Doktorlar Hakkında Asılsız İnternet Yorumları: Hekimlerin Dijital İtibarı Nasıl Korunur?

Google, DoktorTakvimi benzeri sağlık platformları, Instagram, X, Facebook, Ekşi Sözlük ve çeşitli forumlarda doktorlar hakkında yapılan yorumlar, hastaların hekim tercihinde önemli rol oynayabilmektedir. Özellikle bir doktorun adı Google’da aratıldığında karşılaşılan birkaç olumsuz yorum, hekimin yıllar içerisinde oluşturduğu mesleki itibar üzerinde ciddi etki yaratabilir.

Gerçek bir hastanın yaşadığı deneyimi anlatması ile hiçbir zaman o doktordan sağlık hizmeti almamış bir kişinin;

“Bu doktor hastalarını dolandırıyor.”

“Yanlış ameliyat yaptı ve insanları sakat bırakıyor.”

“Diplomasının gerçek olduğundan şüpheliyim.”

şeklinde gerçeğe aykırı yorumlar yayımlaması ise aynı hukuki nitelikte değildir.

Doktorlar hakkında yapılan asılsız internet yorumlarına karşı, içeriğin niteliğine göre platforma kaldırma başvurusu, kişilik haklarının korunması, ihtiyati tedbir, maddi ve manevi tazminat, haksız rekabet ve şartları oluştuğunda ceza hukuku yolları gündeme gelebilir.

Ancak doktorun yapacağı hukuki ve kamusal müdahalede ayrıca çok önemli bir sınır bulunmaktadır: Doktor, kendisini savunurken hastanın sağlık bilgilerini ve tedavi geçmişini hukuka aykırı şekilde açıklamamalıdır. Sağlık verileri özel nitelikli kişisel veridir ve bunların işlenmesi daha sıkı hukuki şartlara tabidir.

Bu nedenle doktorlara ilişkin internet yorumları, sıradan işletme yorumlarına göre kişilik hakkı ile hasta mahremiyetinin aynı anda değerlendirilmesini gerektiren özel bir alan oluşturmaktadır.

Doktor Hakkında Yapılan Her Olumsuz Yorum Kaldırılabilir mi?

Hayır.

Bir hastanın aldığı sağlık hizmetine ilişkin gerçek deneyimini paylaşması kural olarak tek başına hukuka aykırı değildir.

Örneğin hasta;

“Randevu saatinde uzun süre bekledim.”

“Doktorun iletişim şeklinden memnun kalmadım.”

“Muayene ücretini yüksek buldum.”

şeklinde kendi deneyimini açıklayabilir.

Bu tür ifadeler hekimin hoşuna gitmese dahi somut olayın özelliklerine göre eleştiri veya değer yargısı kapsamında kalabilir.

Buna karşılık;

“Bu doktor hastalarının paralarını çalıyor.”

“Doktor sahte ilaç kullanıyor.”

“Bu kişi doktor bile değil.”

şeklindeki ifadeler doğruluğu veya yanlışlığı araştırılabilecek somut iddialardır.

Hukuki değerlendirmede bu nedenle temel soru;

“Yorum olumsuz mu?”

değil;

“Yorum gerçek bir deneyime mi dayanıyor, yoksa gerçeğe aykırı somut bir isnat mı içeriyor?”

olmalıdır.

Şeref ve itibar ile ifade özgürlüğünün karşı karşıya geldiği uyuşmazlıklarda da her iki hak arasında somut olay özelinde denge kurulması gerekmektedir.

Doktordan Hiç Hizmet Almayan Kişinin Yorum Yapması Durumunda Ne Olur?

Özellikle Google yorumlarında sık karşılaşılan sorunlardan biri budur.

Örneğin bir kullanıcı;

“Dr. X beni ameliyat etti, operasyon tamamen başarısız oldu.”

şeklinde yorum yazmıştır.

Doktor ise yaptığı incelemede bu isimle veya yorumda anlatılan tarihte böyle bir hastaya hiçbir zaman işlem yapmadığını tespit etmiştir.

Google’ın güncel Maps politikası, katkıların işletme veya yerle ilgili gerçek bir deneyimi yansıtmasını istemekte ve gerçek deneyime dayanmayan sahte etkileşimleri yasaklamaktadır.

