Reddi Miras Süresi Geçerse Borçlardan Kurtulmak Mümkün mü? 2026

Reddi miras süresi geçerse borçlardan kurtulmak mümkün mü? Evet, bazı durumlarda mümkündür. Mirasın gerçek reddi için öngörülen 3 aylık süre geçirilmiş olsa bile, mirasbırakanın ölüm tarihinde terekesinin açıkça borca batık olması halinde hükmen reddi miras gündeme gelebilir.

Ayrıca Türk Medeni Kanunu m.615 uyarınca önemli sebeplerin bulunması halinde Sulh Hukuk Hâkimi ret süresini uzatabilir veya mirasçıya yeni bir süre verebilir.

Ancak bu yolların hiçbiri;

“3 aylık süre geçtiyse herkes istediği zaman mirası reddedebilir.”

anlamına gelmez.

Öncelikle şu üç ihtimal birbirinden ayrılmalıdır:

1. Üç aylık gerçek ret süresi henüz dolmamışsa:
Sulh Hukuk Mahkemesine kayıtsız ve şartsız reddi miras beyanı yapılabilir.

2. Üç aylık süre geçmiş ancak önemli bir sebep varsa:
TMK m.615 kapsamında yeni süre veya süre uzatımı talep edilebilir.

3. Üç aylık süre geçmiş ancak muris ölüm tarihinde açıkça borca batıksa:
TMK m.605/2 kapsamında hükmen ret, yani terekenin borca batıklığının tespiti gündeme gelebilir.

Buna karşılık mirasçı terekeyi benimsemiş, tereke mallarını kendi malı gibi kullanmış veya kabul anlamına gelen işlemler gerçekleştirmişse hükmen ret imkânı da kaybedilebilir.

Bu nedenle özellikle sonradan ortaya çıkan banka, vergi veya icra borçlarında dosyanın ayrıntılı incelenmesi gerekir.

Reddi Miras İçin Normal Süre Kaç Aydır?

Türk Medeni Kanunu m.606’ya göre mirasın gerçek reddinde temel süre 3 aydır.

Yasal mirasçılar bakımından süre kural olarak mirasbırakanın ölümünü öğrendikleri tarihten itibaren işlemeye başlar.

Atanmış mirasçılar bakımından ise üç aylık süre, ölüme bağlı tasarrufun kendilerine resmen bildirildiği tarihten itibaren başlar.

Dolayısıyla;

“Ölüm tarihinin üzerinden üç ay geçti.”

bilgisi tek başına her dosyada ret hakkının kesin olarak sona erdiğini göstermeyebilir.

Öncelikle sürenin hangi tarihte başladığı belirlenmelidir.

3 Aylık Reddi Miras Süresi Geçerse Ne Olur?

Türk Medeni Kanunu m.610’a göre yasal süre içerisinde mirası reddetmeyen mirasçı kural olarak mirası kayıtsız ve şartsız kazanmış sayılır.

Başka bir ifadeyle gerçek reddin üç aylık süresi hiçbir işlem yapılmadan geçirilmişse;

“Artık normal reddi miras başvurusu yapıyorum.”

denilerek aynı hak sınırsız biçimde kullanılamaz.

Ancak kanunda önemli istisnalar bulunmaktadır.

Özellikle;

• Mirasçılığın daha sonra öğrenilmesi,
• Önemli sebeple yeni süre verilmesi,
• Terekenin ölüm tarihinde açıkça borca batık olması

ayrıca değerlendirilmelidir.

3 Ay Geçtiyse Reddi Miras Kesinlikle Yapılamaz mı?

Hayır. Bu kadar kesin bir sonuç doğru değildir.

Üç aylık süre, TMK m.605/1 kapsamındaki gerçek reddi miras için önemlidir.

Ancak Türk Medeni Kanunu ayrıca;

hükmen ret

kurumunu düzenlemektedir.

TMK m.605/2’ye göre;

ölüm tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse miras reddedilmiş sayılır.

Bu durumda klasik anlamda üç ay içerisinde ret beyanı verilmemiş olması tek başına hükmen ret talebini engellemez.

Yargıtay uygulamasında hükmen ret taleplerinin üç aylık gerçek ret süresine tabi olmadığı kabul edilmektedir.

Hükmen Reddi Miras Nedir?

Hükmen ret, mirasbırakanın ölüm tarihinde terekesinin ciddi şekilde borca batık olduğu durumlarda kanunun mirası reddedilmiş saymasıdır.

Burada mirasçı;

“Ben üç ay içerisinde mirası reddetmiştim.”

iddiasında bulunmaz.

Bunun yerine;

“Mirasbırakan ölüm tarihinde ödemeden acizdi ve terekenin pasifi aktifinden fazlaydı; bu nedenle miras TMK m.605/2 gereğince zaten reddedilmiş sayılmalıdır.”

iddiasını ileri sürer.

Hükmen ret ile gerçek reddi miras bu nedenle birbirinden tamamen farklıdır.

Gerçek Reddi Miras ile Hükmen Ret Arasındaki Fark Nedir?

