse Beraat Alınabilir mi?
Şartları varsa evet.
Güncel kanun yolunun en önemli yönlerinden biri budur.
Bölge adliye mahkemesi yalnızca;
“HAGB şartları var mı?”
sorusuna bakmaz.
CMK m.231/12’ye göre karar ve hüküm usul ve esasa ilişkin hukuka aykırılıklar yönünden incelenebilir.
Örneğin sanık;
- Suçu işlemediğini,
- Delilin hukuka aykırı olduğunu,
- Suçun unsurlarının oluşmadığını,
- Meşru müdafaa bulunduğunu
ileri sürebilir.
Dolayısıyla;
“HAGB verildiği için artık suçsuzluğumu ileri süremem.”
şeklindeki eski yaklaşım güncel kanun yolu sistemi bakımından doğru değildir.
HAGB’yi Kabul Etmek Yerine Beraat İçin İstinafa Gitmek Mümkün mü?
Güncel sistemde sanığın HAGB için ayrıca onay vermesi zorunlu olmadığı gibi HAGB kararına karşı istinafa başvurması mümkündür.
Sanık;
“Ben suç işlemedim; hakkımda HAGB değil beraat kararı verilmeliydi.”
gerekçesiyle kanun yoluna başvurabilir.
Bu özellikle delillerin tartışmalı olduğu dosyalarda önemlidir.
HAGB Kararı Kesinleşmeden Denetim Başlar mı?
HAGB kararının kanun yolu süreci önemlidir.
İstinaf edilmiş bir HAGB dosyasının hukuki durumu ile kanun yolu süreci tamamlanarak kesinleşmiş HAGB aynı değildir.
Denetim süresinin hesabında kararın kesinleşme tarihi dosya açısından önem taşıdığından UYAP kesinleşme şerhi kontrol edilmelidir.
HAGB’de Zararın Giderilmesi Zorunlu mu?
Suç nedeniyle mağdurun veya kamunun maddi bir zararı doğmuşsa, CMK m.231/6-c gereğince bu zararın;
- Aynen iade,
- Suçtan önceki hale getirme veya
- Tazmin
yoluyla tamamen giderilmiş olması gerekir.
Ancak her suçta ölçülebilir maddi zarar bulunmayabilir.
Örneğin bazı hakaret veya tehdit dosyalarında CMK m.231 anlamında giderilmesi gereken doğrudan maddi zarar bulunmayabilir.
Bu nedenle zarar şartı somut suça göre değerlendirilir.
Zararı Bir Anda Ödeyemezsem HAGB Alamaz mıyım?
Kanun bu konuda imkan tanımaktadır.
CMK m.231/9’a göre sanık zararı derhal tamamen karşılayamıyorsa, zarar denetim süresi içerisinde aylık taksitlerle tamamen ödenmek koşuluyla da HAGB kararı verilebilir.
Bu hüküm özellikle yüksek maddi zarar bulunan dosyalarda önemlidir.
Mağdur Şikâyetinden Vazgeçmezse HAGB Olmaz mı?
HAGB ile şikâyetten vazgeçme aynı kurum değildir.
Suç şikâyete bağlı değilse mağdurun;
“Sanıktan şikâyetçiyim.”
demesi tek başına HAGB uygulanmasını engellemez.
Mahkeme CMK m.231’deki şartlara bakar.
Ancak suç uzlaştırma kapsamındaysa öncelikle uzlaştırma hükümleri dikkate alınmalıdır.
Mağdur HAGB’ye Karşı Çıkarsa Mahkeme Yine HAGB Verebilir mi?
HAGB’nin güncel şartları arasında;
“Mağdurun HAGB’yi kabul etmesi”
şeklinde genel bir koşul bulunmamaktadır.
Zarar varsa tamamen giderilmesi gerekir.
Diğer şartlar oluşmuşsa mağdurun HAGB istememesi tek başına otomatik engel değildir.
