Bir şirketin kuruluşundan ortaklar arasındaki anlaşmazlıklara, ticari sözleşmelerden alacak takibine ve mali sıkıntı dönemindeki konkordato sürecine kadar ticari hayatın her aşamasında hukuki kararlar verilir. Bu kararlarda yapılan hatalar çoğu zaman hem şirketi hem de ortakları ve yöneticileri kişisel olarak etkiler. Ticari sözleşmelerin hangi hâllerde geçersiz sayıldığını mutlak ve nisbi butlan yazımızda açıkladık.
Bu sayfada şirketler ve ticaret hukukunda en sık karşılaşılan konuları, süreleri ve izlenen yolu özetliyoruz. Büromuz İstanbul (Küçükçekmece)’da; şirketlere, ortaklara ve tacirlere danışmanlık ve dava takibi hizmeti vermektedir.
Bu alanda hangi işlere bakıyoruz?
- Limited ve anonim şirket kuruluşu, esas sözleşmenin hazırlanması ve değiştirilmesi
- Sermaye artırımı, asgari sermayeye uyum, genel kurul ve yönetim kurulu kararları
- Limited şirkette hisse devri, anonim şirkette pay devri ve pay devir sözleşmeleri
- Ortaklar arası uyuşmazlıklar: genel kurul kararlarının iptali, ortaklıktan çıkma ve çıkarılma, haklı sebeple fesih
- Yönetim kurulu üyeleri ve müdürlerin sorumluluğu
- Ticari sözleşmeler (satış, distribütörlük, bayilik, tedarik, iş ortaklığı) ve ticari işletme devri
- Çek, bono ve ticari alacakların takibi
- Konkordato ve yeniden yapılandırma süreçleri; alacaklı tarafında konkordato itirazları
- Haksız rekabet davaları
- Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk
Girişimcilerin şirket kuruluşu sürecinde karşılaştığı hukuki konular, Av. Ferhat Küle’nin “Start Up Hukuku ve Girişimcilere Hukuki Rehber” (2024) kitabında da ele alınmaktadır.

Şirket kuruluşu ve esas sözleşme
Türkiye’de en sık tercih edilen iki şirket türü limited şirket ve anonim şirkettir. Her ikisi de tek ortakla kurulabilir (TTK m.338, m.573).
- Kuruluş: Şirket sözleşmesi MERSİS üzerinden hazırlanır ve ticaret sicili müdürlüğünde yetkili personel huzurunda imzalanır; anonim şirkette imzaların noterce onaylanması da mümkündür (TTK m.335, m.575).
- Asgari sermaye: 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile asgari sermaye anonim şirkette 250.000 TL, kayıtlı sermaye sistemindeki halka açık olmayan anonim şirkette 500.000 TL, limited şirkette 50.000 TL’ye yükseltilmiştir.
- Eski şirketler için uyum süresi: Sermayesi bu tutarların altında kalan şirketlerin sermayelerini yükseltmesi gerekir. Ticaret Bakanlığı bu süreyi 17.10.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğle 31.12.2027’ye uzatmıştır. Süre içinde uyum sağlamayan şirketler kanun gereği infisah etmiş (sona ermiş) sayılır (TTK geçici m.15).
- Esas sözleşme: Pay devri kısıtlamaları, önalım hakları, toplantı ve karar nisapları, temsil yetkisi gibi konular kuruluşta açıkça düzenlenirse ileride çıkacak birçok uyuşmazlık önlenebilir.
Hisse ve pay devri
Limited şirkette esas sermaye payının devri sıkı şekle bağlıdır (TTK m.595):
- Devir sözleşmesi yazılı yapılır ve tarafların imzaları noterce onaylanır.
- Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse devir için ortaklar genel kurulunun onayı gerekir; devir bu onayla geçerli olur. Genel kurul başvurudan itibaren üç ay içinde reddetmezse onay verilmiş sayılır.
- Devir pay defterine işlenir ve müdürler tarafından ticaret siciline tescil ettirilir (TTK m.598).
Anonim şirkette devir, payın türüne göre değişir:
- Nama yazılı pay senedi: Ciro ve senedin zilyetliğinin devriyle devredilir (TTK m.490). Esas sözleşme devri şirketin onayına bağlayabilir (TTK m.492–493).
- Hamiline yazılı pay senedi: Zilyetliğin devri yetmez; devralanın Merkezi Kayıt Kuruluşuna (MKK) bildirimi gerekir. Bildirim yapılmadıkça paya bağlı haklar kullanılamaz (TTK m.489).