Gerçek reddi miras

TMK m.605/1 ve devamında düzenlenir.

Mirasçı iradesini açıklar:

“Mirası reddediyorum.”

Kural olarak 3 aylık süreye tabidir.

Sulh Hukuk Mahkemesinde yapılır.

Terekenin borçlu olması zorunlu değildir.

Hükmen ret

TMK m.605/2’ye dayanır.

Mirasbırakan ölüm tarihinde açıkça veya resmen ödemeden acizdir.

Miras kanun gereği reddedilmiş sayılır.

Yargıtay uygulamasına göre üç aylık gerçek ret süresine tabi değildir.

Uyuşmazlık halinde terekenin borca batık olduğunun tespiti gerekir.

Bu ayrım özellikle;

“Babam 5 yıl önce öldü ama şimdi vergi borcu geldi.”

veya

“3 aylık süreyi kaçırdım, şimdi icra takibi başladı.”

gibi dosyalarda önemlidir.

Hükmen Reddi Miras İçin Süre Var mı?

Yargıtay’ın yerleşik uygulamasına göre TMK m.605/2 kapsamında mirasın hükmen reddine ilişkin talepler üç aylık ret süresine tabi değildir.

Bu nedenle mirasbırakanın ölümünden;

• 6 ay,
• 1 yıl,
• Daha uzun süre

geçmiş olması tek başına hükmen ret iddiasını ortadan kaldırmaz.

Ancak burada son derece önemli bir şart vardır:

Mirasçı terekeyi kabul etmiş veya terekeyi sahiplendiğini gösteren işlemler yapmış olmamalıdır.

Yargıtay 7. Hukuk Dairesi 15 Ocak 2026 tarihli kararında da terekenin aktifinin pasifini karşılamadığının belirlenmesinin tek başına yeterli olmayabileceğini; mirasçıların mirası kabul anlamına gelen davranışlarda bulunup bulunmadıklarının da araştırılması gerektiğini açıkça belirtmiştir.

Hükmen Ret İçin Terekenin Borca Batık Olması Ne Demektir?

Terekenin borca batık olması, mirasbırakanın ölüm tarihindeki;

toplam borçlarının toplam malvarlığından fazla olması

anlamına gelir.

Basitleştirilmiş olarak:

Tereke aktifleri < Tereke borçları

ise borca batıklık gündeme gelebilir.

Örneğin murisin ölüm tarihinde:

Ev ve araç toplam değeri: 1.500.000 TL

Banka hesabı: 100.000 TL

Toplam aktif: 1.600.000 TL

Banka, vergi ve icra borcu: 5.000.000 TL

ise terekenin pasifi aktifinden fazladır.

Ancak hükmen ret için mahkeme bütün malvarlığını ve borçları birlikte araştırmalıdır.

Borca Batıklık Hangi Tarihe Göre Hesaplanır?

Mirasbırakanın ölüm tarihine göre.

Bu son derece önemlidir.

Hükmen ret değerlendirmesinde;

“Bugün murisin ne kadar borcu var?”

sorusundan çok;

“Murisin öldüğü tarihte terekenin ekonomik durumu neydi?”

sorusuna cevap aranır.

Yargıtay uygulamasına göre ölüm tarihinde;

• Tüm malvarlığı terekenin aktifini,
• Tüm borçlar terekenin pasifini

oluşturur.

Pasif aktiften fazlaysa ödemeden aciz ve borca batıklık gündeme gelir.

Borç Sonradan Ortaya Çıkarsa Hükmen Ret Olabilir mi?

Evet, olabilir.

Önemli olan borcun mirasbırakanın ölüm tarihinde hukuken mevcut olmasıdır.

Borcu mirasçının daha sonra öğrenmiş olması mümkündür.

Örneğin baba ölmüş ve aile;

“Borcunun olmadığını düşünüyorduk.”

demiş olabilir.

Bir yıl sonra;

• Vergi dairesinden,
• Bankadan,
• İcra müdürlüğünden

yüksek tutarlı borç talebi gelebilir.

Borç ölüm tarihinde mevcutsa ve terekenin o tarihte borca batık olduğu ortaya konulabiliyorsa hükmen ret değerlendirilebilir.

Sonradan Gelen Vergi Borcu İçin Hükmen Ret İstenebilir mi?

Şartları varsa evet.

Örneğin murisin ölümünden sonra mirasçılara murisin;

• Vergi borcu,
• Kamu alacağı,
• Şirket ortaklığından kaynaklanan sorumluluğu

nedeniyle takip yöneltilmiş olabilir.

Mirasçılar gerçek ret süresini kaçırmış olsalar dahi, murisin ölüm tarihinde terekenin borca batık olduğunu ileri sürebilirler.

Ancak hem borcun niteliği hem de ölüm tarihi itibarıyla aktif-pasif dengesi araştırılmalıdır.

Sonradan Banka Borcu Çıkarsa Ne Yapılabilir?

Öncelikle borcun gerçekten murise ait olup olmadığı ve ölüm tarihinde mevcut bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir.

