Mesaj Silinse de Uyuşmazlık Bitmez: Telegram Yazışmalarının Delil Niteliği ve İspat Gücü

Telegram; kişisel iletişimden ticari görüşmelere, işyeri gruplarından yatırım topluluklarına kadar geniş bir alanda kullanılmaktadır. Kullanıcıların telefon numarasını gizleyebilmesi, kullanıcı adıyla iletişim kurabilmesi, mesajları iki taraftan silebilmesi, süreli mesaj gönderebilmesi ve “gizli sohbet” özelliğini kullanabilmesi ise Telegram yazışmalarının delil niteliğini diğer mesajlaşma uygulamalarına göre daha tartışmalı hâle getirmektedir.

Bir kişi Telegram üzerinden borcunu kabul edebilir, bir ürün satmayı taahhüt edebilir, tehdit veya hakaret içeren mesaj gönderebilir, işverene istifa ettiğini bildirebilir ya da eşinden mal kaçırdığına ilişkin açıklamalarda bulunabilir. Ancak bu mesajların mahkemeye sunulması, mesaj içeriğinin kendiliğinden doğru ve kesin kabul edileceği anlamına gelmez.

Mahkeme önünde asıl olarak şu sorular cevaplandırılmalıdır:

• Telegram hesabı gerçekte kime aittir?
• Mesajları gerçekten bu kişi mi göndermiştir?
• Ekran görüntüleri değiştirilmiş veya eksik sunulmuş olabilir mi?
• Konuşmanın öncesi ve sonrası dosyaya sunulmuş mudur?
• Mesajlar hukuka uygun şekilde mi elde edilmiştir?
• Mesaj içeriği başka delillerle desteklenmekte midir?
• Mesajın gönderildiği hesap sonradan başka bir kişi tarafından kullanılmış olabilir mi?

Bu nedenle Telegram mesajlarının delil değeri yalnızca ekranda görünen cümlelerden değil; mesajın kaynağı, hesabın aidiyeti, yazışmanın bütünlüğü, elde edilme yöntemi ve diğer delillerle uyumu birlikte değerlendirilerek belirlenir.

Günlük Hayattan Bir Örnek: Telegram’dan Yapılan Yatırım Teklifi

Murat, Telegram’daki bir yatırım grubunda “Kripto Uzmanı” kullanıcı adını kullanan bir kişiyle tanışmıştır. Bu kişi kendisini profesyonel yatırım danışmanı olarak tanıtmış ve şu mesajı göndermiştir:

“500.000 TL yatırırsanız bir ay içinde en az yüzde 30 kazanç sağlayacağız. Ana para şirket garantisindedir.”

Murat, mesajlarda bildirilen banka hesabına 500.000 TL göndermiştir. Bir süre sonra Telegram hesabının kullanıcı adı değiştirilmiş, profil fotoğrafı kaldırılmış ve Murat engellenmiştir.

Murat dolandırıldığını ileri sürerek savcılığa başvurmuş; mesajların ekran görüntülerini, para transferi dekontlarını ve Telegram profilinin fotoğrafını dosyaya sunmuştur.

Şüpheli ise savunmasında;

“Bu Telegram hesabı bana ait değildir. Ekran görüntüleri sonradan hazırlanmıştır.”

demiştir.

Bu durumda yalnızca ekran görüntülerine bakılarak karar verilmesi yeterli olmayabilir. Şüpheliye ait telefonlarda Telegram hesabının bulunup bulunmadığı, banka hesabıyla Telegram kullanıcısı arasındaki bağlantı, görüşmelerde kullanılan isim ve bilgiler, para transferinden önce ve sonra gönderilen mesajlar, IP ve oturum kayıtlarıyla ulaşılabilen diğer dijital veriler birlikte araştırılmalıdır.

Telegram mesajları önemli bir delil olabilir. Ancak mesajın içeriği kadar, mesajı gönderen kişinin belirlenmesi de önemlidir.

Telegram Mesajları Hukuken Delil Sayılır mı?

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 199. maddesine göre uyuşmazlık konusu olayları ispata elverişli elektronik ortamdaki veriler “belge” niteliğindedir. Bu nedenle Telegram üzerinden gönderilen yazılı mesajlar, ses kayıtları, fotoğraflar, videolar, belgeler, konum bilgileri ve diğer dijital içerikler hukuk yargılamasında delil olarak ileri sürülebilir.