Bu nedenle doktorla hiçbir gerçek teması bulunmadan hasta gibi davranılarak yazılan yorum, platform politikası bakımından kaldırma başvurusuna konu edilebilir.

Ancak yalnızca;

“Hasta kayıtlarımızda bu isim yok.”

demek her durumda yorumun kesinlikle sahte olduğunu göstermeyebilir.

Kişi farklı soyadıyla kayıt yaptırmış, başka bir hasta yakını olarak kliniğe gelmiş veya sağlık hizmetiyle başka şekilde bağlantı kurmuş olabilir.

Bu nedenle asılsızlık iddiasının mümkün olduğunca somut verilerle desteklenmesi gerekir.

Sahte Google Yorumu Doktor Tarafından Nasıl Kaldırılabilir?

Google Business Profile üzerinde yer alan yorum, Google’ın içerik politikalarını ihlal ediyorsa platform üzerinden bildirilebilir.

Örneğin;

• gerçek hasta deneyimine dayanmayan yorum,
• aynı kişinin çok sayıda hesapla yorum yapması,
• rakip tarafından organize edilen puan saldırısı,
• spam veya sahte etkileşim,
• taciz veya başka yasaklı içerik

platforma bildirilebilir.

Google, Maps üzerindeki yorumların gerçek deneyimlere dayanmasını öngörmekte ve sahte etkileşimleri kaldırılabilir içerik kapsamında değerlendirmektedir.

Ancak Google’ın yorumu kaldırmaması, yorumun Türk hukuku bakımından mutlaka hukuka uygun olduğu anlamına gelmez.

Platform politikası değerlendirmesi ile mahkemenin kişilik hakkı veya tazminat değerlendirmesi birbirinden farklıdır.

Doktor Hakkında “Dolandırıcı” Yazılması Hukuka Aykırı mıdır?

Bu tür ifadeler bağlamına göre değerlendirilmelidir.

Örneğin hasta;

“Ücreti ödedim fakat yapılan işlemin sonucundan memnun kalmadım.”

diyerek yaşadığı gerçek olayı anlatabilir.

Buna karşılık herhangi bir somut dayanak göstermeden;

“Bu doktor dolandırıcıdır, hastalarının parasını çalıyor.”

denilmesi farklı bir hukuki değerlendirme gerektirir.

Özellikle doktorun belirli bir suç işlediği izlenimi oluşturan ifadeler, mesleki şeref ve itibar üzerinde ağır bir etki yaratabilir.

Türk Medeni Kanunu m.24 uyarınca hukuka aykırı biçimde kişilik hakkına saldırılan kişi hâkimden korunmasını isteyebilir. TMK m.25 kapsamında ise saldırının önlenmesi, devam eden saldırıya son verilmesi ve etkileri devam eden saldırının hukuka aykırılığının tespiti gibi talepler gündeme gelebilir.

“Yanlış Tedavi Uyguladı” Şeklindeki Yorum Kaldırılabilir mi?

Bu tür yorumlarda olay daha dikkatli değerlendirilmelidir.

Hastanın;

“Tedaviden fayda görmedim.”

demesi kendi tecrübesini açıklaması olabilir.

Ancak;

“Doktor bana bilerek yanlış ilaç verdi.”

“Doktor tıbben yasak bir işlem uyguladı.”

“Bu doktorun yaptığı ameliyatların tamamı hatalı.”

şeklindeki ifadeler daha somut iddialar içermektedir.

Bu iddiaların gerçek bir tıbbi olaya dayanıp dayanmadığı önem taşır.

Ayrıca bir tıbbi uygulamanın başarısız sonuçlanmış olması her durumda malpraktis bulunduğu veya hekimin kusurlu olduğu anlamına gelmez.

Dolayısıyla yorumda tıbbi sonuçtan hareketle doktor hakkında kesin kusur veya suç isnadında bulunulmuşsa yorumun bütünü ayrıca incelenmelidir.

Hasta Doktor Hakkında Sert Eleştiri Yapabilir mi?

Evet.

Doktorların mesleki itibarı hukuk tarafından korunmakla birlikte hastaların sağlık hizmetine ilişkin görüşlerini açıklama hakkı da bulunmaktadır.

Örneğin;

“Doktorun yaklaşımını soğuk buldum.”