Ardından terekenin ölüm tarihindeki;

• Taşınmazları,
• Araçları,
• Banka hesapları,
• Şirket payları,
• Alacakları

ile;

• Banka borçları,
• İcra borçları,
• Vergi borçları,
• Diğer yükümlülükleri

karşılaştırılmalıdır.

Tereke açıkça borca batıksa hükmen ret gündeme gelebilir.

Murisin Hiç Malı Yok Ama Çok Borcu Varsa Ne Olur?

Bu durum hükmen ret bakımından güçlü bir gösterge olabilir.

Örneğin murisin ölüm tarihinde;

• Tapusu yok,
• Aracı yok,
• Banka hesabında önemli bakiye yok,
• Başkalarından alacağı yok,

ancak;

• 3 milyon TL banka borcu,
• İcra dosyaları,
• Vergi borcu

bulunuyorsa TMK m.605/2 kapsamında hükmen ret şartları gündeme gelebilir.

Ancak mahkeme terekenin gerçekten hiçbir aktifinin bulunmadığını araştırmalıdır.

Murisin Az Miktarda Malı Varsa Hükmen Ret Olmaz mı?

Küçük bir malvarlığı bulunması hükmen reddi otomatik olarak engellemez.

Önemli olan aktif-pasif karşılaştırmasıdır.

Örneğin;

Aktif: 200.000 TL

Borç: 2.000.000 TL

ise murisin bir miktar malvarlığı bulunmasına rağmen tereke yine borca batık olabilir.

Dolayısıyla;

“Murisin üzerine eski bir otomobil vardı, artık hükmen ret mümkün değildir.”

şeklinde bir kural yoktur.

Terekenin Borca Batık Olduğu Nasıl İspatlanır?

Mahkeme ölüm tarihi itibarıyla terekenin aktif ve pasiflerini araştırır.

Deliller arasında;

• Tapu kayıtları,
• Banka hesapları,
• Araç kayıtları,
• Vergi kayıtları,
• İcra dosyaları,
• SGK veya diğer kamu alacakları,
• Şirket kayıtları,
• Murisin başkalarından alacakları

bulunabilir.

Yargıtay, hükmen ret davalarında terekenin;

aktif ve pasifinin tereddüde yer bırakmayacak biçimde belirlenmesini

aramaktadır.

Aciz Vesikası Varsa Hükmen Ret Daha Kolay mı?

Mirasbırakan hakkında yapılan icra takibi sonucunda aciz vesikası düzenlenmiş olması, ödemeden aczin resmi biçimde tespit edilmiş olması bakımından önemli bir delildir.

Ancak her hükmen ret davasında mutlaka aciz vesikası bulunması gerekmez.

Aciz hali başka delillerle de ortaya konulabilir.

Hükmen Ret Davasında Mahkeme Bankaları Araştırır mı?

Terekenin borca batıklığının tespiti amacıyla;

• Bankalar,
• Tapu müdürlükleri,
• Trafik tescil kayıtları,
• Vergi daireleri,
• Belediyeler,
• Ticaret sicili

gibi kurum ve kuruluşlardan bilgi alınması gündeme gelebilir.

Amaç murisin ölüm tarihindeki gerçek ekonomik durumunu ortaya çıkarmaktır.

Hükmen Ret Davası Hangi Mahkemede Açılır?

Hükmen ret, üç aylık süre içerisinde yapılan hasımsız gerçek ret başvurusundan farklı olarak çekişmeli bir tespit uyuşmazlığıdır.

Yargıtay uygulamasında TMK m.605/2 kapsamında terekenin borca batıklığının tespiti istemi Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmektedir.

Dava tereke alacaklılarına yöneltilir.

Bu nedenle;

gerçek reddi miras = Sulh Hukuk Mahkemesi

ile

hükmen ret = çekişmeli Asliye Hukuk uyuşmazlığı

birbirine karıştırılmamalıdır.

Hükmen Reddi Miras Davasında Kime Karşı Dava Açılır?

Hükmen ret davasının niteliği gereği tereke alacaklılarının davada taraf olması gerekir.

Örneğin borç;

• Bankaya,
• Vergi dairesine,
• Özel kişiye

ise ilgili alacaklının hukuki konumu dikkate alınmalıdır.

Bu yönüyle gerçek reddi mirastan farklıdır.

Gerçek ret, üç aylık süre içerisinde hasımsız yapılır.

Hükmen Ret Davası Açmadan İcra Takibinde İleri Sürülebilir mi?

Somut uyuşmazlığa göre hükmen ret iddiası, mirasçıya karşı yöneltilen bir takip veya dava sırasında da gündeme getirilebilir.

Ancak borca batıklık çoğu zaman ayrıntılı araştırma gerektirdiğinden;

• Murisin aktifleri,
• Borçları,
• Mirasçının terekeyi kabul edip etmediği

tespit edilmelidir.

Mirasçıya ödeme emri geldiyse yalnız;

“Babam borçluydu, ben ödemiyorum.”

demek yeterli olmayabilir.

İcra hukukundaki süreler ayrıca kaçırılmamalıdır.