Bununla birlikte elektronik belge niteliğinde olmak, mesajın mutlaka doğru olduğu veya kesin delil oluşturduğu anlamına gelmez. Hâkim, kanuni istisnalar dışında delilleri serbestçe değerlendirir. Mesajların aidiyeti, güvenilirliği, içeriği ve diğer delillerle ilişkisi mahkeme tarafından incelenir.

Ceza yargılamasında ise Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 217. maddesi uyarınca yüklenen suç, hukuka uygun biçimde elde edilmiş her türlü delille ispatlanabilir. Mahkeme kararını ancak duruşmaya getirilen, tarafların bilgisine sunulan ve huzurda tartışılan delillere dayandırabilir. Dolayısıyla hukuka uygun elde edilmiş Telegram yazışmaları ceza davasında delil olarak kullanılabilir.

Telegram yazışmalarının delil olabileceği kabul edilmekle birlikte, bu mesajların tek başına mahkûmiyet veya davanın kabulü için yeterli olup olmadığı somut olayın özelliklerine bağlıdır.

Telegram Mesajı Kesin Delil midir?

Sıradan bir Telegram mesajı kural olarak imzalı senet veya kesin delil niteliğinde değildir. Mesajın karşı tarafça gönderildiği tartışmasız olsa dahi hâkim mesajın anlamını, kapsamını ve diğer delillerle uyumunu değerlendirir.

Örneğin bir kişinin;

“Paranı en kısa zamanda ödeyeceğim.”

mesajı borç ikrarı niteliğinde olabilir. Ancak hangi borcun kastedildiği, borcun miktarı, ödemenin daha önce yapılıp yapılmadığı ve mesajın hangi konuşma bağlamında gönderildiği ayrıca araştırılmalıdır.

Buna karşılık;

“15 Mart 2026 tarihinde senden aldığım 300.000 TL borcu 30 Haziran 2026 tarihinde ödeyeceğim.”

şeklindeki bir mesaj, borcun varlığı ve miktarı bakımından çok daha belirli bir açıklamadır.

Mesajın borçluya ait olduğu belirlenebilirse, HMK’nın 202. maddesi anlamında delil başlangıcı olarak değerlendirilmesi mümkün olabilir. Delil başlangıcı, hukuki işlemi tamamen ispatlamaya yetmeyen ancak işlemi muhtemel gösteren ve aleyhine ileri sürülen kişi veya temsilcisi tarafından gönderilen belgedir. Delil başlangıcının bulunması hâlinde, senetle ispat zorunluluğu bulunan bazı uyuşmazlıklarda tanık dinlenmesi de mümkün olabilir.

Bu nedenle Telegram mesajı;

• Bazı olaylarda tek başına güçlü bir takdiri delil,
• Bazı olaylarda başka delillerle desteklenmesi gereken bir belge,
• Bazı hukuki işlemlerde delil başlangıcı,
• Mesajın aidiyeti ispatlanamazsa zayıf bir emare,

niteliğinde olabilir.

Telegram’ın Teknik Yapısı Delil Değerini Nasıl Etkiler?

Telegram mesajlarının delil niteliği değerlendirilirken uygulamanın teknik özelliklerinin bilinmesi gerekir. Telegram’da her konuşma aynı teknik yapıya sahip değildir.

Bulut sohbetleri

Telegram’ın normal bireysel sohbetleri ve grup konuşmaları “bulut sohbeti” niteliğindedir. Bunlar Telegram’ın bulut altyapısıyla eş zamanlı çalışabilir ve kullanıcı aynı hesaba telefon, tablet veya bilgisayar gibi birden fazla cihazdan erişebilir.

Bu özellik nedeniyle bir mesajın belirli bir telefonda bulunması, mesajın mutlaka o telefon kullanılarak gönderildiğini tek başına göstermez. Hesap başka bir bilgisayarda, tablette veya ikinci telefonda açık olabilir.

Telegram, normal bulut sohbetlerinde sunucu-istemci şifrelemesi kullandığını; mesajların farklı cihazlardan erişilebilir olduğunu açıklamaktadır.

