ALMANYA’DA OTURUM- AİLE BİRLEŞİMİ
Aile Birleşimi ile Almanya’da Oturum: Eş ve Çocuk Üzerinden Başvuru Şartları (2026)
Almanya’da aile birleşimi (Familiennachzug), evlilik birliğinin ve aile hayatının korunması amacıyla eşlerin, ebeveynlerin ve reşit olmayan/evli olmayan çocukların Almanya’da birlikte yaşayabilmesine imkân tanıyan bir oturum rejimidir. Federal Göç ve Mülteciler Dairesi (BAMF) de aile birleşimini bu çerçevede tanımlar ve aile birleşimiyle gelen aile üyelerinin Almanya’da çalışabilmesinin genel olarak mümkün olduğunu belirtir. (bamf.de)
Aşağıda, uygulamada en çok karşılaşılan iki yol olan eş üzerinden (Ehegattennachzug) ve çocuk üzerinden (Kindernachzug) başvuruları; dayanak maddeler, şartlar, belge listeleri ve pratik stratejilerle birlikte özetliyoruz.
1) Hukuki çerçeve: “Kime katılıyorsunuz?” sorusu her şeyi belirler
Aile birleşiminde şartlar, Almanya’daki “referans kişinin” (sponsorun) statüsüne göre değişir:
- Alman vatandaşı yanına gidiş (AufenthG §28) (buzer.de)
- AB/AEA/İsviçre vatandaşı yanına gidiş (serbest dolaşım – daha farklı rejim)
- AB dışı (üçüncü ülke) vatandaşı yanına gidiş (AufenthG §29 ve devamı) (buzer.de)
BAMF, aile birleşimi şartlarının “Alman vatandaşına mı, AB vatandaşına mı, yoksa üçüncü ülke vatandaşına mı katılacağınıza” göre değiştiğini açıkça vurgular. (bamf.de)
Bu ayrım kritik; çünkü örneğin Alman vatandaşı eş/çocuk yanına gidişte bazı şartlar “kural olarak aranmaz/gevşer”, üçüncü ülke vatandaşı yanına gidişte ise konut ve çoğu durumda geçim temini daha belirleyici olur. (buzer.de)
2) Eş üzerinden aile birleşimi (Ehegattennachzug): temel şartlar
2.1. Genel şartlar (AufenthG §30)
Eş üzerinden aile birleşiminin omurgası AufenthG §30’dur. Bu hüküm, üçüncü ülke vatandaşı eş yanına gidişte (ve Alman vatandaşı eş yanına gidişte §28 aracılığıyla kıyasen) temel koşulları sayar:
- Her iki eşin 18 yaşını doldurmuş olması (buzer.de)
- Başvurucunun en az “basit düzeyde” Almanca iletişim kurabilmesi (uygulamada A1) (buzer.de)
- Almanya’daki eşin uygun bir oturum statüsüne sahip olması (ör. oturma izni / yerleşim izni / AB Mavi Kart vb. türler) (buzer.de)
Not: Hangi oturum türlerinin aile birleşimine “kapı açtığı”, §30/§29 ve BAMF bilgilendirmelerinde tek tek kategorize edilir; bazı statülerde ek sınırlamalar olabilir. (buzer.de)
2.2. Alman vatandaşı eş yanına gidişte (AufenthG §28)
Alman vatandaşı eş yanına gidişte dayanak §28’dir. §28/1, Alman vatandaşının Almanya’da mutad meskeni varsa yabancı eşe oturum verilmesini öngörür ve geçim temini şartının kural olarak daha esnek uygulanacağını düzenler. (buzer.de)
Ayrıca BAMF, Alman vatandaşlarının yabancı aile üyelerinin (aile birliği sürdükçe) 3 yıl sonra yerleşim izni (Niederlassungserlaubnis) alabilmesinin mümkün olduğuna işaret eder. (bamf.de)
3) Dil şartı (A1) ve istisnalar: “En çok dosya burada takılır”