“Sorularıma yeterince zaman ayırmadığını düşünüyorum.”

gibi ifadeler subjektif değerlendirmelerdir.

Bir hukuk sürecinde yalnızca;

“Bu yorum mesleki itibarıma zarar verdi.”

denilmesi yeterli olmayabilir.

Yorumdaki hangi ifadenin gerçeğe aykırı olduğu ve neden hukuka aykırı kişilik hakkı saldırısı oluşturduğu somutlaştırılmalıdır.

Anayasa Mahkemesinin şeref ve itibar ile ifade özgürlüğüne ilişkin yaklaşımında da olgusal isnatlar, değer yargıları, kullanılan ifadelerin bağlamı ve tartışmanın konusu birlikte değerlendirilmektedir.

Rakip Doktor Sahte Yorum Yazdırırsa Ne Olur?

Asılsız yorumların arkasında zaman zaman rekabet amacı bulunabilir.

Örneğin aynı bölgede faaliyet gösteren başka bir klinik tarafından çok sayıda sahte hesap kullanılarak;

“Bu doktora kesinlikle gitmeyin, işlemleri başarısız.”

şeklinde yorumlar yazdırılmış olabilir.

Bu durumda somut olayın özelliklerine göre haksız rekabet hükümleri de gündeme gelebilir.

Türk Ticaret Kanunu m.55, başkalarını veya onların faaliyetlerini yanlış, yanıltıcı ya da gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemeyi haksız rekabet hâlleri arasında düzenlemektedir.

Dolayısıyla rakibin gerçek hasta görünümünde sahte değerlendirmeler oluşturarak hekimin hasta çevresini etkilemeye çalışması yalnızca bir “kötü yorum” meselesi olarak görülmemelidir.

Eski Çalışanın Doktor Hakkında Yorum Yapması Hukuka Aykırı mıdır?

Her durumda değildir.

Eski çalışan;

“Çalışma ortamından memnun değildim.”

şeklinde kendi deneyimini paylaşabilir.

Ancak kendisini hasta gibi göstererek;

“Bu doktor beni ameliyat etti ve operasyonu yanlış yaptı.”

şeklinde sahte bir hasta deneyimi oluşturması farklıdır.

Benzer şekilde eski çalışanın;

“Doktor hastaların kayıtlarını değiştiriyor.”

veya

“Sahte rapor düzenliyor.”

şeklinde gerçeğe aykırı somut suçlamalar yapması durumunda kişilik hakkı, haksız fiil ve olayın özelliklerine göre ceza hukuku değerlendirmesi gündeme gelebilir.

Doktor İnternet Yorumuna Cevap Verirken Hastanın Bilgilerini Açıklayabilir mi?

Bu konu doktorlar açısından son derece önemlidir.

Örneğin hasta Google’a;

“Doktor hiçbir tetkik yapmadan ilaç verdi.”

şeklinde gerçeğe aykırı yorum yazmış olabilir.

Doktorun buna;

“Sizin 10 Mayıs tarihinde kliniğimize depresyon şikâyetiyle geldiğinizi, şu tetkiklerinizi yaptığımızı ve şu ilaçları kullandığınızı zaten kayıtlarımızdan görebiliyoruz.”

şeklinde kamuya açık cevap vermesi ciddi kişisel veri sorunlarına yol açabilir.

Sağlık bilgileri özel nitelikli kişisel veri niteliğindedir ve KVKK’nın güncel sisteminde bunların işlenmesi Kanun’un 6. maddesindeki özel şartlara tabidir.

KVKK’nın sağlık sektörüne ilişkin kararlarında da hasta dosyaları, tedavi bilgileri ve sağlıkla bağlantılı verilerin korunmasına özel önem verilmektedir.

Bu nedenle doktor, haklı olsa dahi sosyal medya veya Google yorumu altında hastanın teşhisini, kullandığı ilacı, operasyonunu veya başka sağlık bilgilerini gereksiz biçimde açıklamamalıdır.

Hasta Kendi Sağlık Bilgisini Yorumda Açıklamışsa Doktor da Açıklayabilir mi?

Hastanın kendi sağlık bilgisini kamuya açık şekilde paylaşmış olması doktor açısından otomatik ve sınırsız bir açıklama yetkisi doğurduğu şeklinde yorumlanmamalıdır.