Her Suçta HAGB Verilebilir mi?
Hayır.
Öncelikle sonuç cezanın iki yıl veya altında olması gerekir.
Ayrıca CMK m.231/14’ün güncel düzenlemesine göre HAGB;
- İşkence suçu,
- Eziyet suçu,
- Kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği ve Anayasa m.17 kapsamında kötü muamele sayılan suçlar
hakkında uygulanamaz.
Bunun yanında özel kanunlarda belirli suç veya görevler bakımından ayrıca özel sonuçlar bulunabilir.
Bu nedenle yalnız sonuç ceza üzerinden değerlendirme yapılmamalıdır.
HAGB’de Müsadere Uygulanır mı?
Evet.
2026 düzenlemesindeki önemli noktalardan biri budur.
CMK m.231/5;
HAGB’nin kurulan hükmün hukuki sonuç doğurmamasını ifade ettiğini belirtirken müsadere hükümlerini açıkça istisna tutmaktadır.
Dolayısıyla suçta kullanılan veya suçtan elde edilen eşya hakkında müsadere kararı verilmişse;
“HAGB aldım, eşya mutlaka bana geri verilir.”
denilemez.
Müsadere hükmü ayrıca uygulanabilir.
Ruhsatsız Silah Dosyasında HAGB Olursa Silah Geri Verilir mi?
HAGB ile müsadere birbirinden ayrıdır.
Örneğin ruhsatsız tabanca nedeniyle 6136 sayılı Kanun kapsamında HAGB verilmiş olsa dahi suç konusu silah bakımından müsadere kararı ayrıca uygulanabilir.
Bu nedenle HAGB, suç konusu eşyanın otomatik olarak iadesini sağlamaz.
HAGB ile Cezanın Ertelenmesi Aynı Şey mi?
Hayır.
Bu iki kurum sıkça karıştırılmaktadır.
HAGB
Hükmün açıklanması geri bırakılır ve hüküm kural olarak hukuki sonuç doğurmaz.
Hapis cezasının ertelenmesi
Ortada açıklanmış ve kesinleşebilen bir mahkûmiyet hükmü vardır; yalnızca hapis cezasının cezaevinde infazı belirli şartlarla ertelenir.
Bu nedenle adli sicil bakımından da aynı sonuçları doğurmazlar.
HAGB ile Adli Para Cezasına Çevirme Aynı Şey mi?
Hayır.
Hapis cezasının TCK m.50 uyarınca adli para cezasına çevrilmesi bir ceza bireyselleştirme yöntemidir.
HAGB ise mahkûmiyet hükmünün açıklanmasını geri bırakan farklı bir kurumdur.
CMK m.231/7’ye göre HAGB kararı verilen hükümde hapis cezası ayrıca ertelenemez ve kısa süreli olması halinde seçenek yaptırıma çevrilemez.
Bu nedenle mahkeme kişiselleştirme hükümlerini doğru sırada değerlendirmelidir.
HAGB Memuriyete Engel mi?
Genel kural olarak HAGB kesinleşmiş mahkûmiyet gibi değerlendirilemez.
Danıştay kararlarında da CMK m.231 gereği HAGB’nin hukuki sonuç doğurmaması nedeniyle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.48’deki “mahkûm olmamak” şartı bakımından normal mahkûmiyetle aynı şekilde değerlendirilemeyeceği kabul edilmiştir.
Ancak buradan;
“HAGB hiçbir kamu görevinde hiçbir zaman dikkate alınamaz.”
sonucu çıkarılmamalıdır.
Çünkü;
- Özel meslek kanunları,
- Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması,
- Mesleki disiplin hükümleri
ayrı düzenlemelere tabi olabilir.
Özellikle hâkimlik, kolluk, askerlik, güvenlik hizmetleri veya özel nitelik şartları bulunan mesleklerde ilgili özel mevzuat ayrıca incelenmelidir.
HAGB Güvenlik Soruşturmasında Çıkar mı?