Dolayısıyla bilirkişi incelemesinde yalnızca telefon değil, hesabın açık bulunduğu aktif oturumlar ve diğer cihazlar da araştırılmalıdır.

Gizli sohbetler

Telegram’daki “gizli sohbetler”, normal bulut sohbetlerinden farklıdır. Telegram’ın açıklamasına göre gizli sohbetler uçtan uca şifrelenir, cihazlara özgüdür ve Telegram bulutunda saklanmaz. Gizli sohbet mesajlarına yalnızca sohbetin başlatıldığı cihazlardan erişilebilir. Kullanıcının oturumunu kapatması hâlinde bu sohbetler kaybolabilir.

Bu durum delil elde edilmesini önemli ölçüde etkiler.

Gizli sohbetin yapıldığı asıl cihaz mevcut değilse veya uygulamadaki oturum kapatılmışsa mesajlara daha sonra erişilemeyebilir. Mesajların Telegram sunucularından getirtilmesi de teknik olarak mümkün olmayabilir.

Bu nedenle gizli sohbetten kaynaklanan bir uyuşmazlıkta cihazın gecikmeden korunması ve teknik incelemeye sunulması önemlidir.

Kendiliğinden silinen mesajlar

Telegram’da süreli veya kendiliğinden silinen mesajlar kullanılabilir. Gizli sohbetlerde mesajlar belirlenen süre sonunda her iki cihazdan da silinebilir. Telegram ayrıca ekran görüntüsü alındığını bildirmeye çalışsa da tüm cihazlarda ekran görüntüsünün kesin olarak engellenemeyeceğini veya tespit edilemeyeceğini belirtmektedir.

Mesajın uygulama ekranından silinmesi, daha önce alınmış ekran görüntülerini, başka cihazla çekilmiş fotoğrafları, bildirim kayıtlarını veya karşı tarafın elindeki diğer delilleri kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Ancak yalnızca ekran görüntüsünün kalması, mesajın özgünlüğünün teknik olarak doğrulanmasını zorlaştırabilir.

Kullanıcı adı ve telefon numarası

Telegram’da kişiler telefon numarasını göstermeden kullanıcı adı üzerinden iletişim kurabilir. Kullanıcı adı değiştirilebilir ve hesabın telefon numarası, gizlilik ayarlarına göre karşı taraftan saklanabilir. Telegram da kullanıcıların telefon numarası bilinmeden kullanıcı adı üzerinden bulunabileceğini ve numaranın her zaman karşı tarafa görünmediğini açıklamaktadır.

Bu nedenle yalnızca “@yatirimuzmani” biçimindeki kullanıcı adı, hesabın belirli bir kişiye ait olduğunu kesin olarak ispatlamaz.

Aidiyet araştırılırken;

• Hesaba bağlı telefon numarası,
• Profilde kullanılan fotoğraf ve isim,
• Kullanıcı adının geçmişte kullanımı,
• Mesajlarda paylaşılan kişisel bilgiler,
• Banka hesabı ve ödeme kayıtları,
• Gönderilen ses kayıtları,
• Ortak grup üyelikleri,
• Hesabın açık olduğu cihazlar,
• Tanık anlatımları,
• Diğer sosyal medya hesaplarıyla bağlantılar,

birlikte değerlendirilmelidir.

Ekran Görüntüsü Delil Olarak Yeterli midir?

Telegram ekran görüntüsü mahkemeye belge olarak sunulabilir. Ancak ekran görüntüsü her zaman konuşmanın güvenilir ve eksiksiz biçimde gerçekleştiğini göstermeyebilir.

Ekran görüntülerinde;

• Kullanıcı adı sonradan değiştirilebilir,
• Profil fotoğrafı başka bir kişiye ait olabilir,
• Konuşmanın belirli bölümleri kesilebilir,
• Mesajların öncesi ve sonrası gizlenebilir,
• Görsel düzenleme programlarıyla içerik değiştirilebilir,
• Benzer kullanıcı adıyla sahte hesap oluşturulabilir,
• Bir kişinin adı telefon veya hesap üzerinde farklı gösterilebilir.

Bu nedenle yalnızca birkaç kesilmiş ekran görüntüsü yerine konuşmanın tamamının sunulması gerekir.