3 Ay Geçtikten Sonra Mahkemeden Yeni Süre İstenebilir mi?

Evet, şartları varsa.

Türk Medeni Kanunu m.615’e göre;

önemli sebeplerin bulunması halinde Sulh Hâkimi yasal veya atanmış mirasçının ret süresini uzatabilir veya yeni bir süre tanıyabilir.

Bu hüküm, üç aylık süreyi kaçıran mirasçı bakımından ikinci önemli hukuki yoldur.

Ancak yeni süre verilmesi otomatik değildir.

Mahkeme ileri sürülen sebebin gerçekten önemli sebep niteliğinde olup olmadığını değerlendirir.

Hangi Durumlar Önemli Sebep Sayılabilir?

Kanun önemli sebepleri tek tek saymamıştır.

Bu nedenle somut olay değerlendirilir.

Örneğin;

• Mirasçının ağır hastalığı,
• Mirasçının ret hakkını kullanmasını objektif biçimde engelleyen durumlar,
• Mirasçılık sıfatının veya ret ihtiyacının özel sebeplerle geç anlaşılması

TMK m.615 kapsamında tartışılabilir.

Ancak sırf;

“Kanunu bilmiyordum.”

veya

“Üç aylık süreyi unuttum.”

şeklindeki açıklamanın her durumda önemli sebep sayılacağı söylenemez.

Borç Olduğunu Sonradan Öğrenmek Yeni Süre Sebebi Olur mu?

Bu durum somut olayın şartlarına göre değerlendirilmelidir.

Mirasçı ret süresi içerisinde terekenin borçsuz olduğunu haklı olarak düşünmüş ve önemli borçlar ancak daha sonra ortaya çıkmış olabilir.

Bu durumda;

• TMK m.615 kapsamında yeni süre,
• Tereke ölüm tarihinde zaten borca batıksa TMK m.605/2 kapsamında hükmen ret

ayrı ayrı incelenebilir.

Özellikle ikinci seçenek bakımından üç aylık süre engeli bulunmayabilir.

Mirasçılığımı Geç Öğrendiysem Süreyi Kaçırmış Sayılır mıyım?

Her durumda hayır.

TMK m.606, yasal mirasçının mirasçı olduğunu daha sonra öğrendiğini ispat etmesi ihtimalini ayrıca düzenlemektedir.

Örneğin başka mirasçıların reddi nedeniyle sonradan mirasçı hale gelmiş olabilirsiniz.

Bu nedenle;

ölüm tarihi, ölümün öğrenildiği tarih ve mirasçılık sıfatının öğrenildiği tarih

ayrı ayrı belirlenmelidir.

Mirasçılığın Sonradan Doğması Halinde Süre Ne Zaman Başlar?

TMK m.608’e göre miras daha önce mirasçı olmayan kişilere bir ret sonucunda geçerse, bu kişiler açısından ret süresi önceki mirasçıların reddini öğrendikleri tarihten itibaren işlemeye başlar.

Örneğin:

Dede ölür.

Oğlu mirası reddeder.

Oğlun çocukları bu ret nedeniyle mirasçı hale gelir.

Torunlar açısından süre dedenin ölüm tarihinden otomatik olarak başlamış sayılmayabilir; mirasın kendilerine geçtiğini öğrendikleri tarih önemlidir.

Terekeyi Kabul Ettiysem Hükmen Ret Yapabilir miyim?

Kural olarak ciddi bir engel ortaya çıkabilir.

TMK m.610’a göre mirasçı ret süresi dolmadan;

• Tereke işlemlerine olağan yönetimin dışına çıkarak karışır,
• Tereke malını gizler,
• Tereke malını kendisine mal eder

ise mirası reddetme hakkını kaybedebilir.

Yargıtay’ın 15 Ocak 2026 tarihli güncel kararında bu husus özellikle vurgulanmıştır.

Mahkemenin sadece;

“Tereke borca batık mı?”

sorusunu değil;

“Mirasçı terekeyi kabul etmiş mi?”

sorusunu da araştırması gerekir.

Miras Kalan Evi Satarsam Hükmen Ret Yapabilir miyim?

Miras kalan taşınmazı kendi malı gibi satmak, terekenin benimsenmesi bakımından son derece güçlü bir davranış olabilir.

Bu nedenle daha sonra;

“Tereke borçluymuş, hükmen reddetmek istiyorum.”

denildiğinde ciddi sorun yaşanabilir.

Borç ihtimali bulunan tereke bakımından mal satışı yapılmadan önce hukuki durum mutlaka değerlendirilmelidir.

Bankadaki Parayı Çekmek Hükmen Ret Hakkını Kaybettirir mi?

Paranın ne şekilde ve ne amaçla çekildiğine göre değerlendirme yapılır.

Ancak murisin hesabındaki parayı çekip;

• Kendi hesabına yatırmak,
• Kendi ihtiyacı için kullanmak,
• Miras payı gibi sahiplenmek

terekeyi kabul anlamına gelebilir.

Bu nedenle hükmen ret ihtimali bulunan dosyada banka hesaplarına müdahale ederken dikkat edilmelidir.