3.1. A1 ispatı nasıl yapılır?
Eş üzerinden aile birleşiminde dil şartı, çoğu dosyada “A1 sertifikası” üzerinden yürür. Alman dış temsilciliklerinin bilgilendirme metinlerinde, aile birleşimi vizesinde dilin kural olarak ülkeye girişten önce belgelendirilmesi gerektiği; bunun için akredite sınav sağlayıcılarının sertifikalarının istendiği ve örneğin Goethe “Start Deutsch 1” gibi sertifikaların kabul edildiği belirtilir. (Главная страница)
3.2. İstisnalar ve “öğrenme imkânsızlığı”
Dil şartı mutlak değildir. BAMF, Alman vatandaşına aile birleşiminde bazı durumlarda dil öğrenmenin fiilen mümkün olmaması (ülkede kurs olmaması, aşırı pahalı olması, erişilememesi vb.) veya uzun süre çabaya rağmen öğrenilememesi gibi hallerde istisna mantığının devreye girebildiğini; Almanya’ya girişte dil yoksa da Almanya’da öğrenme yükümlülüğünün doğabileceğini belirtir. (bamf.de)
3.3. “Nitelikli çalışan yanına gidişte” dil şartının esnemesi
Eş, Almanya’daki bir nitelikli çalışanın (skilled worker) yanına gidiyorsa, Make it in Germany platformu, kural olarak belirli bir Almanca düzeyinin istenmediğini (ancak günlük hayat için Almanca öğrenmenin faydalı olacağını) ifade eder. (make-it-in-germany.com)
Uygulamada bu başlık, referans kişinin oturum türüne göre değişebileceği için, dosyada “hangi hukuki zeminden gidildiği” (Mavi Kart, nitelikli işçi oturumu vb.) net yazılmalıdır. (buzer.de)
4) Konut ve geçim temini: hangi durumda aranır?
4.1. Üçüncü ülke vatandaşı yanına gidişte (AufenthG §29)
§29, üçüncü ülke vatandaşı yanına aile birleşiminde yeterli konut (ausreichender Wohnraum) şartını açıkça koyar. (buzer.de)
Ayrıca bazı hallerde geçim temini şartı ve §5 kapsamındaki genel şartlar önem kazanır; ancak §29’da Mavi Kart gibi bazı kategoriler için belirli şartların uygulanmayabileceğine dair istisnalar da düzenlenmiştir. (buzer.de)
4.2. Alman vatandaşı yanına gidişte (AufenthG §28)
§28’de, Alman vatandaşı eş/çocuk yanına gidişte geçim temini şartı §5/1/1’den farklılaştırılarak düzenlenmiştir (çocuk/ebeveyn için “sapma ile verilir”, eş için “kural olarak sapma ile verilir”). Bu, pratikte “geçim temini tartışmasının” üçüncü ülke vatandaşına göre daha yumuşak yürütüldüğü dosyalar anlamına gelir. (buzer.de)
5) Çocuk üzerinden aile birleşimi (Kindernachzug): şartlar ve kritik noktalar
5.1. Temel kriterler: yaş ve medeni hâl
Make it in Germany, çocuklar için aile birleşimi vizesinde temel kriterleri net yazar:
- Çocuk 18 yaşın altında olmalı
- Çocuk evli / boşanmış / dul olmamalı (evlilik gibi statüler çocuk birleşimi mantığını değiştirir) (make-it-in-germany.com)
Ayrıca çocuk AB/AEA/İsviçre vatandaşıysa vize gerekmeyebileceği; AB dışı ise genelde vize gerekeceği açıklanır. (make-it-in-germany.com)
5.2. 16 yaş üstü çocuklarda “ek şart” riski
Almanya’da çocuk birleşiminde en kritik eşik 16 yaştır. §32’de 16 yaşından büyük çocuklar için dil/uyum gibi ek koşulların devreye girebildiği görülür (örneğin Almanca bilme veya eğitim/uyum perspektifi). (buzer.de)
Bu dosyalar, “sadece doğum belgesiyle” ilerlemez; çocuğun eğitim geçmişi, Almanya’da uyum planı ve ebeveynin oturum statüsü birlikte ele alınmalıdır.