Doktorun;

“Siz zaten hastalığınızı yazdınız, ben de bütün dosyanızı açıklayabilirim.”

yaklaşımı hukuken risklidir.

KVKK’nın güncel düzenlemesinde özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi için belirli şartlar öngörülmekte ve hangi hukuki sebebe dayanıldığının ayrıca belirlenmesi gerekmektedir.

Bu nedenle internet yorumlarına cevap verilirken en güvenli yöntem çoğu durumda hasta dosyasının ayrıntılarını kamusal alana taşımadan;

“Hasta mahremiyeti nedeniyle somut sağlık bilgileri üzerinden kamuya açık cevap veremiyoruz. İddiaların gerçeği yansıtmadığına ilişkin gerekli hukuki haklarımız saklıdır.”

benzeri sınırlı bir iletişim kullanılmasıdır.

Doktorun Ameliyat Fotoğrafları veya Hasta Görselleri İnternette Tartışılırken Paylaşılabilir mi?

Hasta görüntülerinin kullanılması da ayrı bir veri koruma problemidir.

KVKK, bir hastanın ameliyat sırasında çekilen fotoğraflarının doktorun sosyal medya hesabında paylaşılmasına ilişkin kararında, hastanın sağlık kuruluşuna verdiği rızanın doktorun kişisel sosyal medya hesabındaki paylaşım bakımından otomatik olarak yeterli kabul edilemeyeceğine yönelik değerlendirmelerde bulunmuştur.

Bu nedenle doktorun internette kendisini savunmak amacıyla;

“İşte hastanın ameliyat öncesi ve sonrası fotoğrafları.”

şeklinde paylaşım yapması ayrıca hukuki risk yaratabilir.

İtibarın korunması ile hasta mahremiyetine uyma yükümlülüğü birlikte gözetilmelidir.

Doktor Hakkında Asılsız Yorumlar Kişilik Hakkı İhlali Oluşturur mu?

Somut olayın koşullarına göre oluşturabilir.

Özellikle hekimin;

• mesleki yeterliliğine,
• dürüstlüğüne,
• etik davranışına,
• hasta güvenliğine,
• suç işlediğine

ilişkin gerçeğe aykırı somut isnatlar, kişinin mesleki şeref ve itibarına müdahale edebilir.

TMK m.24 kişilik hakkına hukuka aykırı saldırıya karşı koruma sağlamakta; m.25 ise devam eden saldırının sona erdirilmesi ve hukuka aykırılığın tespiti gibi imkânlar tanımaktadır.

Bu nedenle doktorun tek seçeneği yorumun yayımlandığı platforma şikâyet etmek değildir.

Doktor Asılsız Yorum İçin Manevi Tazminat İsteyebilir mi?

Şartları oluşmuşsa evet.

Doktorun mesleki saygınlığına yönelik hukuka aykırı saldırı nedeniyle manevi zarar meydana gelmişse Türk Borçlar Kanunu m.58 kapsamında manevi tazminat gündeme gelebilir.

Örneğin;

“Bu doktor sahte diplomalıdır ve insanları ameliyat ederek hayatlarını tehlikeye atıyor.”

şeklindeki tamamen gerçeğe aykırı paylaşım uzun süre Google’da görünmüş ve çok sayıda hasta tarafından okunmuş olabilir.

Tazminat değerlendirmesinde somut olayın özelliklerine göre;

• ifadelerin ağırlığı,
• yorumun erişimi,
• paylaşımın ne kadar süre yayında kaldığı,
• tekrar edilip edilmediği,
• doktorun mesleki itibarı üzerindeki etkisi

önem taşıyabilir.

Ancak her düşük puanlı veya sert hasta yorumu manevi tazminat hakkı doğurmaz.

Doktor Maddi Tazminat İsteyebilir mi?

Asılsız yorum nedeniyle doktorun veya kliniğin somut ekonomik zarara uğraması hâlinde maddi tazminat da gündeme gelebilir.

Örneğin organize sahte yorum saldırısının ardından;

• hasta randevuları topluca iptal edilmiş,
• klinik puanı ciddi şekilde düşmüş,
• belirli hastalar doğrudan yorumları gerekçe göstererek randevularını iptal etmiş

olabilir.