- Pay senedi bastırılmamışsa: Uygulamada devir, yazılı bir temlik sözleşmesiyle yapılır.
Ortaklar arası uyuşmazlıklar
- Genel kurul kararlarının iptali: Kanuna, esas sözleşmeye veya dürüstlük kuralına aykırı kararlara karşı, karar tarihinden itibaren üç ay içinde şirket merkezindeki asliye ticaret mahkemesinde iptal davası açılabilir (TTK m.445). Bu hükümler limited şirketlere de uygulanır (TTK m.622). Butlan halleri bu süreye bağlı değildir.
- Limited şirketten çıkma: Her ortak, haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabilir (TTK m.638).
- Haklı sebeple fesih: Anonim şirkette sermayenin en az onda birini temsil eden pay sahipleri, limited şirkette her ortak şirketin feshini isteyebilir. Mahkeme fesih yerine, davacıya payının gerçek değerinin ödenerek şirketten çıkarılmasına da karar verebilir (TTK m.531, m.636).
Yönetim kurulu ve müdür sorumluluğu
Yönetim kurulu üyeleri, müdürler ve tasfiye memurları kanundan ve esas sözleşmeden doğan yükümlülüklerini kusurlarıyla ihlal ederlerse şirkete, pay sahiplerine ve şirket alacaklılarına karşı verdikleri zarardan sorumludur (TTK m.553; limited şirketler için m.644).
- Zamanaşımı: Zararın ve sorumlunun öğrenildiği tarihten itibaren iki yıl, her halde fiilden itibaren beş yıl. Fiil suç oluşturuyor ve ceza zamanaşımı daha uzunsa o süre uygulanır (TTK m.560).
- Vergi ve sosyal güvenlik borçlarında kanuni temsilcilerin ayrıca kişisel sorumluluğu doğabilir. Görevden ayrılma ve ibra kararlarının zamanında ve doğru şekilde tescil edilmesi bu açıdan önemlidir.
Ticari sözleşmeler ve ticari işletme devri
- İhtar şekli: Tacirler arasında temerrüde düşürme, fesih ve sözleşmeden dönme ihtarları noter, taahhütlü mektup, telgraf veya güvenli elektronik imzalı KEP ile yapılır (TTK m.18/3).
- İşletme devri: Ticari işletme bir bütün halinde devredilebilir; devir sözleşmesi yazılı yapılır, ticaret siciline tescil ve ilan edilir (TTK m.11/3).
- Devreden işletmenin borçları: Devralan, devri alacaklılara bildirdiği veya ilan ettiği tarihten itibaren borçlardan sorumlu olur. Devreden ise iki yıl süreyle devralanla birlikte müteselsilen sorumlu kalır (TBK m.202). Bu nedenle devirden önce borç, dava ve icra taraması yapılmalıdır.
Çek, senet ve ticari alacak takibi
- Çek, düzenlendiği yerde ödenecekse on gün, başka bir yerde ödenecekse bir ay içinde bankaya ibraz edilmelidir (TTK m.796). Süre kaçırılırsa bazı başvuru hakları kaybedilebilir.
- Kambiyo senetlerine özgü takipte borçlunun imzaya ve borca itiraz süresi beş gündür (İİK m.168).
- 31.07.2026’da yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanunla belirsiz alacak davası kaldırılmıştır (HMK m.107). Kısmi davada talep, bir defaya mahsus artırılabilir (HMK m.109/4). Tutarı tam bilinmeyen ticari alacaklarda dava stratejisi buna göre kurulmalıdır.
Takip türleri, itirazın iptali ve menfi tespit davaları için: İcra ve İflas Hukuku
Konkordato
Borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya ödeyememe tehlikesi altında bulunan borçlu, vade veya indirim yoluyla borçlarını ödemek ya da iflastan kurtulmak için konkordato talep edebilir (İİK m.285). Yetkili mahkeme asliye ticaret mahkemesidir.
- Başvuru: Talebe konkordato ön projesi, mali tablolar, alacaklı listesi ve bağımsız denetim kuruluşunun raporu eklenir (İİK m.286).
- Geçici mühlet: Belgeler eksiksizse mahkeme üç aylık geçici mühlet verir; en fazla iki ay uzatılabilir (İİK m.287).
- Kesin mühlet: Konkordatonun başarıya ulaşması mümkün görülürse bir yıllık kesin mühlet verilir; güç durumlarda altı aya kadar uzatılabilir (İİK m.289).