Mümkünse ekran görüntülerinde;

• Hesabın kullanıcı adı,
• Telefon numarası görünüyorsa numara,
• Mesaj tarihleri ve saatleri,
• Mesajlara verilen cevaplar,
• Paylaşılan dosya ve medya içerikleri,
• Konuşmanın başlangıç ve devam bölümleri,

yer almalıdır.

Ekran kaydı alınarak sohbet ekranının başından sonuna kadar ilerlenmesi de konuşmanın bütünlüğünün gösterilmesine katkı sağlayabilir. Ancak ekran kaydı da tek başına manipülasyon ihtimalini tamamen ortadan kaldırmaz.

En güçlü yöntem, mesajların bulunduğu özgün cihazın bilirkişi incelemesine sunulmasıdır.

Telegram Mesajının Kime Ait Olduğu Nasıl Belirlenir?

Telegram mesajlarında en önemli sorunlardan biri aidiyettir. Bir hesabın belirli bir kişinin adı ve fotoğrafıyla kullanılması, hesabın mutlaka o kişi tarafından yönetildiğini göstermez.

Aidiyetin belirlenmesinde üç aşamalı bir değerlendirme yapılmalıdır.

Hesap aidiyeti

Öncelikle Telegram hesabının hangi telefon numarasıyla açıldığı, hangi kullanıcı adlarını kullandığı ve hangi cihazlarda açık olduğu araştırılır.

Cihaz aidiyeti

Telegram hesabının bulunduğu telefon veya bilgisayarın kim tarafından kullanıldığı belirlenir. Telefonun şüpheli adına kayıtlı olması önemli olmakla birlikte tek başına yeterli olmayabilir. Telefon aile bireyleri, çalışanlar veya başka kişiler tarafından da kullanılmış olabilir.

Mesaj aidiyeti

Hesabın bir kişiye ait olduğu belirlense bile belirli mesajı gerçekten o kişinin gönderip göndermediği ayrıca değerlendirilmelidir.

Mesajda yalnızca hesap sahibinin bilebileceği bilgilerin yer alması, ses kaydının gönderilmesi, mesajın hemen ardından banka işlemi yapılması veya tarafların yüz yüze görüşmesi gibi olgular mesaj aidiyetini destekleyebilir.

Örneğin şüpheli, “Telegram hesabı benimdir fakat mesajları çalışanım göndermiştir.” diyebilir. Bu durumda hesabın aidiyeti ile mesajın fiilî göndericisi birbirinden ayrılmalıdır.

Telegram Mesajları Bilirkişi Tarafından Nasıl İncelenir?

Mesajların inkâr edilmesi veya manipülasyon iddiasında bulunulması hâlinde bilişim uzmanı bilirkişiden rapor alınabilir.

Ceza soruşturmasında dijital cihaz ve kayıtlar üzerindeki arama, kopyalama ve inceleme işlemleri kanuni usule uygun şekilde gerçekleştirilmelidir. CMK’nın 134. maddesi; belirli şartlar altında bilgisayar ve dijital kayıtlar üzerinde arama yapılması, kayıtların kopyalanması ve çözülerek metin hâline getirilmesi konusunda düzenleme içermektedir.

Teknik incelemede genel olarak şu işlemler gerçekleştirilebilir:

Cihazın kayıt altına alınması

Telefonun veya bilgisayarın marka, model, seri numarası ve diğer ayırt edici bilgileri belirlenir. Cihazın kimden, hangi tarihte ve hangi koşullarda teslim alındığı tutanağa bağlanır.

Adli kopya alınması

Mümkün olması hâlinde cihazdaki verilerin adli bilişim yöntemleriyle kopyası alınır. İncelemenin doğrudan özgün veri üzerinde değişiklik yaratmadan, alınan kopya üzerinden yapılması tercih edilir.

Veri bütünlüğünün korunup korunmadığını göstermek için hash değerleri hesaplanabilir. Hash değeri, alınan dijital kopyanın sonradan değiştirilip değiştirilmediğinin denetlenmesine yardımcı olur.