HAGB’nin standart adli sicil belgesinde görünmemesi ile güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması aynı konu değildir.
Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması 7315 sayılı Kanun ve ilgili mevzuata tabidir.
Bu nedenle kişinin;
“Sabıka belgem temiz, devlet hiçbir eski ceza dosyasını göremez.”
şeklinde genel bir sonuca varması doğru değildir.
Bununla birlikte bir HAGB kararının idari makam tarafından nasıl kullanılabileceği, yapılan işlemin dayanağı ve kişinin başvurduğu görevin özellikleri ayrı ayrı hukuki denetime tabidir.
HAGB Polisliğe, Askerliğe veya Özel Güvenliğe Engel mi?
Bu sorunun tek bir genel cevabı yoktur.
Çünkü bu mesleklerde 657 sayılı Kanunun genel şartlarından farklı veya bunlara ek;
- Güvenlik,
- Arşiv araştırması,
- Özel meslek şartları
bulunabilir.
Bu nedenle HAGB’nin etkisi başvurulan meslek ve suçun türüne göre ayrı değerlendirilmelidir.
HAGB Disiplin Cezasını Engeller mi?
Her durumda hayır.
Ceza yargılaması ile disiplin hukuku farklı alanlardır.
Bir kişi hakkında ceza mahkemesinde HAGB verilmesi, aynı fiilin;
- Memur disiplin hukuku,
- Meslek disiplini,
- İş hukuku
bakımından hiçbir zaman değerlendirilemeyeceği anlamına gelmez.
Disiplin makamı kendi mevzuatı çerçevesinde fiilin gerçekleşip gerçekleşmediğini değerlendirebilir.
HAGB Ehliyete El Koymayı Engeller mi?
Somut suç bakımından ayrıca güvenlik tedbiri uygulanıp uygulanamayacağı incelenmelidir.
HAGB’nin bütün yan sonuçları otomatik olarak ortadan kaldırdığı düşünülmemelidir.
Özellikle güncel CMK m.231/5’in müsadereyi açıkça istisna tutması bunun en belirgin örneğidir.
Trafik suçları gibi alanlarda ayrıca ilgili özel düzenlemeler incelenmelidir.
HAGB Vize Almaya Engel mi?
HAGB’nin standart adli sicil belgesinde mahkûmiyet olarak görünmemesi önemlidir.
Ancak yabancı devletlerin;
- Vize,
- Oturum,
- Vatandaşlık
başvurularında sorduğu sorular birbirinden farklı olabilir.
Başvuru formu;
“Hiç mahkûm oldunuz mu?”
diye sorabileceği gibi;
“Hiç tutuklandınız, suçlandınız veya ceza yargılamasına konu oldunuz mu?”
şeklinde daha geniş soru da sorabilir.
Bu nedenle yabancı ülke başvurusunda soruya doğru cevap verilmesi için ilgili ülkenin formu ayrıca değerlendirilmelidir.
HAGB Tekerrüre Esas Olur mu?
HAGB normal kesinleşmiş mahkûmiyet hükmü değildir.
Bu nedenle açıklanmamış HAGB’nin kesinleşmiş mahkûmiyet gibi doğrudan tekerrür hükümlerine esas alınması mümkün değildir.
Ancak HAGB daha sonra açıklanıp mahkûmiyet kesinleşirse durum değişebilir.
HAGB Tutuklamaya Engel Olur mu?
HAGB ayrı, tutuklama ayrı hukuki kurumlardır.
Yeni bir suç soruşturması bulunması halinde tutuklama CMK m.100 şartlarına göre değerlendirilir.
Daha önce HAGB bulunması kişinin otomatik olarak tutuklanacağı anlamına gelmez.
HAGB Sicilden Ne Zaman Silinir?
Bu soru teknik olarak;
“HAGB normal adli sicilden ne zaman silinir?”
şeklinde sorulduğunda yanıltıcı olabilir.