- Mühletin etkisi: Mühlet içinde kamu alacakları dahil borçlu aleyhine takip yapılamaz, başlamış takipler durur (İİK m.294). Rehinli alacaklar için takip başlatılabilir; ancak rehinli malın satışı kural olarak yapılamaz (İİK m.295).
- Kabul ve tasdik: Proje, kanunda öngörülen alacaklı ve alacak çoğunluğuyla kabul edilir ve mahkemece tasdik edilir (İİK m.302).
Sermaye şirketleri ve kooperatifler için alacaklılarla önceden müzakere edilen uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırma da bir seçenektir (İİK m.309/m).
Haksız rekabet
Rakipler arasında veya tedarikçi ile müşteri arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı ya da dürüstlük kuralına aykırı davranışlar haksız rekabettir (TTK m.54). Kötüleme, karıştırılma yaratan ürün ve tanıtım, iş sırlarının ifşası, müşteri ve çalışan ayartma sık görülen örneklerdir.
- Davalar: tespit, men, maddi durumun ortadan kaldırılması, maddi ve manevi tazminat (TTK m.56). Dava süresince ihtiyati tedbir istenebilir (TTK m.61).
- Zamanaşımı: Hakların doğumunun öğrenildiği günden itibaren bir yıl, her halde doğumdan itibaren üç yıl. Fiil aynı zamanda suçsa ve ceza zamanaşımı daha uzunsa o süre uygulanır (TTK m.60).
Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk
Konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır (TTK m.5/A).
- Arabulucu başvuruyu altı hafta içinde sonuçlandırır; bu süre zorunlu hallerde en fazla iki hafta uzatılabilir.
- Arabulucuya başvurmadan açılan dava, dava şartı yokluğundan usulden reddedilir (6325 sayılı Kanun m.18/A).
- Anlaşmaya varılırsa, üzerinde anlaşılan konular için taraflar daha sonra dava açamaz (6325 sayılı Kanun m.18). Bu nedenle arabuluculuk toplantısına hazırlıksız gidilmemelidir.
Süreç nasıl işler?
- İlk görüşme: Şirket yapısı, sözleşmeler, ortaklık ilişkileri ve uyuşmazlığın konusu değerlendirilir.
- Belge incelemesi: Esas sözleşme, ticaret sicili kayıtları, genel kurul ve yönetim kurulu kararları, pay defteri, ticari defterler, yazışmalar incelenir.
- Süre takvimi: İptal, zamanaşımı, itiraz ve ibraz süreleri baştan belirlenir.
- Çözüm yolu: Sözleşme veya karar düzenlemesi, müzakere, arabuluculuk, ihtiyati tedbir veya dava.
- Dava ve bilirkişi süreci: Ticari davalarda defter ve mali inceleme çoğu zaman bilirkişi raporuyla yapılır.
- Uygulama: Kararın ticaret siciline tescili, tahsil veya icra takibi.
Hazırlanması gereken belgeler
- Ticaret sicili gazeteleri, güncel esas sözleşme, imza sirküleri
- Genel kurul ve yönetim kurulu (müdürler kurulu) karar defterleri, pay defteri
- Uyuşmazlığa konu sözleşmeler, faturalar, irsaliyeler, cari hesap ekstreleri
- Çek, senet asılları veya fotokopileri, ihtarnameler
- Mali tablolar ve ticari defter kayıtları
- E-posta, yazışma ve teklif belgeleri
Şirket adına imza atacak kişilerin yetkisini kontrol ederken imza sirküleri incelemesinde nelere dikkat edilmesi gerektiğini ayrı bir yazımızda ele aldık.
Sık yapılan hatalar
- Limited şirket hisse devrini noter onaysız ya da genel kurul onayı olmadan yapmak
- Genel kurul kararlarına karşı üç aylık iptal süresini kaçırmak
- Ticari işletme veya şirket devralırken borç, dava ve vergi taraması yapmamak
- Tacirler arası ihtarları kanunda öngörülmeyen bir yolla göndermek
- Zorunlu arabuluculuğa başvurmadan dava açmak
- Asgari sermaye uyum süresini takip etmemek
- Konkordato başvurusunu, mali durum ağırlaştıktan ve belgeler hazırlanamaz hale geldikten sonra düşünmek
Sık sorulan sorular
Limited şirkette hisse devri noterde mi yapılır?
Evet. Devir sözleşmesi yazılı yapılır ve tarafların imzaları noterce onaylanır. Şirket sözleşmesinde aksi yoksa ortaklar genel kurulunun onayı da gerekir; ardından devir ticaret siciline tescil ettirilir.
Anonim şirkette pay devri nasıl olur?
