Zou een eventuele tekortkoming in een promesse deze ongeldig maken?
Wat is een obligatie?
Een promesse is een verhandelbaar instrument waarin de uitgevende partij zich onvoorwaardelijk verbindt tot betaling van een specifiek bedrag aan een specifieke persoon of aan diens order. Dit document, in de handelspraktijk bekend als een wissel, wordt juridisch vaak beschouwd als een promesse. Niet elk ondertekend schulddocument is echter een promesse. Om als promesse te worden beschouwd, moet een document voldoen aan de verplichte elementen die zijn vastgelegd in het Turkse Wetboek van Koophandel.
Het belangrijkste kenmerk van een promesse is dat het een verhandelbaar instrument is. Daardoor biedt een promesse de schuldeiser een sterker en sneller middel tot handhaving in vergelijking met gewone schuldbewijzen. Het feit dat handhaving kan plaatsvinden door middel van beslaglegging, een methode die specifiek is voor verhandelbare instrumenten, vergroot het praktische belang van promessen. Om van dit sterke handhavingsmechanisme te kunnen profiteren, moet het instrument echter wel een formeel geldige promesse zijn.
Maakt elke tekortkoming op een promesse deze ongeldig?
Niet elke tekortkoming in een promesse maakt deze automatisch ongeldig. Ten eerste moet de aard van de tekortkoming worden vastgesteld. Sommige tekortkomingen maken de promesse volledig ongeldig als verhandelbaar instrument, terwijl andere door de wet kunnen worden verholpen of geen invloed hebben op de status van de promesse als gewoon schriftelijk bewijs.
Een promesse zonder vermelde vervaldatum wordt bijvoorbeeld in de regel niet als ongeldig beschouwd; wettelijk wordt deze geaccepteerd als een "promesse op verzoek betaalbaar". Als de plaats van betaling niet expliciet is vermeld, kan onder bepaalde voorwaarden de plaats van uitgifte als de plaats van betaling worden beschouwd. Omgekeerd is het veel moeilijker om het document als een promesse te beschouwen als de handtekening van de uitgever ontbreekt, de begunstigde niet is gespecificeerd of er geen onvoorwaardelijke betalingsbelofte is. Artikel 776 van het Turkse Wetboek van Koophandel somt de elementen op die een promesse moet bevatten; artikel 777 regelt specifiek de gevolgen van bepaalde tekortkomingen.
Een correcte juridische beoordeling moet daarom niet gebaseerd zijn op de vraag "bevat de promesse een tekortkoming?", maar veeleer op de vraag "is het ontbrekende element een van de verplichte elementen van de promesse, of is het iets dat wettelijk kan worden aangevuld?".
Welke verplichte elementen moet een promesse bevatten?
Volgens het Turkse handelswetboek moet een promesse de volgende essentiële elementen bevatten:
- Het woord "promissory note" of "bill of exchange" komt voor in de tekst van de promissory note
- Een onvoorwaardelijke belofte om een bepaald geldbedrag te betalen
- Volwassenheid,
- Betaallocatie,
- De naam van de persoon aan wie of in opdracht van wie de betaling moet worden gedaan,
- Datum en plaats van uitgifte,
- Handtekening van de redacteur.
Deze elementen zijn belangrijk om een promesse als een verhandelbaar instrument te kunnen beschouwen. De wet schrijft echter niet hetzelfde resultaat voor wanneer al deze elementen ontbreken. Volgens artikel 777 van het Turkse Wetboek van Koophandel wordt een document waaraan één van de in artikel 776 van het Turkse Wetboek van Koophandel genoemde elementen ontbreekt, met enkele uitzonderingen, niet als een promesse beschouwd. Niettemin zijn er specifieke aanvullende regels in de wet met betrekking tot de vervaldatum, de plaats van betaling en de plaats van uitgifte.
Welke gebreken kunnen een promesse ongeldig maken?
Bepaalde elementen zijn essentieel voor de geldigheid van een promesse. De afwezigheid van deze elementen kan ertoe leiden dat de promesse niet als verhandelbaar instrument wordt geaccepteerd.
1. Afwezigheid van de woorden "Promissory Note" of "Order Note"
De promesse moet de term "obligatie" of "wisselbrief" bevatten. Als het document in een andere taal dan het Turks is opgesteld, moet het equivalent van "obligatie" of "wisselbrief" in die taal worden gebruikt.
Het ontbreken van deze clausule vormt een ernstig tekortkoming waardoor het document niet als een promesse kan worden beschouwd. In sommige gevallen kan echter worden betwist of de promesse expliciet een belofte tot betaling aan order bevat. Niettemin is de aanwezigheid van de in de wet voorgeschreven clausule van groot belang om het document als een promesse in de klassieke zin te kunnen kwalificeren.
2. Afwezigheid van een onvoorwaardelijke betalingsbelofte
Een promesse moet een onvoorwaardelijke belofte tot betaling bevatten. Als de belofte tot betaling afhankelijk is van de vervulling van een bepaalde voorwaarde, wordt de status van de promesse als promesse twijfelachtig.
Clausules zoals "Ik betaal bij levering van de goederen", "Ik betaal bij voltooiing van het contract" of "Het is geldig na voltooiing van de werkzaamheden" kunnen bijvoorbeeld het onvoorwaardelijke en onherroepelijke karakter van de promesse als betalingsbelofte ondermijnen. Het fundamentele doel van verhandelbare instrumenten is dat de schuld die voortvloeit uit de tekst van het instrument duidelijk, definitief en onafhankelijk wordt begrepen.