Ancak maddi zarar bakımından yalnızca yorumların varlığını göstermek yeterli değildir.

Hukuka aykırı yorum ile ekonomik zarar arasındaki nedensellik bağının ortaya konulması gerekir.

Bu nedenle randevu iptal mesajları, hasta iletişimleri ve saldırının öncesi-sonrasına ilişkin veriler önem kazanabilir.

Doktor Hakkında Toplu Sahte Yorum Yapılırsa Ne Yapılabilir?

Bir doktorun profilinde birkaç saat veya birkaç gün içerisinde çok sayıda bir yıldızlı yorum ortaya çıkması organize saldırı ihtimalini gündeme getirebilir.

Özellikle;

• hesapların yeni olması,
• aynı metnin kullanılması,
• yorumların aynı saatlerde yapılması,
• yorum sahiplerinin başka doktorlara da benzer yorumlar yazması,
• saldırı öncesinde tehdit mesajı gönderilmiş olması

önemli göstergeler olabilir.

Google’ın politikası gerçek deneyime dayanmayan içerikleri ve puan manipülasyonunu yasaklamaktadır.

Bu durumda yorumlar tek tek bildirilirken kampanyanın koordineli sahte etkileşim niteliğinin de ortaya konulması önemlidir.

“Ücretimi İade Etmezseniz Size Bir Yıldız Veririm” Denilirse Ne Olur?

Hastanın yaşadığı gerçek deneyim hakkında yorum yapacağını söylemesi tek başına hukuka aykırılık oluşturmaz.

Ancak;

“Bana ücretsiz operasyon yapmazsanız bütün arkadaşlarıma sahte yorum yazdırırım.”

veya

“Şu kadar para göndermezseniz sizi sosyal medyada dolandırıcı ilan edeceğim.”

gibi ifadeler farklı hukuki sorunlar yaratabilir.

Bu durumda mesajlar silinmemelidir.

WhatsApp, Instagram DM, e-posta veya diğer iletişim kayıtları, yorumların amacının gerçek hasta deneyimini paylaşmak değil baskı oluşturmak olduğunu gösterebilir.

Somut olayın özelliklerine göre özel hukuk yanında ceza hukuku hükümlerinin de değerlendirilmesi gerekebilir.

Doktor Hakkındaki Yorum Hakaret İçeriyorsa Savcılığa Başvurulabilir mi?

Yorum Türk Ceza Kanunu bakımından suç oluşturuyorsa Cumhuriyet Başsavcılığına başvuru yapılması gündeme gelebilir.

Ancak her kaba veya olumsuz hasta değerlendirmesi otomatik olarak ceza hukuku anlamında hakaret değildir.

Örneğin;

“Kendisiyle iletişim kurmak çok zor.”

ile;

“Şerefsiz, hırsız, insanlardan para çalan biridir.”

şeklindeki ifadeler aynı değerlendirmeye tabi tutulmaz.

İfade özgürlüğü, eleştiri hakkı, sözlerin bağlamı ve kişinin şeref ve itibarı üzerindeki etkisi birlikte incelenmelidir. Anayasa Mahkemesinin güncel yaklaşımında da hakaret uyuşmazlıklarında ifade özgürlüğü ile şeref ve itibar arasında somut bir dengeleme yapılması gerektiği vurgulanmaktadır.

Yorum Sahibinin Kimliği Bilinmiyorsa Ne Yapılabilir?

Google, forum veya sosyal medya hesabında kişinin gerçek adı bulunmayabilir.

Bu durumda öncelikle;

• kullanıcı adı,
• profil URL’si,
• yorumun URL’si,
• ekran görüntüsü,
• tarih ve saat,
• hesabın diğer yorumları

saklanmalıdır.

İçerik aynı zamanda suç teşkil ediyorsa soruşturma makamlarından yorum sahibinin kimliğinin araştırılması istenebilir.

Ancak özellikle yabancı platformlardan kullanıcı ve trafik bilgilerinin elde edilmesinin her olayda mümkün olduğu varsayılmamalıdır.

Bu nedenle yalnızca;

“IP adresini isteriz ve hemen buluruz.”

yaklaşımı yerine diğer bağlantılı deliller de toplanmalıdır.