Nama yazılı pay senetleri ciro ve teslimle devredilir; esas sözleşme devri şirket onayına bağlayabilir. Hamiline yazılı paylarda devralanın Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirimde bulunması gerekir.
Ticari davada arabuluculuk zorunlu mu?
Konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında zorunludur. Arabulucuya başvurmadan açılan dava usulden reddedilir.
Konkordato kimler için uygundur?
Borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya ödeyememe tehlikesi altında bulunan, ancak vade veya indirimle borçlarını ödeyebilecek durumda olan borçlular için uygundur. Başvuruda bağımsız denetim raporu ile desteklenen gerçekçi bir proje gerekir.
Haksız rekabet davası hangi sürede açılır?
Hakkın doğduğunun öğrenilmesinden itibaren bir yıl, her halde hakkın doğumundan itibaren üç yıl içinde. Fiil suç teşkil ediyorsa daha uzun ceza zamanaşımı uygulanabilir.
Asgari sermayeyi yükseltmeyen şirkete ne olur?
Sermayesi kanuni asgari tutarın altında kalan anonim ve limited şirketler, uzatılan süre olan 31.12.2027’ye kadar sermayelerini yükseltmezlerse infisah etmiş sayılır.
İlgili yazılar
- Alacaklı ve Borçlu Temerrüdü: Şartlar ve Sonuçlar
- Anonim Şirketin Kuruluşu Nasıl?
- Limited Şirket Kuruluşu İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?
- Hisse Devir Sözleşmesi Nedir?
- Anonim Şirketin Genel Kurulu
- Anonim Şirketlerde Temsil Yetkisi Kullanımı ve Sınırı
- Ticari İşletme Devri Nasıl Yapılır?
- Şirketlerin Tasfiyesi ve İflas Süreçleri: Alacaklı Hakları
- Zorunlu Arabuluculuk Kapsamı: Başvurulacak Davalar ve İstisnalar
- Çek, senet ve alacak takibi: İcra ve İflas Hukuku
Av. Ferhat Küle hakkında
İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden 2014’te mezun olan Av. Ferhat Küle, İstanbul Barosu’na kayıtlıdır (Sicil No: 59189). Hukuk kariyerine ulusal ve uluslararası alanda hizmet veren kurumsal hukuk bürolarında başlamış, 2016’da İstanbul’da kendi bürosunu kurmuştur. “Start Up Hukuku ve Girişimcilere Hukuki Rehber” (İstanbul, 2024) kitabının yazarıdır ve kitabı TBMM’de takdim etmiştir. Ekim 2026’da İstanbul’da düzenlenen TABA-AmCham Best Practice Sharing Conference’a katılmıştır. Ayrıntılı özgeçmiş için Av. Ferhat Küle sayfasına bakabilirsiniz.
İletişim
Şirketiniz veya ticari uyuşmazlığınızla ilgili görüşmek için iletişim sayfamızdan ulaşabilirsiniz.
- İstanbul: Kartaltepe Mah. Süvari Cad. Torkam E5 Residence A Blok D:21, Sefaköy, Küçükçekmece
- Tel: +90 212 579 79 85
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayınız için hukuki görüş yerine geçmez. Mevzuat, parasal sınırlar ve içtihat değişebilir; işlem yapmadan önce güncel durumu bir avukatla değerlendiriniz.
Dosyanız İstanbul dışındaysa sürecin nasıl yürüdüğünü Türkiye genelinde dava ve icra takibi sayfamızda anlattık.
Bu alandaki yazılarımız
- Yenilenebilir enerji belgelendirme değişikliği şirketler için ne getiriyor?
- TTK 595: Limited Şirkette Pay Devri (Madde Metni ve Açıklama)
- TTK 1530: Ticari İşlerde Ödeme Süresi ve Geç Ödeme (Madde Metni ve Açıklama)
- TTK 376: Sermaye Kaybı ve Borca Batıklık (Madde Metni ve Açıklama)
- Yük Limana Ulaşmadıysa Kim Öder? Uluslararası Deniz Taşımacılığında Kayıp Yük İçin Tazminat Rehberi
- KONTEYNER AÇILDI, MAL EKSİK VEYA HASARLI ÇIKTI: ZARARI KİM ÖDEYECEK?
- E-Ticarette Yeniden Satış Fiyatının Algoritmayla Belirlenmesi: Rekabet Hukuku Açısından Riskler
- AÇIK DENİZLER, ULUSLARARASI DENİZ YATAĞI VE DENİZ ÇEVRESİNİN KORUNMASI
Tüm Deniz Ticareti Hukuku yazıları (335) →