SGK Anlaşmalı Özel Hastanede “Yenidoğan” Ücreti (Fark/İlave Ücret) Alınabilir mi?

SGK Anlaşmalı Özel Hastanede “Yenidoğan” Ücreti (Fark/İlave Ücret) Alınabilir mi? Sonradan Öğrenilirse Ne Yapılır?

Özel hastanelerde, SGK’nın belirlediği geri ödeme kurallarının (SUT – Sağlık Uygulama Tebliği) dışına çıkılarak “fark”, “paket dışı”, “kuvöz”, “yenidoğan doktor ücreti”, “yoğun bakım farkı” gibi başlıklarla tahsilat yapılması uygulamada sık görülüyor. Özellikle yeni doğan bebekler söz konusu olduğunda, mevzuatın yaklaşımı net: yenidoğana verilen sağlık hizmetleri için ilave ücret alınamaz.

---

1) “SGK Fiyatı”, “İlave Ücret (Fark)”, “Katılım Payı” ve “Kapsam Dışı Ücret” Ayrımı

A) SGK’nın ödediği bedel (SUT bedeli)

SGK, sözleşmeli sağlık hizmet sunucularına (özel hastane/vakıf üniversitesi vb.) SUT eklerinde belirlenen işlem bedelleri üzerinden ödeme yapar. Bu bedel, hastanın cebinden çıkan tutar değildir; SGK’nın hastane ile finansman ilişkisinin temelidir.

B) İlave ücret (halk arasındaki “fark”)

Özel hastane SGK ile sözleşmeliyse, SUT bedeline ek olarak hastadan “ilave ücret” alabilir; ancak bunun üst sınırı vardır ve önceden yazılı onay koşuluna bağlıdır. SGK’nın bilgilendirme sayfasına göre ilave ücretin tavanı genel kural olarak bedelin iki katına kadar belirlenebilir; ayrıca hizmetten önce hasta/hasta yakınının yazılı onayı alınmadan sonradan “gerekçe” ile ilave ücret istenemez.

Sonradan öğrenme senaryolarının büyük kısmı burada çözülür: Yazılı onay yoksa veya “ilave ücret alınamayacak” bir hizmete rağmen tahsilat yapılmışsa, iade talebi güçlüdür.

C) “İstisnai sağlık hizmetleri” (bazı işlemlerde 3 kata kadar)

Bazı özel/istisnai işlemler için tavan üç kata kadar çıkabilir.
Bu alan, her işlem için otomatik uygulanmaz; SUT’taki “İstisnai Sağlık Hizmetleri” listesi ile sınırlıdır.

D) Katılım payı (muayene katılım payı gibi)

Katılım payı ilave ücret değildir; SGK mevzuatındaki ayrı bir ödeme kalemidir. Örneğin 2. ve 3. basamak özel sağlık hizmet sunucularında ayakta muayene katılım payı 60 TL olarak belirtilmiştir.
Pratikte özel hastaneler bazen katılım payını “fark” ile karıştırarak tek kalemde yüksek tahsilat gösterebilir; bu yüzden döküm istemek kritik.

E) SGK finansmanı dışında kalan (kapsam dışı) hizmetler

SGK’nın finanse etmediği hizmetler için talep edilen bedel “ilave ücret” sayılmayabilir.
Ancak hastaneler bazen SGK kapsamındaki bir kalemi “paket dışı/opsiyonel” gibi sunup kapsam dışıymış gibi ücretlendirmeye çalışır. Bu noktada fiilen sunulan hizmetin niteliği ve SUT kapsamı belirleyicidir.

---

2) Yenidoğanda SGK’nın Özel Hastaneye “Ne Kadar Aldırmayı” Kararlaştırdığı

A) Yenidoğan kimdir?

Sağlık mevzuatında yaygın ve kabul gören tanım: doğumdan itibaren 0–28 gün arası bebek (yenidoğan dönemi).

B) Kritik kural: Yenidoğana verilen sağlık hizmetlerinden ilave ücret alınamaz

SGK’nın “İlave Ücret Alınmayacak Sağlık Hizmetleri” sayfasında açıkça:
“Yenidoğana verilen sağlık hizmetleri” için hiçbir ilave ücret alınamaz denmektedir.

✅ Bu nedenle sorunuzun en net cevabı şudur:
SGK anlaşmalı bir özel hastane, yenidoğana verilen sağlık hizmetleri için “fark/ilave ücret” adı altında 0 TL’den fazla alamaz.

Üstelik yenidoğan vakalarında sıkça gündeme gelen yoğun bakım hizmetleri de ilave ücret alınmayacak hizmetler arasında ayrıca sayılmıştır.

C) Peki hastane “başka adlarla” ücret çıkarırsa?

