Çifte Tahsilat Yapılması Halinde İade Süreci

Özel Hastanelerde, SGK’lı İşlemlerde ve Paket Anlaşmalarda Fazla Ödeme Nasıl Geri Alınır?

Sağlık hizmetlerinde son yıllarda en sık karşılaşılan uyuşmazlıklardan biri çifte tahsilat yapılmasıdır. Özellikle özel hastanelerde, SGK kapsamındaki işlemlerde veya paket fiyat anlaşmalarında aynı hizmet için iki kez ücret alınması, hem tüketici hukukuna hem de sosyal güvenlik mevzuatına aykırılık oluşturur.

Peki çifte tahsilat nedir? Hangi durumlarda hukuka aykırı sayılır? Hasta fazla ödenen bedeli nasıl geri alabilir? İade süreci nasıl işler? Bu kapsamlı rehberde, çifte tahsilat yapılması halinde ücret iadesi ve hukuki başvuru yollarını ayrıntılı biçimde ele alıyoruz.

1. Çifte Tahsilat Nedir?

Çifte tahsilat, aynı sağlık hizmeti veya tıbbi işlem için iki ayrı kalem üzerinden ya da iki farklı şekilde ücret alınmasıdır.

Örnekler:

SGK’nın karşıladığı işlem için ayrıca hastadan ücret alınması
Paket doğum/ameliyat ücretine dahil olan kalemin ayrıca faturalandırılması
Aynı tetkikin iki kez yazılması
Kredi kartından çekim yapıldıktan sonra ayrıca nakit tahsil edilmesi
Hem SGK’dan hem hastadan tam ücret alınması
Taburcu olurken yeniden “hizmet bedeli” tahsil edilmesi

Bu tür uygulamalar açıkça hukuka aykırı tahsilat anlamına gelebilir.

2. Çifte Tahsilatın Hukuki Dayanağı Neden Geçersizdir?

Sağlık hizmeti sunan özel hastaneler:

Türk Borçlar Kanunu
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun
Hasta Hakları Yönetmeliği
Sosyal güvenlik mevzuatı

kapsamında yükümlülük altındadır.

Çifte tahsilat, genellikle şu hukuki ihlalleri içerir:

Haksız zenginleşme
Sözleşmeye aykırılık
Ayıplı hizmet
SGK mevzuatına aykırılık

3. SGK Kapsamında Çifte Tahsilat

Sosyal Güvenlik Kurumu ile sözleşmeli özel hastaneler, belirlenen tarifeye uymak zorundadır.

SGK sisteminde:

Hastane belirli oranda ilave ücret alabilir.
SGK kapsamındaki işlemler için ayrıca “hizmet bedeli” alınamaz.
Acil sağlık hizmetlerinde ücret talep edilemez.

Eğer hastane hem SGK’dan ödeme alıp hem de hastadan tam ücret tahsil etmişse bu açık bir çifte tahsilattır.

Bu durumda:

Fazla alınan bedel iade edilir.
SGK hastaneye idari yaptırım uygulayabilir.
Sözleşme feshi gündeme gelebilir.

4. Paket Fiyat Anlaşmalarında Çifte Tahsilat

Özellikle:

Doğum paketleri
Sezaryen paketleri
Ameliyat paketleri
Tüp bebek paketleri

kapsamında çifte tahsilat sık görülmektedir.

Örnek:

Paket sözleşmesinde anestezi, oda, ameliyat ve tetkikler dahil olduğu halde; sonradan “ek malzeme”, “anestezi farkı” veya “doktor farkı” adı altında yeniden ücret talep edilmesi.

Sözleşmede açıkça belirtilmeyen kalemlerin sonradan tahsil edilmesi hukuka aykırıdır.

5. Aynı İşlemin İki Kez Faturalandırılması

En net çifte tahsilat örneklerinden biri aynı tetkikin iki kez yazılmasıdır.

Örneğin:

Aynı MR’ın iki kalem halinde yazılması
Aynı kan testinin tekrarlı faturalandırılması
Aynı konsültasyonun çift gösterilmesi

Bu durum hem tüketici hukuku ihlali hem de SGK’ya karşı usulsüzlük anlamına gelebilir.

6. Haksız Zenginleşme Kapsamında İade Hakkı

Türk Borçlar Kanunu’na göre bir kişi haklı sebep olmaksızın başkasının malvarlığından zenginleşemez.

Çifte tahsilat halinde:

Hastane haklı sebep olmadan ödeme almıştır.
Hasta yoksullaşmıştır.