5.3. Tek ebeveynle başvuru: muvafakat ve velayet
Çocuk için başvuru, tek ebeveyn tarafından yapılacaksa Make it in Germany, diğer velayet hakkı olan ebeveynin rızasının alınması gerektiğini açıkça belirtir. (make-it-in-germany.com)
Uygulamada bu başlık şu belgelerle “kilitlenir”:
- Velayet kararları / anlaşmalar
- Noter onaylı muvafakatname (ülke ve temsilcilik uygulamasına göre apostil/tercüme)
- Çocuğun fiilen kimle yaşadığına dair deliller (okul kaydı, ikamet, vb.)
6) Başvuru süreci: Türkiye’den tipik akış (pratik rehber)
Adım 1 — Doğru vize türü: “Ulusal vize (D)”
Aile birleşimi çoğu durumda 90 günden uzun kalış hedeflediği için ulusal vize (D) üzerinden yürür; başvuru genellikle dış temsilcilikte yapılır. (Kimi ülke vatandaşları vizesiz giriş sonrası Almanya’da oturum başvurusu yapabilir; bu istisna listeleri ayrıca düzenlenir.) (make-it-in-germany.com)
Adım 2 — Online başvuru imkânı (Consular Services Portal)
Make it in Germany, aile birleşimi vizelerinin Federal Dışişleri’nin Konsolosluk Hizmetleri Portalı üzerinden online yapılabileceğini veya doğrudan büyükelçilik/konsoloslukta başvurulabileceğini belirtir. (make-it-in-germany.com)
Adım 3 — Görüşme, belge incelemesi ve “ispat yükü”
Alman Dışişleri’nin Visumhandbuch’unda, başvurucunun lehine olan (başvuruyu temellendiren) vakıaları ispatlamada iş birliği ve delil sunma yükümlülüğünün bulunduğu; iş birliği yapılmazsa şartlar ispatlanamadığı için vize başvurusunun genellikle reddedileceği anlatılır.
Bu nedenle “eksik dosya” aile birleşiminde sadece gecikme değil, doğrudan ret riski doğurur.
Adım 4 — Almanya’ya giriş sonrası: Anmeldung + Ausländerbehörde
Make it in Germany, aile Almanya’ya geldikten sonra adres kaydı yapılması ve vize süresi bitmeden yabancılar dairesinden oturum izni alınması gerektiğini; randevuların uzun sürebileceği için erken planlamayı önerir. (make-it-in-germany.com)
Adım 5 — Çalışma hakkı
BAMF aile birleşiminde aile üyelerinin Almanya’da çalışabilmesine işaret eder. (bamf.de)
Make it in Germany ise oturum izni düzenlenir düzenlenmez eşin çalışmaya başlayabileceğini açıkça yazar. (make-it-in-germany.com)
7) Belge kontrol listesi (dosya hazırlığında pratik şablon)
Aşağıdaki liste “tipik” ihtiyaçları gösterir; temsilcilik ve somut olaya göre artabilir.
Eş üzerinden başvuru için
- Pasaport, biyometrik foto
- Evlenme kayıt örneği / evlilik cüzdanı + gerekiyorsa apostil/tercüme
- Referans kişinin Almanya’daki statüsü: kimlik/pasaport + oturum kartı (eAT) veya Alman kimliği
- Dil belgesi (A1) + gerekiyorsa istisna gerekçesine dair belgeler (Главная страница)
- Konut kanıtı: kira sözleşmesi, ev metrekare bilgisi, adres kaydı vb. (özellikle §29 dosyalarında) (buzer.de)
- Gelir/çalışma kanıtları: maaş bordroları, vergi beyanı vb. (statüye göre) (buzer.de)
- İlişkiyi destekleyen ek deliller (şüphe doğuran dosyalarda kritik): birlikte yaşam geçmişi, iletişim kayıtları, ortak çocuk, ortak finans vb.