Asılsız Yorum Silinmeden Önce Delil Alınmalı mı?

Evet.

Doktor hakkında ağır ve asılsız bir yorum fark edildiğinde ilk refleks yorumun hemen kaldırılmasını istemek olabilir.

Ancak yorum Google veya kullanıcı tarafından silindikten sonra;

“Ben böyle bir yorum yazmadım.”

savunmasıyla karşılaşılabilir.

Bu nedenle mümkünse öncelikle;

• yorumun ekran görüntüsü,
• kullanıcı profil bağlantısı,
• yorum URL’si,
• yıldız puanı,
• yorum tarihi,
• doktorun veya kliniğin profil bilgisi,
• varsa yorumun aldığı etkileşimler

muhafaza edilmelidir.

Ağır uyuşmazlıklarda olayın özelliklerine göre noter tespiti veya mahkemeden delil tespiti de değerlendirilebilir.

Doktor Hasta Kayıtlarını Delil Olarak Kullanabilir mi?

Hasta kayıtlarının mahkemeye veya yetkili makamlara sunulması ile bunların Google yorumuna kamuya açık cevap olarak yazılması aynı şey değildir.

KVKK’nın güncel düzenlemesinde özel nitelikli kişisel verilerin belirli şartlarla, örneğin bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için zorunlu olması hâlinde işlenebilmesine ilişkin hukuki sebepler bulunmaktadır. Ancak bu, sağlık verilerinin sınırsız biçimde yayımlanabileceği anlamına gelmez.

Dolayısıyla;

“Yorumun yalan olduğunu göstermek için hastanın bütün tedavi dosyasını Instagram’da paylaşırım.”

ile

“Uyuşmazlığa ilişkin gerekli hasta kaydını usulüne uygun şekilde mahkemeye sunarım.”

arasında önemli hukuki fark bulunmaktadır.

5651 Sayılı Kanun’un 9. Maddesiyle Doktor Hakkındaki Yorum Kaldırılabilir mi?

Bu konuda internette bulunan eski makalelere dikkat edilmelidir.

Geçmişte kişilik hakkını ihlal eden internet içerlerinde 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesine dayanılarak sulh ceza hâkimliğinden içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi istenebilmekteydi.

Ancak Anayasa Mahkemesi 11 Ekim 2023 tarihli E.2020/76, K.2023/172 sayılı kararıyla 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesini iptal etmiştir. Karar 10 Ocak 2024 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.

Dolayısıyla 2026 yılı itibarıyla;

“Doktor hakkındaki asılsız yorumu kaldırmak için doğrudan 5651 m.9 kapsamında sulh ceza hâkimliğine başvurulur.”

şeklindeki eski standart anlatım güncel hukuki rejimi yansıtmamaktadır.

Anayasa Mahkemesinin sonraki değerlendirmelerinde de m.9’un iptalinden sonra kişilik haklarının korunması bakımından genel hukuk yollarının önem taşıdığı görülmektedir.

Doktor Mahkemeden İhtiyati Tedbir Talep Edebilir mi?

Saldırının devam etmesi ve gecikmenin ciddi zarar doğuracak olması hâlinde somut olayın özelliklerine göre ihtiyati tedbir talebi değerlendirilebilir.

Örneğin;

• yüksek takipçili bir hesap doktoru asılsız şekilde suçluyor,
• içerik viral biçimde yayılıyor,
• her gün yeni hasta iptalleri meydana geliyor

olabilir.

Bu durumda davanın sonucunun beklenmesinin telafisi güç sonuçlar yaratacağı ileri sürülebilir.

Ancak internet içerikleri ifade özgürlüğünü de ilgilendirdiğinden talebin mümkün olduğunca belirli yorum veya URL’lere yönelik, ölçülü ve somut delillerle desteklenmiş olması önemlidir.

Doktor Hakkındaki Eski Yorumlar Google’dan Kaldırılabilir mi?

İçeriğin çok eski olması, güncelliğini kaybetmesi ve kişinin adıyla yapılan aramalarda artık ölçüsüz sonuç yaratması hâlinde unutulma hakkı ayrıca gündeme gelebilir.