Miras Kalan Aracı Kullanmak Hükmen Rette Sorun Yaratır mı?

Her kullanım otomatik olarak aynı sonucu doğurmaz.

Ancak aracın;

• Mirasçı adına alınması,
• Satılması,
• Uzun süre kendi malı gibi kullanılması

terekenin benimsenmesi iddiasını güçlendirebilir.

Somut olayda işlemin olağan koruma ve yönetim sınırlarını aşıp aşmadığı incelenir.

Veraset İlamı Almak Hükmen Ret Hakkını Kaybettirir mi?

Tek başına kural olarak mirası sahiplenmeyle aynı şey değildir.

Mirasçılık belgesi, kişinin yasal mirasçı olduğunu gösterir.

Mirasçı çoğu zaman terekenin borç durumunu araştırabilmek için zaten veraset ilamına ihtiyaç duyar.

Asıl önemli olan;

• Tereke mallarının satılması,
• Paraların sahiplenilmesi,
• Olağan yönetimi aşan işlemler

gibi davranışlardır.

e-Devlet’ten Mal ve Borç Araştırmak Mirası Kabul Sayılır mı?

Kural olarak hayır.

Mirasçının;

• Tapu,
• Banka,
• Araç,
• İcra,
• Dava

kayıtlarını araştırması terekeyi sahiplenmek değil, terekenin durumunu öğrenmeye yöneliktir.

Araştırma yapmak ile tereke üzerinde malik gibi tasarrufta bulunmak birbirinden ayrılmalıdır.

Cenaze Masraflarını Ödemek Mirası Kabul Anlamına Gelir mi?

Cenaze işlemlerinin yürütülmesi ile terekenin malik gibi sahiplenilmesi aynı şey değildir.

Mirasçının yalnızca ölüm nedeniyle zorunlu işlemleri yapması her durumda mirası kabul ettiği anlamına gelmez.

Ancak her dosyada gerçekleştirilen işlemlerin kapsamı ayrıca değerlendirilmelidir.

Tereke Borcunu Bir Kez Ödediysem Hükmen Ret Yapamaz mıyım?

Her ödeme otomatik olarak aynı sonucu doğurmaz.

Ödemenin;

• Kimin parasıyla yapıldığı,
• Neden yapıldığı,
• Terekeyi sahiplenme iradesi gösterip göstermediği

değerlendirilir.

Ancak borca batık tereke ihtimali varsa mirasçının borçları kendi adına ödemeye başlamadan önce hukuki durumunu belirlemesi daha güvenlidir.

Reddi Miras Süresi Geçtikten Sonra Bana İcra Gelirse Ne Yapmalıyım?

Öncelikle ödeme emrinin göz ardı edilmemesi gerekir.

Şu konular incelenmelidir:

• Borç gerçekten murise mi ait?
• Borç ölüm tarihinde mevcut muydu?
• Mirasçı gerçek ret yaptı mı?
• Tereke ölüm tarihinde borca batık mıydı?
• Mirasçı terekeyi kabul etmiş sayılacak işlem yaptı mı?
• Hükmen ret iddiası ileri sürülebilir mi?

İcra hukukundaki itiraz ve şikâyet süreleri reddi miras sürelerinden farklı olabilir.

Bu nedenle;

“Hükmen ret davası açacağım, ödeme emrine hiçbir şey yapmama gerek yok.”

şeklinde hareket edilmemelidir.

Vergi Dairesi Mirasçıya Ödeme Emri Gönderirse Ne Yapılabilir?

Ödeme emrinin dayanağı ve murise ait borcun niteliği incelenmelidir.

Tereke ölüm tarihinde borca batıksa hükmen ret gündeme gelebilir.

Ancak kamu alacaklarının takip usulünde ayrıca özel süre ve dava yolları bulunduğundan gelen ödeme emri süresinde değerlendirilmelidir.

Banka Mirasçıdan Murisin Kredisini İsterse Ne Yapılabilir?

Öncelikle;

• Kredi borcunun miktarı,
• Krediyle bağlantılı hayat sigortası bulunup bulunmadığı,
• Borcun ölüm tarihinde mevcut olup olmadığı,
• Terekenin aktif-pasif dengesi

araştırılmalıdır.

Mirasın hükmen reddi şartları bulunuyorsa mirasçının şahsi malvarlığından tahsil talebine karşı hukuki koruma gündeme gelebilir.

Ancak mirasçının krediye ayrıca kefil olması farklı bir durumdur.

Mirası Reddetsem de Kefil Olduğum Borçtan Sorumlu Olur muyum?

Evet, olabilirsiniz.

Reddi miras yalnızca mirasçılık sıfatından doğan sorumluluğa ilişkindir.

Mirasçı murisin borcuna;

• Kefil,
• Müşterek borçlu,
• Birlikte kredi borçlusu

olarak şahsen bağlıysa mirasın reddi kendi şahsi borç ilişkisini ortadan kaldırmaz.

Hükmen Ret Kabul Edilirse Borç Tamamen Silinir mi?

Borç kendiliğinden yok olmaz.