Çünkü HAGB zaten normal mahkûmiyet kaydı olarak standart adli sicile kaydedilmez.
HAGB CMK m.231/13 kapsamında özel sistemde tutulur.
Denetim süresi başarıyla tamamlandığında hüküm ortadan kaldırılır ve davanın düşmesine karar verilir.
Kişinin dosyada düşme kararının işlenip işlenmediğini ayrıca kontrol etmesi yararlı olabilir.
HAGB Varken Adli Sicil Kaydı “Yoktur” Yazabilir mi?
Evet.
Çünkü HAGB’nin özel sistemde kayıtlı olması ile standart adli sicil belgesindeki kesinleşmiş mahkûmiyet kayıtları birbirinden farklıdır.
Bu nedenle hakkında HAGB bulunan kişinin standart adli sicil belgesinde;
“Adli sicil kaydı yoktur.”
ifadesi bulunabilir.
Bu durum HAGB kararının hiç verilmediği anlamına gelmez.
HAGB Kararından Sonra Yurtdışına Çıkış Yasağı Devam Eder mi?
HAGB verilmesiyle daha önce uygulanmış bütün koruma tedbirlerinin otomatik olarak devam edeceği veya tamamen ortadan kalkacağı şeklinde genel bir kural yoktur.
Adli kontrol tedbirinin hukuki dayanağı ve mahkemenin karar içeriği ayrıca incelenmelidir.
Yurt dışı çıkış yasağı HAGB’nin kendisi değil, adli kontrol tedbiridir.
HAGB Kararı İş Başvurusunda Görünür mü?
Özel işverenin talep ettiği standart adli sicil belgesinde HAGB normal mahkûmiyet gibi görünmez.
Ancak özel sektör işvereninin;
- Kamuya açık bilgileri,
- Mesleki kayıtları,
- Özel kanunla erişebildiği verileri
kullanması farklı konudur.
Standart bir özel işverenin HAGB özel sistemine hâkim veya savcı gibi erişim hakkı bulunduğu söylenemez.
HAGB Kararı Verilince Cezaevine Girilir mi?
Kural olarak hayır.
HAGB verilen hapis hükmü açıklanmadığından ceza infaz edilmez.
Kişi denetim süresine tabi tutulur.
Ancak HAGB daha sonra bozulur, hüküm açıklanır ve mahkûmiyet kesinleşirse cezanın infazı gündeme gelebilir.
HAGB Kararı Verilince Adli Para Cezası Ödenir mi?
HAGB adli para cezasına ilişkin hüküm hakkında verilmişse, açıklanması geri bırakılan mahkûmiyet hükmü kural olarak hemen infaz edilmez.
Ancak suç nedeniyle doğrudan zarar varsa HAGB şartı olarak mağdurun veya kamunun zararının giderilmesi ayrı konudur.
Adli para cezası ile mağdura ödenen tazminat aynı şey değildir.
HAGB Kararı Verilen Dosyada Tazminat Davası Açılabilir mi?
HAGB, ceza muhakemesine ilişkin bir kurumdur.
Mağdurun özel hukuk hükümlerine göre;
- Maddi tazminat,
- Manevi tazminat
talep hakkı ayrıca değerlendirilebilir.
Dolayısıyla;
“Ceza davasında HAGB verildi, mağdur artık tazminat isteyemez.”
şeklinde genel bir kural yoktur.
HAGB Kararında Suçu Kabul Etmiş Sayılır mıyım?
Güncel sistemde HAGB için sanığın kabul beyanı zorunlu değildir.
Ayrıca HAGB kararına karşı istinaf mümkündür.
Bu nedenle sanık;
“Ben suç işlemedim ve beraat etmem gerekiyordu.”
iddiasını kanun yolunda sürdürebilir.
HAGB verilmesi sanığın mutlaka suçu ikrar ettiği anlamına gelmez.
HAGB mi, Beraat mi Daha İyidir?