Telegram verilerinin araştırılması

Cihazda;

• Telegram uygulamasının kurulu olup olmadığı,
• Hangi hesapların açık olduğu,
• Aktif oturumlar,
• Sohbet kayıtları,
• Medya ve belge dosyaları,
• Önbellek verileri,
• Bildirim kayıtları,
• Kullanıcı adı ve profil bilgileri,
• Mesaj tarih ve saatleri,

teknik imkânlar ölçüsünde araştırılır.

Ekran görüntüleriyle karşılaştırma

Dosyaya sunulan ekran görüntülerinin cihazdaki mesajlarla uyumlu olup olmadığı incelenir. Mesaj sıralaması, tarih ve saatler, kullanıcı bilgileri ve medya dosyaları karşılaştırılır.

Silinen verilerin araştırılması

Silinmiş mesajların geri getirilebilip getirilemeyeceği cihazın işletim sistemi, Telegram sohbetinin türü, uygulama sürümü, silme işleminin şekli ve cihazın daha sonra ne kadar kullanıldığı gibi birçok değişkene bağlıdır.

Her silinen Telegram mesajının mutlaka geri getirilebileceği söylenemez. Özellikle gizli sohbetlerin cihazdan silinmesi veya oturumun kapatılması durumunda teknik imkânlar oldukça sınırlı olabilir. Telegram’ın kendi açıklamasına göre gizli sohbetler bulutta yer almaz ve yalnızca oluşturuldukları cihazda bulunur.

Raporlama

Bilirkişi;

• Hangi cihazı incelediğini,
• Hangi yöntem ve yazılımları kullandığını,
• Hangi verilere ulaştığını,
• Hangi verilere ulaşamadığını,
• Ekran görüntüleriyle cihaz kayıtları arasında uyum bulunup bulunmadığını,
• İncelemenin teknik sınırlılıklarını,

açık ve denetlenebilir şekilde raporlamalıdır.

Bilirkişi, “Sanık suçludur” veya “Davacı haklıdır” şeklinde hukuki değerlendirme yapamaz. Mesajın teknik olarak cihazda bulunup bulunmadığını belirlemek bilirkişinin; mesajın hangi hukuki sonucu doğuracağına karar vermek ise mahkemenin görevidir.

Mesajların Telegram’dan İstenmesi Mümkün müdür?

Kullanıcılar zaman zaman savcılık veya mahkemenin Telegram’a yazı yazarak bütün konuşmaları kolaylıkla elde edebileceğini düşünmektedir. Ancak bu konuda kesin ve genel bir cevap vermek mümkün değildir.

Telegram’ın teknik yapısında normal bulut sohbetleri ile gizli sohbetler birbirinden farklıdır. Gizli sohbetler uçtan uca şifrelenir, Telegram bulutunda saklanmaz ve yalnızca ilgili cihazlarda bulunur. Telegram, gizli sohbetler yönünden kendisinde açıklanabilecek mesaj verisi bulunmadığını belirtmektedir.

Normal bulut sohbetleri Telegram altyapısında saklansa da;

• Şirketin farklı ülkelerdeki yapılanması,
• Uluslararası adli yardımlaşma süreçleri,
• Talep edilen verinin türü,
• Verinin muhafaza edilip edilmediği,
• Talebin hukuki niteliği,
• Telegram’ın veri politikası,
• Hesabın veya mesajların daha önce silinmiş olması,

sonucu etkileyebilir.

Bu nedenle savcılığın Telegram’a müzekkere yazması, mesaj içeriklerinin mutlaka gönderileceği anlamına gelmez. Uygulamada en ulaşılabilir ve denetlenebilir kaynak çoğu zaman mesajların bulunduğu telefon, bilgisayar veya diğer kullanıcı cihazlarıdır.

Hukuka Uygun Elde Edilen Telegram Mesajları

Bir kişinin tarafı olduğu Telegram konuşmasını kendi telefonundan görüntülemesi ve hakkını korumak amacıyla mahkemeye sunması ile üçüncü kişilerin özel konuşmalarına gizlice erişmesi aynı şekilde değerlendirilemez.

Kişi, kendisine gönderilen;

• Tehdit,
• Hakaret,
• Şantaj,
• Borç kabulü,
• Sözleşme teklifi,
• Dolandırıcılık vaadi,
• İşveren talimatı,

gibi mesajları kural olarak kendi cihazında muhafaza edebilir ve uyuşmazlıkla bağlantılı şekilde yetkili makamlara sunabilir.