Bu durumda fazla tahsil edilen bedelin iadesi gerekir.

7. Çifte Tahsilat Halinde İade Süreci

1. Faturanın İncelenmesi

Öncelikle hasta:

Ayrıntılı fatura dökümü istemelidir.
SGK hizmet dökümünü kontrol etmelidir.
Paket sözleşmesini incelemelidir.

2. Yazılı İtiraz

Hastaneye yazılı başvuru yapılmalıdır.

İtiraz dilekçesinde:

Hangi kalemin çifte tahsilat olduğu
Dayanak mevzuat
İade talebi

açıkça belirtilmelidir.

3. SGK’ya Şikayet

SGK’lı işlemlerde:

SGK İl Müdürlüğü’ne başvuru yapılabilir.

SGK inceleme başlatabilir.

4. İl Sağlık Müdürlüğü Başvurusu

Denetim talep edilebilir.

5. Tüketici Hakem Heyeti

Belirli parasal sınırın altında başvuru ücretsizdir.

6. Tüketici Mahkemesi

Parasal sınırın üzerindeki uyuşmazlıklarda dava açılır.

8. Maddi Tazminat Talebi

Çifte tahsilat yalnızca fazla ödemenin iadesiyle sınırlı değildir.

Şu kalemler de talep edilebilir:

Kredi kartı faizi
Banka komisyonu
İcra masrafı
Ek ödeme nedeniyle oluşan zarar

9. Manevi Tazminat Mümkün mü?

Eğer:

Haksız icra takibi yapılmışsa
Hasta ödeme baskısına maruz kalmışsa
Hastane tarafından küçük düşürülmüşse

manevi tazminat talep edilebilir.

10. Ceza Sorumluluğu

Çifte tahsilat bazı durumlarda:

Nitelikli dolandırıcılık
Resmi belgede sahtecilik
SGK’yı zarara uğratma

suçlarını oluşturabilir.

Savcılığa suç duyurusunda bulunulabilir.

11. İspat Nasıl Yapılır?

Deliller:

Fatura
Ödeme dekontu
Banka ekstresi
SGK hizmet dökümü
Paket sözleşmesi
Tanık beyanı

Mahkeme bilirkişi incelemesi yapabilir.

12. Zamanaşımı Süresi

Genel olarak:

Tüketici işlemlerinde 2 yıl
Haksız fiilde 2 yıl
Her halde 10 yıl

Ancak dolandırıcılık varsa ceza zamanaşımı farklıdır.

13. Sık Karşılaşılan Çifte Tahsilat Türleri

SGK’nın karşıladığı tetkikin ücretlendirilmesi
İlave ücret sınırının aşılması
Paket dahil kalemin yeniden yazılması
Aynı işlem için iki ayrı kalem
Acil müdahale ücretlendirmesi

14. Yargıtay Yaklaşımı

Yargıtay kararlarında:

Fazla tahsil edilen bedelin iadesine
Hastane ile hekimin müşterek sorumluluğuna
Haksız zenginleşme hükümlerinin uygulanmasına

karar verildiği görülmektedir.

15. Arabuluculuk Süreci

Tüketici uyuşmazlıklarında dava açmadan önce arabuluculuk zorunludur.

Arabuluculukta:

Anlaşma sağlanırsa icra edilebilir belge oluşur.
Anlaşma olmazsa dava açılır.

16. Çifte Tahsilatla Karşılaşan Hastalar Ne Yapmalı?

Faturayı detaylı inceleyin
SGK kaydını kontrol edin
Yazılı itiraz yapın
Hakem heyetine başvurun
Gerekirse dava açın

Belgeleri saklamak son derece önemlidir.

17. Sonuç: Çifte Tahsilat Hukuka Aykırıdır ve İade Edilmelidir

Çifte tahsilat yapılması açıkça hukuka aykırıdır. Özellikle:

SGK kapsamındaki işlemlerde
Paket fiyat anlaşmalarında
İlave ücret sınırının aşılması durumunda
Aynı işlemin iki kez yazılması halinde

hasta fazla ödediği bedelin iadesini talep edebilir.

Ayrıca:

Maddi tazminat
Manevi tazminat
Ceza soruşturması

gündeme gelebilir.

Hak kaybı yaşamamak için sürecin dikkatli yürütülmesi ve gerektiğinde sağlık hukuku alanında uzman bir avukattan destek alınması önemlidir.

Single Blog Title