Hükmen ret sonucunda mirasçı, tereke borçlarından mirasçı sıfatıyla şahsen sorumlu tutulamaz.

Alacaklıların terekeye veya başka sorumlulara yönelik hakları ayrıca devam edebilir.

Bu nedenle;

“Hükmen ret kararı çıktı, murisin bütün borcu hukuken silindi.”

ifadesi doğru değildir.

Hükmen Ret Kabul Edilirse İcra Takibi Ne Olur?

Mirasçıya yalnız mirasçılık nedeniyle yöneltilen takip bakımından hükmen ret kararı önemli sonuç doğurur.

Karar ilgili icra dosyasına sunularak takip bakımından gerekli hukuki talepler ileri sürülebilir.

Ancak takip aşaması ve kesinleşme durumu ayrıca incelenmelidir.

Hükmen Ret Kararı Bütün Borçlar İçin Geçerli Olur mu?

Hükmen ret, terekenin ölüm tarihinde borca batıklığına ilişkin hukuki durumu tespit eder.

Ancak farklı alacaklılarla yürüyen işlemlerde kararın;

• Kesinleşmesi,
• Taraf etkisi,
• İcra dosyalarına sunulması

gibi meseleler ayrıca değerlendirilmelidir.

Bu nedenle kararın alınmasından sonra açık icra ve dava dosyaları ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Hükmen Ret İçin Bütün Mirasçıların Birlikte Dava Açması Gerekir mi?

Mirasçıların hukuki durumları ve terekeyi kabul edip etmedikleri kişisel olarak farklılaşabilir.

Örneğin kardeşlerden biri tereke malını satmış, diğeri hiçbir tasarrufta bulunmamış olabilir.

Bu nedenle hükmen ret bakımından her mirasçının durumu ayrıca değerlendirilmelidir.

Bir mirasçının terekeyi kabul etmiş olması diğer mirasçının durumunu otomatik olarak aynı hale getirmez.

Bir Kardeş Mirası Kabul Etmişse Ben Hükmen Ret Yapabilir miyim?

Şartları varsa mümkün olabilir.

Her mirasçının terekeye yönelik davranışı ayrı değerlendirilir.

Örneğin kardeşiniz miras kalan otomobili kendi üzerine geçirip satmış olabilir.

Siz ise terekeye ilişkin hiçbir sahiplenme işleminde bulunmamış olabilirsiniz.

Bu durumda sizin hükmen ret talebiniz kendi durumunuza göre değerlendirilir.

Mirası Paylaştıysak Hükmen Ret Mümkün mü?

Terekenin mirasçılar arasında fiilen paylaşılmış olması, mirasın benimsenmesi bakımından çok güçlü bir göstergedir.

Örneğin mirasçılar;

• Evi satmış,
• Banka parasını paylaşmış,
• Araçları aralarında bölüşmüş

ise sonradan hükmen ret talebinde bulunmaları ciddi biçimde güçleşebilir.

Bu nedenle borç araştırması paylaşım yapılmadan önce gerçekleştirilmelidir.

Miras Kalan Evin Tapusunu Üzerime Aldım, Sonra Borç Çıktı: Ne Olur?

Tapuda miras intikali yapılmış olması ile taşınmazın daha sonra satılması veya kişisel mal gibi kullanılması aynı ağırlıkta değerlendirilmeyebilir.

Ancak bütün davranışlar birlikte incelenir.

Özellikle;

• İntikal,
• Satış,
• İpotek,
• Devir

gibi işlemler terekenin kabulü bakımından önem taşıyabilir.

Bu nedenle somut işlem belgeleri incelenmelidir.

Mirasçının Haberi Olmadan Borç Çıkması Hükmen Rette Önemli mi?

Hükmen ret bakımından temel mesele murisin ölüm tarihindeki ödemeden aczidir.

Mirasçının borçlardan haberdar olup olmaması tek başına belirleyici değildir.

Ancak mirasçının borçları bilmeksizin tereke mallarını sahiplenmiş olması, TMK m.610 açısından ayrıca sorun yaratabilir.

Bu nedenle iki ayrı soru vardır:

Tereke borca batık mıydı?

ve

Mirasçı terekeyi kabul etmiş sayılıyor mu?

Hükmen Ret Davası İçin Hangi Belgeler Gerekebilir?

Somut dosyaya göre;

• Veraset ilamı,
• Ölüm belgesi,
• Banka borç belgeleri,
• İcra dosyaları,
• Vergi borcu kayıtları,
• Tapu kayıtları,
• Araç kayıtları,
• Banka hesap bilgileri,
• Şirket kayıtları

önemli olabilir.

Mahkeme de gerekli kurumlara müzekkere yazarak terekenin aktif ve pasifini araştırabilir.

Reddi Miras Süresi Geçince Resmî Defter İstenebilir mi?

Resmî defter için de kanunda özel bir süre bulunmaktadır.

TMK m.619’a göre mirası reddetmeye hakkı olan her mirasçı, mirasın reddine ilişkin usule göre bir ay içinde terekenin resmî defterinin tutulmasını isteyebilir.