Bununla birlikte konuşmanın tarafı olmak, mesajları sınırsız şekilde kamuya yayma yetkisi vermez. Mesajın mahkemeye veya savcılığa sunulması ile sosyal medyada yayımlanması, işyeri grubunda paylaşılması veya basına verilmesi arasında önemli fark vardır.

Delilin hak arama amacıyla yetkili makama sunulması daha farklı değerlendirilebilirken, özel yazışmaların uyuşmazlıkla ilgisi bulunmayan kişilere yayılması haberleşmenin gizliliğini ve kişilik haklarını ihlal edebilir.

Hukuka Aykırı Elde Edilen Telegram Mesajları

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 189. maddesine göre hukuka aykırı biçimde elde edilen deliller, hukuk yargılamasında bir vakıanın ispatında dikkate alınamaz. Delilin kullanılıp kullanılamayacağına mahkeme karar verir.

Ceza yargılamasında da suç yalnızca hukuka uygun şekilde elde edilen delillerle ispatlanabilir.

Aşağıdaki yöntemler hukuka aykırılık sorununa yol açabilir:

• Başkasının telefonunu gizlice almak,
• Telefon veya Telegram şifresini kırmak,
• Kullanıcının bilgisi dışında Telegram Web veya masaüstü oturumu açmak,
• Açık kalan hesabı kullanarak bütün konuşmaları kopyalamak,
• Casus yazılım yüklemek,
• Hesaba gelen doğrulama kodunu izinsiz kullanmak,
• Üçüncü kişiler arasındaki konuşmaları gizlice ele geçirmek,
• Mesajları uyuşmazlık dışındaki kişilere yaymak.

Somut olayın özelliklerine göre bu davranışlar yalnızca delilin reddedilmesine değil, ceza ve tazminat sorumluluğuna da yol açabilir.

Türk Ceza Kanunu’nda kişiler arasındaki haberleşmenin gizliliğini ihlal etmek, haberleşme içeriklerini hukuka aykırı olarak ifşa etmek, özel hayatın gizliliğini ihlal etmek, kişisel verileri hukuka aykırı biçimde ele geçirmek veya yaymak ve bilişim sistemine hukuka aykırı erişmek ayrı suçlar olarak düzenlenmiştir.

Kişisel Verileri Koruma Kurulu da özel mesajlaşmaların kişinin rızası dışında işyeri bilgisayarından okunması, fotoğraflanması veya ekran görüntüsünün alınmasının Türk Ceza Kanunu kapsamında değerlendirilmesi gerekebileceğini belirtmiştir. Bu yaklaşım yalnızca WhatsApp’a özgü olmayıp benzer nitelikteki Telegram yazışmaları bakımından da somut olayın koşullarına göre önem taşıyabilir.

Eşin Telegram Mesajları Boşanma Davasında Kullanılabilir mi?

Boşanma davalarında eşler, sadakatsizlik, hakaret, tehdit, ekonomik şiddet veya evlilik birliğini etkileyen başka davranışları Telegram mesajlarıyla ispatlamak isteyebilir.

Eşin kendisine gönderilen Telegram mesajlarını dosyaya sunmasıyla, diğer eşin telefonuna gizlice girerek üçüncü kişilerle yaptığı bütün konuşmaları ele geçirmesi aynı değildir.

Örneğin eş, ortak kullanılan bilgisayarda açık bırakılmış Telegram hesabını fark ederek aylarca konuşmaları takip etmiş ve özel mesajları sistematik biçimde kopyalamışsa delilin hukuka uygunluğu tartışmalı hâle gelir.

Buna karşılık eşin kendisine doğrudan gönderilen;

“Başka biriyle birlikteyim, eve dönmeyeceğim.”

mesajını boşanma davasında sunması kural olarak daha farklı değerlendirilir.

Mahkeme;

• Mesajların nasıl elde edildiğini,
• Ortak cihaz kullanımı bulunup bulunmadığını,
• Hesaba şifre kırılarak girilip girilmediğini,
• Mesajların davayla ilgili olup olmadığını,
• Özel hayatın gereksiz biçimde ifşa edilip edilmediğini,

birlikte değerlendirmelidir.