Uygulamada “yenidoğan ücreti” şu kılıklarda gelebilir:

• “Yenidoğan doktor/uzman değerlendirme bedeli”

• “Kuvöz bedeli”

• “Yenidoğan yoğun bakım farkı”

• “Sarf/cihaz kullanım bedeli”

• “Paket dışı yenidoğan hizmeti”

• “Yenidoğan yatış/oda bedeli”

İlave ücret yasağının mantığı, bu hizmetlerin “yenidoğana verilen sağlık hizmeti” niteliğindeyse adının değiştirilmesiyle serbest hale gelmemesidir. Yani mevzuatın koyduğu korumayı “etiket değiştirerek” dolanmak çoğu olayda hukuken savunulamaz.

---

3) Sonradan Öğrendiniz: 24 Saat İçinde Uygulanacak Pratik Yol Haritası

Adım 1 — Belgeleri toplayın (iade ve şikâyetin omurgası)

Şunları istemeden hiçbir başvuru “tam” olmaz:

• Fatura/e-arşiv, tahsilat makbuzu, kredi kartı slipi

• Hastanenin verdiği hizmet dökümü (kalem kalem)

• İmzalanan formlar: ücret bilgilendirme/ilave ücret onayı, yatış evrakı, onamlar

• Varsa taburcu olurken verilmesi gereken hizmet ve ilave ücreti gösterir belge

SGK düzenlemesine göre, belirli koşullarda hastaya sunulan hizmetleri ve varsa ilave ücreti gösteren belgenin taburcu olurken verilmesi gerekir.

Adım 2 — Hastaneye yazılı iade başvurusu (kısa, net, süreli)

Dilekçenizde şu üç noktayı birlikte yazın:

1. Hizmet “yenidoğana verilen sağlık hizmeti” niteliğinde → ilave ücret alınamaz

2. İlave ücret iddiası varsa önceden yazılı onay şartı var; onay yoksa sonradan talep edilemez

3. 7 gün içinde iade + aksi halde SGK/İl Sağlık Müdürlüğü/Tüketici başvurusu yapılacağı

Pratik not: Hastaneler çoğu kez “iç denetim” diyerek oyalamaya çalışır. Süre koymak ve başvuruyu KEP/iadeli taahhüt/e-posta + kayıt numarası ile yapmak işe yarar.

Adım 3 — SGK şikâyeti (mevzuata aykırı ilave ücret tahsilatı)

SGK açısından bu, sözleşme ve mevzuata aykırılık boyutu olan bir konudur. Özellikle “yenidoğan” kalemi, SGK’nın açıkça “ilave ücret alınamaz” dediği başlık altında olduğundan, şikâyetinizi bu dayanakla kurun.

Adım 4 — İl Sağlık Müdürlüğü / Hasta Hakları / SABİM

Bu kanal, “ücretlendirme ve hasta hakları” yönünden idari inceleme sağlar. Özellikle “bilgilendirilmeden ücret alındı / gerçeğe aykırı bilgilendirme” iddialarında etkilidir.

Adım 5 — Tüketici Hakem Heyeti / Tüketici Mahkemesi

Ücret iadesi talepleri çoğu olayda tüketici uyuşmazlığı niteliği taşır (sağlayıcı–tüketici ilişkisi). 2026 yılı için 186.000 TL’nin altındaki uyuşmazlıklarda Tüketici Hakem Heyetine başvuru yapılabileceği duyurulmuştur.
Bu tutarın üzerindeki taleplerde ise tüketici mahkemesi yolu gündeme gelir.

---

4) “Sonradan Öğrendim” İtirazlarında En Güçlü Hukuki Argümanlar

1) Yenidoğanda ilave ücret yasağı (doğrudan mevzuata aykırılık)

Başlığımızın “çekirdek” argümanı budur: yenidoğana verilen sağlık hizmetlerinde ilave ücret alınamaz.

2) Yazılı onay yoksa sonradan ilave ücret talep edilemez

SGK bilgilendirmesine göre ilave ücret için hizmetten önce yazılı onay şartı vardır; onay yoksa işlem sonrası ilave ücret talep edilemez.
Bu, “sonradan fark çıktı” vakalarını doğrudan hedef alır.

3) Hizmet dökümü/veri şeffaflığı (EK-1/B belgesi)

Taburcu olurken sunulması gereken hizmet ve ilave ücret dökümü (koşulları varsa) verilmediyse, hem ispat hem de idari denetim açısından hastanenin pozisyonunu zayıflatır.

4) Tüketici hukukunda “haksız bedel tahsili / ayıplı hizmet / bilgilendirme eksikliği”

Ücretin hukuki dayanağı yoksa iade; bilgilendirme eksikse ayrıca tüketici koruması devreye girer. (Bu başlıkta somut olaya göre talep türü seçilir.)