KVKK’nın 23 Haziran 2020 tarihli ve 2020/481 sayılı kararına göre kişilerin ad ve soyadlarıyla yapılan arama sonuçlarındaki belirli URL’lerin şartları mevcutsa indeksten çıkarılması talep edilebilir. Değerlendirmede bilginin güncelliği, kişinin mesleki hayatıyla ilişkisi, bilginin doğruluğu, kamusal rol ve kamuoyunun bilgiye erişim menfaati gibi kriterler dikkate alınmaktadır.

Ancak doktorun mesleki faaliyetiyle doğrudan ilgili güncel bir yorum ile yıllar önceki ve günümüzde önemini kaybetmiş bir içerik aynı şekilde değerlendirilmeyebilir.

Doktor Hakkında Yapılan Yorum Başka İnternet Sitelerine Kopyalanırsa Ne Yapılabilir?

Bir Google yorumu zaman içerisinde;

• forumlarda,
• sosyal medyada,
• Ekşi Sözlük’te,
• haber sitelerinde,
• YouTube videolarında

tekrar yayımlanabilir.

Bu durumda yalnızca ilk yorumun kaldırılması yeterli olmayabilir.

Bütün kopyalar ayrı ayrı tespit edilmeli ve her URL’nin hukuki niteliği değerlendirilmelidir.

Örneğin bir kişi Google’a asılsız yorum yazmış, başka bir kullanıcı da bu yorumu;

“Ünlü doktor hakkında şok dolandırıcılık iddiası.”

başlığıyla YouTube videosuna dönüştürmüş olabilir.

İkinci içerik ayrıca bağımsız bir kişilik hakkı ihlali oluşturabilir.

Doktor Hakkında Organize Karalama Kampanyası Yapılırsa Ne Yapılabilir?

Bazen tek bir hasta yorumu değil, sistematik bir saldırı söz konusu olabilir.

Örneğin kısa süre içerisinde;

• 20 Google yorumu,
• 15 Instagram paylaşımı,
• X’te aynı metinle çok sayıda gönderi,
• birkaç forum mesajı

ortaya çıkmış olabilir.

Bu durumda yalnızca her yorumu ayrı ayrı kaydetmek değil, saldırının organize niteliğini de belgelemek gerekir.

Özellikle;

• içeriklerin aynı anda yayımlanması,
• aynı ifadelerin kullanılması,
• hesapların birbirleriyle bağlantısı,
• kampanyayı başlatan çağrı,
• varsa rakip veya eski çalışan bağlantısı

önemli delillerdir.

Doktor Hakkındaki Asılsız Yorumlara Karşı Nasıl Bir Yol İzlenmelidir?

Somut olayın özelliklerine göre süreç genel olarak şu şekilde yürütülebilir:

1. Yorum veya paylaşım henüz yayındayken deliller korunur.
2. URL, kullanıcı adı, tarih ve ekran görüntüsü kaydedilir.
3. Yorumun gerçek bir hasta deneyimine dayanıp dayanmadığı araştırılır.
4. Eleştiri ile gerçeğe aykırı somut isnatlar birbirinden ayrılır.
5. İddianın asılsızlığını gösteren belgeler hazırlanır.
6. Google veya ilgili platformun uygun ihlal mekanizmasına başvurulur.
7. Doktorun kamuya açık cevabında hasta sağlık bilgilerinin açıklanmamasına dikkat edilir.
8. Kişilik hakkı ihlali devam ediyorsa TMK m.24 ve m.25 kapsamındaki hukuk yolları değerlendirilir.
9. Acil ve ağır zarar riski varsa ihtiyati tedbir incelenir.
10. Rakip hekim veya sağlık kuruluşuyla bağlantılı sahte yorumlar varsa haksız rekabet hükümleri değerlendirilir.
11. Maddi veya manevi zarar meydana gelmişse tazminat talepleri incelenir.
12. İçerik aynı zamanda suç oluşturuyorsa Cumhuriyet Başsavcılığına başvuru değerlendirilir.
13. Yorum eski olmakla birlikte Google arama sonuçlarında etkisini sürdürüyorsa unutulma hakkı ayrıca incelenir.

Doktorların Asılsız İnternet Yorumlarında En Sık Yaptığı Hatalar Nelerdir?

İlk önemli hata, her olumsuz hasta yorumunun sahte veya hukuka aykırı olduğunun düşünülmesidir.