Sanık gerçekten suçsuz olduğunu ve beraat etmesi gerektiğini düşünüyorsa beraat, HAGB’den hukuken daha farklı ve daha güçlü bir sonuçtur.
HAGB;
mahkemenin beraat kararı değil, kurulmuş mahkûmiyet hükmünün açıklanmasının geri bırakılmasıdır.
Bu nedenle deliller beraati destekliyorsa;
“Nasıl olsa HAGB aldım, kanun yoluna gitmeye gerek yok.”
yaklaşımı her dosyada doğru olmayabilir.
Güncel CMK m.231/12’nin HAGB kararına karşı istinaf imkânı sağlaması bu açıdan önemlidir.
HAGB mi, Cezanın Ertelenmesi mi Daha Avantajlıdır?
Çoğu olayda HAGB’nin hukuki sonuçları sanık açısından hapis cezasının ertelenmesine kıyasla daha avantajlı olabilir.
Çünkü HAGB başarıyla tamamlandığında;
hüküm ortadan kaldırılır ve dava düşer.
Cezanın ertelenmesinde ise açıklanmış bir mahkûmiyet hükmü bulunmaktadır.
Ancak somut dosyada kanun yolu stratejisi, suçun niteliği ve beraat ihtimali ayrıca değerlendirilmelidir.
HAGB Kararı Verilmesi Zorunlu mu?
Hayır.
Kanun;
“mahkemece HAGB kararı verilebilir”
demektedir.
Mahkeme özellikle sanığın;
- Kişilik özelliklerini,
- Duruşmadaki tutum ve davranışlarını
değerlendirerek yeniden suç işlemeyeceği kanaatine ulaşmalıdır.
Ancak mahkeme HAGB’nin objektif şartları oluştuğu halde keyfi veya soyut gerekçeyle HAGB’yi reddedemez.
Kararın gerekçeli olması ve kanun yolu denetimine elverişli bulunması gerekir.
HAGB Reddedilirse İstinaf Edilebilir mi?
Mahkeme sanık hakkında mahkûmiyet kararı verip HAGB uygulamazsa hükmün tabi olduğu kanun yolu çerçevesinde;
- Mahkûmiyet,
- Ceza miktarı,
- HAGB’nin uygulanmaması
kanun yolu incelemesine konu edilebilir.
Özellikle HAGB’nin objektif şartları bulunduğu halde mahkemenin;
“Sanığın sabıkası dikkate alınarak HAGB uygulanmadı.”
gibi gerçeğe uymayan veya hukuken yetersiz gerekçeler kullanması bozma nedeni olabilir.
Eski HAGB Yeni HAGB’ye Engel midir?
Her eski HAGB otomatik engel değildir.
Yargıtay’ın 2026 tarihli kararlarında, eski HAGB’nin 5 yıllık denetim süresi tamamlandıktan ve dava düşürüldükten sonra kişinin yeni dosyada sabıkasız kabul edilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Bu nedenle UYAP’ta eski HAGB dosyasının bulunması tek başına;
“Bir daha HAGB alamaz.”
sonucunu doğurmaz.
HAGB’nin Denetim Süresi Devam Ederken Başka Dosyadan Ceza Çıkarsa Ne Olur?
Öncelikle ikinci suçun;
- Kasıtlı mı,
- Taksirli mi
olduğu belirlenmelidir.
İkinci suç kasıtlıysa ve mevcut HAGB denetim süresi devam ediyorsa hem yeni dosyada ikinci HAGB yasağı hem de ilk HAGB’nin ileride açıklanması yönünden sonuçlar doğabilir.
Ancak ikinci dosyanın yalnız soruşturma aşamasında olması, kesinleşmiş mahkûmiyet bulunmasıyla aynı şey değildir.
HAGB’de Zamanaşımı İşler mi?
CMK m.231/8’e göre denetim süresi içerisinde dava zamanaşımı durur.