İş Davalarında Telegram Mesajları

Çalışan ve işveren arasındaki Telegram yazışmaları;

• Fazla çalışma talimatını,
• Ücret miktarını,
• İşe giriş ve çıkış saatlerini,
• İşverenin hakaret veya tehdidini,
• İstifa beyanını,
• İşten çıkarma bildirimini,
• Mobbing niteliğindeki davranışları,
• Prim veya ek ödeme sözünü,

ispatlamak amacıyla kullanılabilir.

Ancak “yarın işe gelme” mesajı her zaman fesih bildirimi anlamına gelmez. Konuşmanın bütünü ve tarafların sonraki davranışları değerlendirilmelidir.

Çalışanın şirket Telegram grubundaki mesajlara erişmesi ile yöneticinin kişisel hesabına gizlice girerek özel konuşmaları kopyalaması aynı hukuki nitelikte değildir.

İşverenin çalışan hesabını denetlemesi bakımından önceden bilgilendirme, meşru amaç, gereklilik ve ölçülülük kriterleri dikkate alınmalıdır. Çalışanın işyerinde bulunması, haberleşme ve özel hayat haklarını tamamen ortadan kaldırmaz.

Ceza Davalarında Telegram Mesajları

Telegram yazışmaları özellikle;

• Tehdit,
• Hakaret,
• Şantaj,
• Dolandırıcılık,
• Uyuşturucu madde ticareti,
• Suç örgütü faaliyeti,
• Cinsel taciz,
• Kişisel verilerin yayılması,
• Ticari sırların açıklanması,

iddialarında önemli delil olabilir.

Anayasa Mahkemesinin kararlarında Telegram verilerinin ceza dosyalarında diğer delillerle birlikte değerlendirildiği örneklere rastlanmaktadır. Bununla birlikte mesajlaşma uygulamasının kullanılmış olması veya bir hesabın varlığı tek başına suçun bütün unsurlarının oluştuğunu göstermez. Mesajın içeriği, amacı, göndereni, muhatabı ve somut suçla bağlantısı ortaya konulmalıdır.

Örneğin bir Telegram grubuna üye olmak, gruptaki bütün mesajları benimsemek veya grubun bütün faaliyetlerine katılmak anlamına gelmez. Kişinin gruba nasıl katıldığı, mesaj gönderip göndermediği, içeriklere katkısı ve suç teşkil eden faaliyetlerle bağlantısı araştırılmalıdır.

Ceza mahkûmiyeti ihtimale veya varsayıma değil, hukuka uygun ve her türlü makul şüpheyi aşan delillere dayanmalıdır.

Telegram Grup ve Kanal Mesajları

Telegram’da özel bireysel sohbetler, kapalı gruplar, herkese açık gruplar ve kanallar bulunmaktadır. Mesajın bulunduğu alanın niteliği mahremiyet beklentisini ve delilin elde edilme şeklini etkileyebilir.

Herkese açık kanal

Herkesin erişebildiği açık bir Telegram kanalındaki paylaşımın tespit edilmesi, iki kişi arasındaki özel yazışmanın ele geçirilmesinden farklıdır. Açık kanal mesajları ekran görüntüsü, bağlantı, tarih ve hesap bilgileriyle kayıt altına alınabilir.

Bununla birlikte paylaşımın gerçekten ilgili hesaptan yapıldığı ve sonradan değiştirilmediği yine araştırılabilir.

Kapalı grup

Yalnızca davet yoluyla girilebilen kapalı bir grupta mahremiyet beklentisi daha yüksek olabilir. Grubun üyesi olan kişinin kendisinin gördüğü mesajları yetkili makama sunması ile gruba sahte kimlikle girilmesi veya bir üyenin hesabının ele geçirilmesi aynı değildir.

İletilen mesajlar

Telegram’da mesajlar başka hesaplardan iletilebilir. Bir kişinin başka bir hesaptan gelen mesajı iletmesi, ilk mesajın içeriğini mutlaka benimsediğini göstermez.