Çocuk üzerinden başvuru için
- Doğum belgesi + apostil/tercüme
- Çocuğun pasaportu
- Ebeveyn-çocuk bağını ve velayeti gösterir belgeler
- Tek ebeveyn başvurusu varsa diğer ebeveynin muvafakati (make-it-in-germany.com)
- 16+ çocuklarda uyum/dil/eğitim planına dair ek evraklar (dosyayı güçlendirir) (buzer.de)
8) En sık ret gerekçeleri ve “önleyici” strateji
- A1 belgesi yok / kabul edilmeyen belge
→ Kabul edilen sınav/sertifika türlerini önceden kontrol edin; istisna iddiası varsa bunu “somut delillerle” kurun. (Главная страница) - Konut yetersizliği (özellikle §29 dosyaları)
→ Metrekare, oda sayısı, kira sözleşmesi, belediye kayıtlarıyla net ispat. (buzer.de) - İlişkinin gerçekliğine dair şüphe
→ Tutarlı beyan, kronoloji, birlikte yaşamın izleri ve çelişkisiz evrak. - Velayet/muvafakat eksikliği
→ Tek ebeveyn dosyalarında muvafakatname olmazsa süreç kilitlenebilir. (make-it-in-germany.com) - 16+ çocuk dosyalarında uyum perspektifinin zayıf kalması
→ Eğitim planı, dil planı, Almanya’daki yaşam düzeni gibi başlıkları dosyada görünür kılın. (buzer.de)
9) Ret halinde ne yapılır? (2025 sonrası önemli değişiklik)
Eskiden bazı vize retlerinde “remonstrasyon” (idari itiraz) yolu fiilen kullanılırdı. Ancak Federal Dışişleri, 1 Temmuz 2025 itibarıyla remonstrasyon prosedürünü dünya çapında kaldırdığını duyurdu. (Auswärtiges Amt)
Bu ne demek?
- Artık çoğu durumda seçenekler yeniden başvuru ve/veya yargı yoluna başvuru (ülkeye ve dosyaya göre idari yargı) ekseninde planlanır. Federal Dışişleri, yasal başvuru yollarının devam ettiğini özellikle vurgular. (Auswärtiges Amt)
- Ret gerekçesi iyi okunup, “neden reddedildi?” sorusu delil/stratejiyle karşılanmadan yapılacak yeni başvuru aynı sonucu üretme riski taşır.
10) Sık sorulan sorular (hızlı cevaplar)
1) Evliliğimiz Türkiye’de yapıldı; Almanya kabul eder mi?
Evliliğin geçerliliği ve kayıt/tescil koşulları ülkeye göre değişir; pratikte resmi evlilik belgesi, apostil/tercüme ve temsilciliğin istediği format kritik olur.
2) A1 şartı her dosyada var mı?
Klasik eş birleşiminde A1 sıklıkla aranır; ancak bazı statülerde (ör. nitelikli çalışan yanına gidiş) daha esnek yaklaşım mümkündür. (make-it-in-germany.com)
3) Dil kursu yok/çok pahalı; ne olur?
BAMF, bazı durumlarda dil öğrenmenin fiilen mümkün olmaması veya uzun süre çabaya rağmen öğrenilememesi hallerinde istisna mantığının devreye girebildiğini belirtir. (bamf.de)
4) Çocuğum 17 yaşında; aile birleşimi olur mu?
Olabilir; ancak 16+ çocuklarda “ek koşullar” ve daha yoğun inceleme riski artar. (buzer.de)
5) Tek başıma çocuk için başvuracağım; diğer ebeveyn nerede?
Diğer velayet sahibi ebeveynin rızası kural olarak istenir; velayet kararları belirleyicidir. (make-it-in-germany.com)
6) Almanya’ya gidince eşim hemen çalışabilir mi?
Oturum izni düzenlenince eşin çalışmaya başlayabildiği açıkça ifade edilir; aile birleşiminde çalışma imkânı genel kural olarak mümkündür. (make-it-in-germany.com)
7) Başvurular ne kadar sürer?
Dosyanın niteliğine göre değişir; resmi kaynaklar “işlemlerin zaman alabileceğini” ve evrakların erken hazırlanmasını önerir. (make-it-in-germany.com)
Sonuç: Aile birleşiminde “doğru hukuki zemin + eksiksiz ispat” kazanır
Aile birleşimi dosyalarında başarı; çoğu zaman “haklı olmak”tan çok hangi statüye dayanarak başvuru yapıldığını doğru kurmaya, dil/konut/geçim başlıklarını somut delille taşımaya ve özellikle çocuk dosyalarında velayet–muvafakat düzenini kusursuz göstermeye bağlıdır. İspat yükümlülüğü ve iş birliği yükümlülüğü, vize makamları bakımından ret sonucunu doğurabilecek kadar önemlidir.
About Post Author