Bu nedenle beş yıllık denetim dönemi zamanaşımı hesabında ayrıca dikkate alınır.
Çocuklarda HAGB Uygulanabilir mi?
Evet.
Suça sürüklenen çocuklar bakımından HAGB, CMK m.231 ile 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu’ndaki özel hükümler birlikte değerlendirilerek uygulanır.
Çocuklar bakımından koruyucu ve destekleyici tedbirler ile özel usul hükümleri bulunduğundan yetişkinlere ilişkin açıklamaların tamamı doğrudan çocuk dosyalarına uygulanmamalıdır.
HAGB Verilmeyen Suçlar Hangileridir?
2026 itibarıyla CMK m.231/14 açıkça;
- İşkence,
- Eziyet,
- Kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği ve Anayasa m.17 anlamında kötü muamele kabul edilen suçlar
bakımından HAGB hükümlerinin uygulanmayacağını düzenlemektedir.
Ayrıca özel kanunlarda belirli suçlar veya hukuki statüler açısından özel hükümler bulunabileceğinden suç maddesi ayrıca kontrol edilmelidir.
HAGB ile Müsadere Konusunda 2026’da Ne Değişti?
Güncel CMK m.231/5 açık biçimde HAGB’nin;
müsadereye ilişkin hükümler hariç
kurulan hükmün sanık hakkında hukuki sonuç doğurmaması anlamına geldiğini düzenlemektedir.
Dolayısıyla HAGB verilse bile müsadere uygulanabilir.
Bu özellikle;
- Ruhsatsız silah,
- Suçta kullanılan araç,
- Suçtan elde edilen eşya veya değerler
bakımından önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
HAGB nedir?
HAGB, mahkemenin sanık hakkında kurduğu mahkûmiyet hükmünün CMK m.231’deki şartlarla açıklanmasını geri bırakmasıdır.
HAGB sabıkaya işler mi?
Standart adli sicil belgesine kesinleşmiş mahkûmiyet olarak işlemez. Ancak HAGB kararları CMK m.231/13 gereğince özel bir sistemde tutulur.
HAGB e-Devlet sabıka kaydında görünür mü?
Kural olarak normal mahkûmiyet kaydı gibi görünmez.
HAGB beraat midir?
Hayır. Beraatte mahkûmiyet hükmü yoktur; HAGB’de kurulmuş hükmün açıklanması geri bırakılır.
HAGB kaç yıl sürer?
Yetişkinlerde temel denetim süresi 5 yıldır.
HAGB için ceza kaç yıl olmalı?
Sonuç ceza 2 yıl veya daha az hapis ya da adli para cezası olmalıdır.
HAGB için sabıkasız olmak gerekir mi?
Sanığın daha önce kasıtlı suçtan mahkûm olmaması temel şartlardan biridir.
Eski HAGB yeni HAGB’ye engel mi?
Her durumda değil. Önceki HAGB’nin denetim süresi ve nasıl sonuçlandığı önemlidir. Başarıyla tamamlanmış eski HAGB normal kasıtlı suç mahkûmiyeti gibi değerlendirilemez.
5 yıl içinde suç işlersem HAGB bozulur mu?
Kasıtlı yeni suç işlenmesi hükmün açıklanmasına yol açabilir. Uygulamada yeni kasıtlı suçun kesinleşmiş mahkûmiyetle sabit olması aranır.
Taksirli suç HAGB’yi bozar mı?
CMK m.231/11 kasıtlı yeni suçtan söz etmektedir. Taksirli suç aynı kapsamda değildir.
HAGB’ye itiraz mı istinaf mı edilir?
2026 itibarıyla yeni verilen HAGB kararına karşı temel kanun yolu istinaftır.
HAGB 2026’da kaldırıldı mı?
Hayır. CMK m.231’in HAGB hükümleri 7589 sayılı Kanunla Temmuz 2026’da yeniden düzenlenmiş ve HAGB uygulanmaya devam etmiştir.