Mesajın;

• Kim tarafından ilk kez yazıldığı,
• Kimin tarafından iletildiği,
• İleten kişinin açıklama ekleyip eklemediği,
• İletme amacının ne olduğu,

ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Mesajın Silinmesi Suç İkrarını Ortadan Kaldırır mı?

Bir mesajın sonradan silinmiş olması, mesajın daha önce gönderilmediğini göstermez. Karşı taraf ekran görüntüsü almış, mesajı başka bir cihaza kaydetmiş veya konuşmayı dışa aktarmış olabilir.

Ancak “mesaj silindiğine göre suçluluk kabul edilmiştir” şeklinde otomatik bir sonuç da kurulamaz. Kullanıcılar mahremiyet, depolama veya başka nedenlerle mesajlarını silebilir.

Silme davranışı ancak diğer delillerle birlikte anlam kazanabilir.

Örneğin şüphelinin para transferinden hemen sonra hesabın kullanıcı adını değiştirmesi, mesajları silmesi, mağduru engellemesi ve banka hesabındaki parayı çekmesi birlikte değerlendirildiğinde dolandırıcılık kastı yönünden önem taşıyabilir.

Telegram Mesajını Delil Olarak Sunarken Ne Yapılmalıdır?

Telegram mesajına dayanan kişinin mümkün olduğunca şu adımları izlemesi gerekir:

1. Konuşmanın yalnızca lehe görülen bölümünü değil, olayla ilgili bütün kısmını saklamalıdır.
2. Ekran görüntülerinde kullanıcı adı, tarih, saat ve mesaj sırası görünmelidir.
3. Hesap profilinin kullanıcı adı, fotoğrafı ve varsa telefon numarası ayrıca kaydedilmelidir.
4. Mesajlarda gönderilen fotoğraf, video, belge ve ses kayıtları özgün dosya olarak korunmalıdır.
5. Para gönderilmişse banka dekontu; mal teslim edilmişse teslim belgesi; görüşme yapılmışsa arama ve toplantı kayıtları muhafaza edilmelidir.
6. Hesap veya mesaj silinme tehlikesi varsa gecikmeden hukuki ve teknik koruma yöntemlerine başvurulmalıdır.
7. Mesajlar üzerinde kırpma, yazı ekleme veya görsel düzenleme yapılmamalıdır.
8. Özgün telefon veya bilgisayar mümkün olduğunca korunmalı; uygulama silinmemeli, cihaz sıfırlanmamalıdır.
9. Mesajların inkâr edilmesi ihtimalinde cihaz üzerinde bilirkişi incelemesi talep edilmelidir.
10. Mesajların elde edilme yöntemi açıkça belirtilmeli; hukuka aykırı erişim şüphesi yaratacak işlemlerden kaçınılmalıdır.

Sonuç

Telegram mesajları Türk hukukunda delil olarak kullanılabilir. Hukuk yargılamasında elektronik belge, ceza yargılamasında ise hukuka uygun elde edilmesi şartıyla takdiri delil niteliği taşıyabilir.

Ancak Telegram yazışmalarının varlığı tek başına davayı kazanmak veya sanığın mahkûm edilmesi için her zaman yeterli değildir.

Telegram’ın;

• Telefon numarasını gizleyebilme,
• Kullanıcı adını değiştirebilme,
• Hesabı birden fazla cihazda kullanabilme,
• Mesajları iki taraftan silebilme,
• Gizli ve süreli sohbet oluşturabilme,

özellikleri nedeniyle mesajın aidiyeti ve bütünlüğü özellikle dikkatli incelenmelidir.

Bir Telegram ekran görüntüsü değerlendirilirken yalnızca “Mesajda ne yazıyor?” sorusu sorulmamalıdır. Aynı zamanda;

Bu hesap kime aittir? Mesajı gerçekte kim göndermiştir? Yazışma eksiksiz midir? Ekran görüntüsü özgün müdür? Mesaj nasıl elde edilmiştir? İçerik banka kaydı, tanık, telefon incelemesi veya başka delillerle doğrulanmakta mıdır?

soruları da cevaplandırılmalıdır.

Telegram mesajlarının gerçek delil gücü, mesajın çarpıcı içeriğinden çok; aidiyetinin, bütünlüğünün ve hukuka uygunluğunun denetlenebilir biçimde ortaya konulmasına bağlıdır.