Bu nedenle üç aylık gerçek ret süresi tamamen geçirilmiş bir dosyada;

“Artık resmî defter isteriz.”

seçeneğinin de otomatik olarak açık olduğu düşünülmemelidir.

Süreler miras açıldıktan hemen sonra değerlendirilmelidir.

Reddi Miras Süresi Geçince Miras Payımı Kardeşime Devretsem Borçtan Kurtulur muyum?

Hayır.

Miras payının başka bir mirasçıya devredilmesi ile mirasın reddi aynı şey değildir.

Mirasçı mirası kabul etmiş durumda ise sonradan payını kardeşine devretmesi, daha önce doğmuş tereke borçlarından kaynaklanan sorumluluğunu otomatik olarak ortadan kaldırmayabilir.

Bu nedenle;

“Hissemi kardeşime veririm, babamın borçları da ona geçer.”

şeklinde düşünülmemelidir.

Miras Kalan Malları Başkasına Devretmek Borçtan Kurtarır mı?

Kural olarak hayır.

Tereke mallarının başka kişiye devredilmesi mirasçı sıfatından doğmuş borç sorumluluğunu kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Üstelik bazı tasarruflar;

• Alacaklıların zararına işlem,
• Tasarrufun iptali,
• Terekeyi kabul

gibi yeni hukuki sorunlar doğurabilir.

Mirastan Feragat Sözleşmesi Sonradan Yapılabilir mi?

Mirastan feragat, mirasbırakan hayattayken yapılan miras sözleşmesidir.

Mirasbırakan öldükten sonra;

“Şimdi mirastan feragat edeyim.”

denilemez.

Ölümden sonra kullanılabilecek kurumlar;

• Mirasın reddi,
• Miras payının devri,
• Paylaşma

gibi farklı hukuki işlemlerdir.

Borçlardan Kurtulmak İçin Mirası Çocuğuma Devredebilir miyim?

Miras payını devretmek, reddi miras yerine geçmez.

Ayrıca borcun çocuklara aktarılması amacıyla yapılacak işlemler hem miras hem borçlar ve icra hukuku bakımından farklı sonuçlar yaratabilir.

Borçlu tereke söz konusuysa çözüm öncelikle;

• Gerçek ret,
• Hükmen ret,
• Süre uzatımı veya yeni süre

seçenekleri üzerinden değerlendirilmelidir.

Hükmen Ret Davasının Kazanılması İçin En Önemli İki Şart Nedir?

Pratik olarak iki konu öne çıkar:

1. Terekenin ölüm tarihinde borca batık olması

Murisin pasifinin aktifinden fazla olduğu ortaya konulmalıdır.

2. Mirasçının terekeyi kabul etmiş sayılmaması

Mirasçı;

• Tereke mallarını kendisine mal etmiş,
• Gizlemiş,
• Olağan yönetimi aşan işlemler yapmış

olmamalıdır.

Yargıtay’ın güncel uygulaması bu iki konunun birlikte araştırılmasını istemektedir.

Reddi Miras Süresini Kaçıran Kişi İçin İzlenecek Yol Nedir?

Pratik olarak şu sıra izlenebilir:

1. Gerçek üç aylık sürenin gerçekten dolup dolmadığı belirlenir.
2. Ölüm ve mirasçılığın öğrenilme tarihleri kontrol edilir.
3. TMK m.615 kapsamında önemli sebep bulunup bulunmadığı değerlendirilir.
4. Murisin ölüm tarihindeki bütün aktifleri belirlenir.
5. Banka, vergi, icra ve diğer borçları belirlenir.
6. Terekenin borca batık olup olmadığı hesaplanır.
7. Mirasçının terekeye ilişkin yaptığı bütün işlemler incelenir.
8. Şartları varsa hükmen ret davası değerlendirilir.
9. Açık icra ve dava dosyalarında süreler ayrıca korunur.

Özellikle 3 aylık süre geçtikten sonra yapılan yanlış bir tereke işlemi, mevcut hükmen ret imkânının da kaybedilmesine neden olabilir.

Sık Sorulan Sorular

Reddi miras süresi geçerse ne olur?

Üç aylık gerçek ret süresi geçtiğinde miras kural olarak kazanılmış sayılır. Ancak hükmen ret veya önemli sebeple yeni süre verilmesi gibi istisnalar ayrıca değerlendirilmelidir.

3 ay geçti, babamın borcu çıktı. Ne yapabilirim?

Öncelikle murisin ölüm tarihinde terekesinin borca batık olup olmadığı araştırılmalıdır. Şartları varsa TMK m.605/2 kapsamında hükmen ret mümkündür.

Hükmen reddi miras kaç yıl içinde açılır?

Yargıtay uygulamasına göre hükmen ret üç aylık gerçek ret süresine tabi değildir.

Hükmen ret nedir?

Mirasbırakanın ölüm tarihinde ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse mirasın kanunen reddedilmiş sayılmasıdır.

Hükmen ret için borçların mallardan fazla olması gerekir mi?