HAGB için sanığın kabulü şart mı?
Güncel düzenlemede hayır. Ancak 1 Haziran 2024’ten önceki eski kararlar bakımından geçiş hükümleri ayrıca değerlendirilmelidir.
HAGB memuriyete engel mi?
HAGB normal kesinleşmiş mahkûmiyet değildir ve genel 657 sayılı Kanun değerlendirmesinde mahkûmiyetle aynı sonuç doğurmaz. Ancak özel meslek kanunları, güvenlik soruşturması ve disiplin hükümleri ayrıca incelenmelidir.
HAGB verilince cezaevine girilir mi?
Kural olarak hayır. Açıklanması geri bırakılan hapis hükmü hemen infaz edilmez.
HAGB sonunda ne olur?
Beş yıllık denetim şartlara uygun tamamlanırsa açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılır ve davanın düşmesine karar verilir.
HAGB Kararları İçin Ceza Avukatı Desteği
HAGB dosyalarında yalnızca;
“Ceza iki yılın altında, HAGB kesin verilir.”
şeklinde değerlendirme yapılması doğru değildir.
Somut dosyada özellikle;
- Sonuç cezanın iki yıl veya altında olup olmadığı,
- Sanığın önceki kasıtlı suç mahkûmiyetinin bulunup bulunmadığı,
- Önceki kayıtların mahkûmiyet mi yoksa HAGB mi olduğu,
- Önceki HAGB’nin denetim süresinin tamamlanıp tamamlanmadığı,
- Suç nedeniyle giderilmesi gereken maddi zarar bulunup bulunmadığı,
- Mahkemenin yeniden suç işlememe konusunda hangi gerekçeye dayandığı,
- HAGB kararının istinaf edilmesinin sanık açısından daha avantajlı olup olmadığı,
- Beraat ihtimali bulunup bulunmadığı,
- Denetim süresinde yeni bir kasıtlı suç bulunup bulunmadığı,
- Yeni suçun kesinleşip kesinleşmediği,
- Müsadere hükümlerinin uygulanıp uygulanmadığı
birlikte değerlendirilmelidir.
2026 yılında HAGB bakımından ayrıca mevzuat değişikliklerinin tarihine özellikle dikkat edilmelidir.
Anayasa Mahkemesinin eski düzenlemeye ilişkin iptal kararından sonra 7589 sayılı Kanunla CMK m.231’in HAGB hükümleri yeniden düzenlenmiş, yeni kanun 31 Temmuz 2026 tarihinde yayımlanmıştır.
Bu nedenle halen internette bulunan;
“HAGB 30 Eylül 2026’da tamamen kaldırıldı.”
şeklindeki bilgiler güncel değildir.
Aynı şekilde eski sistemde HAGB kararlarına karşı yalnız itiraz kanun yolu bulunduğuna ilişkin yazılar da güncel dosyalar bakımından yanıltıcıdır. Güncel CMK m.231/12 uyarınca HAGB kararının kendisine karşı istinaf kanun yoluna başvurulabilir ve kararın esası da incelenebilir.
Avukat Ferhat Küle Hukuk Bürosu olarak HAGB, HAGB’nin bozulması, denetim süresinde yeni suç, HAGB kararına istinaf, eski HAGB kayıtlarının yeni dosyaya etkisi, adli sicil ve arşiv kaydı, ceza davalarında beraat ve ceza bireyselleştirme hükümleri konusunda hukuki danışmanlık ve ceza avukatlığı hizmeti sunmaktayız.
Somut dosyada gerekçeli karar, adli sicil kaydı, önceki HAGB dosyaları ve mevcut deliller birlikte incelenerek HAGB şartlarının oluşup oluşmadığı, HAGB kararına karşı istinafa gidilip gidilmemesi ve denetim süresinin hukuki sonuçları değerlendirilebilir.
Av. Ferhat Küle
İstanbul