İkinci hata, yorumun ekran görüntüsü ve URL’si alınmadan hemen platforma kaldırma başvurusu yapılmasıdır.

Üçüncü ve doktorlar açısından en riskli hata ise hastaya cevap verirken sağlık bilgilerinin kamuya açıklanmasıdır.

Örneğin;

“Siz zaten psikiyatri hastasısınız, şu ilaçları kullanıyorsunuz.”

şeklinde bir cevabın, ilk yorum haksız olsa bile doktor açısından yeni ve bağımsız bir kişisel veri ve mahremiyet uyuşmazlığı yaratma riski bulunmaktadır. Sağlık verileri özel nitelikli kişisel veri olduğu için çok daha sıkı korumaya tabidir.

Dördüncü hata ise;

“Bu kişi hasta kayıtlarımızda görünmüyor, kesinlikle hiçbir temasımız olmamıştır.”

sonucuna aceleyle ulaşmaktır.

Önce yorumda anlatılan tarih, hasta yakını olma ihtimali ve diğer bağlantılar incelenmelidir.

Sonuç

Doktorlar hakkında yapılan asılsız internet yorumları, hekimin yıllar içerisinde oluşturduğu mesleki itibara ciddi zarar verebilir. Özellikle Google’da üst sıralarda görünen gerçeğe aykırı suçlamalar, sahte hasta deneyimleri ve organize yorum kampanyaları yeni hastaların hekim tercihlerini doğrudan etkileyebilir.

Ancak her olumsuz yorumun hukuka aykırı olmadığı unutulmamalıdır. Gerçek hastaların yaşadıkları deneyimler hakkında eleştiri yapma hakkı bulunmaktadır. Hukuki müdahale bakımından eleştiri ve değer yargıları ile gerçeğe aykırı somut isnatların birbirinden ayrılması gerekir. Şeref ve itibarın korunması ile ifade özgürlüğü arasında somut olay özelinde denge kurulmalıdır.

Gerçeğe aykırı ve hukuka aykırı yorumlarda Türk Medeni Kanunu m.24 ve m.25 kapsamında kişilik hakkının korunması, saldırının durdurulması ve hukuka aykırılığın tespiti gündeme gelebilir. Şartları oluşmuşsa maddi ve manevi tazminat ile ihtiyati tedbir talepleri de değerlendirilebilir.

Google yorumları bakımından gerçek bir deneyime dayanmayan sahte içerikler Google’ın “fake engagement” politikası kapsamında bildirilebilir. Bununla birlikte Google’ın kaldırma talebini kabul etmemesi, içeriğin Türk hukuku bakımından hukuka uygun olduğu anlamına gelmez.

Doktorlar açısından ayrıca hasta mahremiyeti özel önem taşır. Hekim, asılsız bir yoruma cevap verirken haklılığını göstermek amacıyla hastanın teşhisini, tedavi geçmişini, kullandığı ilaçları veya diğer sağlık bilgilerini kamuya açıklamamalıdır. Sağlık verileri özel nitelikli kişisel veri olup KVKK’nın özel koruma rejimine tabidir.

Son olarak, geçmişte internet içeriklerinin kaldırılmasında kullanılan 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi Anayasa Mahkemesinin E.2020/76, K.2023/172 sayılı kararıyla iptal edilmiştir. Bu nedenle 2026 yılında doktorlar hakkındaki asılsız yorumların kaldırılması için eski m.9 mekanizmasının hâlen yürürlükteymiş gibi kullanılması doğru değildir.

Doktor hakkında asılsız bir yorum tespit edildiğinde en doğru ilk adım, yorumu hemen sildirmeye çalışmak yerine yorumun URL’sini, kullanıcı profilini, tarihini, ekran görüntüsünü, yıldız puanını ve iddianın asılsızlığını gösteren kayıtları güvenli biçimde muhafaza etmektir.

Ardından yorumun niteliğine göre platform başvurusu, kişilik haklarının korunması, ihtiyati tedbir, haksız rekabet, tazminat ve gerektiğinde ceza soruşturması yolları birlikte değerlendirilmeli; bu süreç yürütülürken hekimin hasta mahremiyetini ve kişisel sağlık verilerini koruma yükümlülüğü de titizlikle gözetilmelidir.