Terekenin pasifinin aktifinden fazla olması borca batıklığın temel göstergesidir. Ölüm tarihi itibarıyla bütün aktif ve pasifler araştırılır.

Mirasçının borçları bilmiyor olması yeterli mi?

Hayır. Hükmen ret için temel şart murisin ölüm tarihindeki ödemeden aczidir.

Miras kalan evi sattıysam hükmen ret yapabilir miyim?

Taşınmazı kendi malı gibi satmak terekenin kabulü olarak değerlendirilebilir ve hükmen ret açısından ciddi engel oluşturabilir.

Veraset ilamı almak hükmen reddi engeller mi?

Tek başına veraset ilamı almak ile terekeyi sahiplenmek aynı şey değildir.

Bankadaki parayı çekmek hükmen reti engeller mi?

Paranın kendi malı gibi kullanılması terekeyi kabul anlamına gelebilir. Somut işlem ayrıca incelenmelidir.

3 ay geçince mahkeme yeni süre verebilir mi?

TMK m.615 uyarınca önemli sebepler varsa Sulh Hâkimi süreyi uzatabilir veya yeni süre verebilir.

Kanunu bilmemek yeni süre için yeterli mi?

Her durumda hayır. Mahkeme somut olayda gerçekten önemli bir sebep bulunup bulunmadığını değerlendirir.

Hükmen ret hangi mahkemede açılır?

Yargıtay uygulamasında çekişmeli terekenin borca batıklığının tespiti davası Asliye Hukuk Mahkemesinde görülür.

Reddi miras hangi mahkemede yapılır?

Üç aylık gerçek reddi miras Sulh Hukuk Mahkemesinde yapılır.

Hükmen ret kararı çıkarsa babamın borcu silinir mi?

Borç kendiliğinden ortadan kalkmaz; ancak mirasçı tereke borcundan mirasçı sıfatıyla sorumlu tutulamaz.

Bana icra geldikten sonra hükmen ret davası açabilir miyim?

Şartları bulunuyorsa hükmen ret gündeme gelebilir. Ancak icra takibindeki özel süreler ayrıca kaçırılmamalıdır.

Reddi Miras Süresi Geçenler İçin Hükmen Ret ve Miras Avukatı Desteği

Reddi miras dosyalarında;

“Üç ay geçti, artık hiçbir şey yapılamaz.”

şeklindeki yaklaşım her durumda doğru değildir.

Üç aylık süre, esas olarak TMK m.605/1 kapsamındaki gerçek reddi miras bakımından geçerlidir.

Mirasbırakanın ölüm tarihinde;

• Malvarlığı bulunmuyorsa,
• Banka ve icra borçları çok yüksekse,
• Vergi veya başka kamu borçları varsa,
• Terekenin pasifi aktifinden fazlaysa

TMK m.605/2 kapsamında hükmen ret değerlendirilmelidir.

Yargıtay, hükmen ret taleplerinin üç aylık gerçek ret süresine tabi olmadığını kabul etmektedir.

Ancak yalnız terekenin borca batık olması yeterli değildir.

Mirasçının;

• Miras kalan evi satması,
• Bankadaki parayı sahiplenmesi,
• Tereke malını gizlemesi,
• Olağan yönetimi aşan şekilde terekeye müdahale etmesi

TMK m.610 kapsamında mirası kabul ettiği sonucuna yol açabilir.

Nitekim Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin 15 Ocak 2026 tarihli kararında da terekenin aktifinin pasifini karşılamadığının belirlenmesi yanında mirasçıların terekeyi kabul anlamına gelen davranışlarda bulunup bulunmadıklarının mutlaka araştırılması gerektiği vurgulanmıştır.

Üç aylık sürenin kaçırıldığı dosyalarda ikinci bir ihtimal de TMK m.615 hükmüdür. Önemli sebeplerin varlığı halinde Sulh Hukuk Hâkimi ret süresini uzatabilir veya yeni bir süre tanıyabilir.

Bu nedenle somut dosyada;

• Gerçek ret süresinin başlangıcı,
• Mirasçılığın ne zaman öğrenildiği,
• Terekenin ölüm tarihindeki aktif ve pasifi,
• Sonradan ortaya çıkan borçların niteliği,
• Mirasçının terekeye ilişkin yaptığı işlemler,
• Açılmış icra takipleri

birlikte değerlendirilmelidir.

Avukat Ferhat Küle Hukuk Bürosu olarak reddi miras süresinin kaçırılması, hükmen reddi miras, borca batık tereke, TMK m.615 kapsamında yeni süre talebi, mirasçılara yöneltilen banka ve vergi borçları ile icra takipleri konusunda hukuki danışmanlık ve avukatlık hizmeti sunmaktayız.

Somut dosyada banka, tapu, araç, şirket ve icra kayıtları üzerinden murisin ölüm tarihindeki gerçek tereke aktif ve pasifi belirlenerek; mirasçının terekeyi kabul edip etmediği incelenebilir ve üç aylık süre geçirilmiş olsa dahi hükmen ret veya diğer hukuki yolların bulunup bulunmadığı değerlendirilebilir.

Av. Ferhat Küle
İstanbul