Daarom is de formulering in promessebiljetten die als zekerheid dienen, bijzonder belangrijk. Als in het biljet expliciet staat dat de betaling afhankelijk is van een contract, leveringsvoorwaarden of de nakoming van een specifieke verplichting, kan deze clausule problemen opleveren met betrekking tot de verhandelbaarheid van het biljet.
3. De prijs is onzeker
Een schuldbekentenis moet het te betalen bedrag specificeren. Het bedrag kan in cijfers of in woorden worden aangegeven. Het bedrag moet echter duidelijk blijken uit de tekst van de schuldbekentenis zelf.
Als het bedrag onzeker is, bijvoorbeeld als de betaling wordt uitgesteld naar een latere rekening, een lopende rekening tussen de partijen of een ander contract, kan het document niet als een promesse worden beschouwd. Dit komt omdat een promesse een verhandelbaar instrument is waarop directe handhaving mogelijk is op basis van de tekst van de promesse. Als het bedrag van de schuld moet worden vastgesteld door middel van een onderzoek buiten de promesse zelf, kan dit in strijd zijn met het beginsel van zekerheid dat inherent is aan een verhandelbaar instrument.
4. Het niet specificeren van de begunstigde
In de promesse moet worden vermeld aan wie of in wiens opdracht de betaling moet worden gedaan. De begunstigde is de persoon die gerechtigd is het bedrag van de promesse op te eisen. Het volledig ontbreken van een begunstigde vormt een aanzienlijk gebrek met betrekking tot de geldigheid van de promesse.
Op dit punt moet de begunstigde duidelijk identificeerbaar zijn als een natuurlijke persoon of een rechtspersoon. Fouten in de titel, spelfouten of kleine weglatingen in de handelsnaam maken het instrument niet altijd ongeldig; het gaat erom dat de identiteit van de begunstigde onomstotelijk kan worden vastgesteld. Als de begunstigde echter helemaal niet wordt vermeld, of als diens identiteit niet kan worden vastgesteld, wordt de geldigheid van het instrument als verhandelbaar instrument ernstig in twijfel getrokken.
5. Afwezigheid van de handtekening van de redacteur
De handtekening van de uitgever is een van de meest fundamentele elementen van een promesse. Zonder handtekening kan niet worden gezegd dat de uitgever een schuld is aangegaan die verband houdt met de wissel.
De handtekening moet de intentie tot het aangaan van een schuld aantonen. Bij bedrijven moet ook worden nagegaan of de handtekening is gezet door een persoon die bevoegd is om het bedrijf te vertegenwoordigen en namens het bedrijf te handelen. Onbevoegde handtekeningen, vervalste handtekeningen of de relatie tussen bedrijfsstempels en handtekeningen zijn in de praktijk veelvoorkomende bronnen van geschillen.
6. Afwezigheid van een uitgiftedatum
De uitgiftedatum is een essentieel onderdeel van een promesse. Een document zonder uitgiftedatum wordt over het algemeen niet als een promesse beschouwd. Dit komt omdat de uitgiftedatum belangrijk is voor veel juridische zaken, waaronder de bevoegdheid om de promesse uit te geven, de verjaringstermijn, de berekening van de vervaldatum en de datum waarop de promesse in omloop is gebracht.
De bewering dat de uitgiftedatum onjuist is vermeld, is een aparte kwestie die bewezen moet worden. Het volledig ontbreken van de uitgiftedatum in de tekst van de promesse vormt echter een ernstig formeel gebrek.
Welke gebreken maken een promesse niet automatisch ongeldig?
Sommige gebreken worden wettelijk als herstelbaar beschouwd. In deze gevallen kan de promesse niet uitsluitend vanwege deze gebreken haar status als wissel verliezen.
De uiterste datum staat er niet bij
De vervaldatum is een van de elementen die een promesse moet bevatten. Artikel 777 van het Turkse Wetboek van Koophandel introduceert echter een speciale bepaling, waarin staat dat een promesse zonder vermelde vervaldatum wordt beschouwd als een promesse die op verzoek betaalbaar is. Het ontbreken van een vervaldatum op zich maakt de promesse dus niet ongeldig.
Als een promesse bijvoorbeeld de uitgiftedatum, de begunstigde, het bedrag, de betalingsbelofte en de handtekening van de uitgever bevat, maar het gedeelte met de vervaldatum leeg is, wordt deze promesse niet als ongeldig beschouwd enkel en alleen omdat er geen vervaldatum is. In zo'n geval kan de promesse worden beschouwd als een promesse die op verzoek betaalbaar is.
Betalingslocatie niet vermeld
De plaats van betaling is ook een van de elementen die in een promesse moeten worden opgenomen. Het ontbreken van een duidelijke vermelding van de plaats van betaling leidt echter niet altijd tot ongeldigheid van de promesse. Volgens de wet wordt, indien er geen duidelijkheid is, de plaats waar de promesse is uitgegeven beschouwd als de plaats van betaling en tevens als de woonplaats van de uitgever.
Als de plaats van betaling op een promesse dus niet is ingevuld, wordt eerst de plaats van uitgifte onderzocht. Als er een plaats van uitgifte is, kan de ontbrekende plaats van betaling rechtsgeldig worden ingevuld.
De plaats van bewerking is niet duidelijk aangegeven
De plaats van uitgifte is ook een van de elementen die op een promesse vermeld moeten staan. De wet heeft echter ook op dit punt een aanvullende regel ingevoerd. Een promesse waarop de plaats van uitgifte niet vermeld staat, wordt geacht te zijn uitgegeven op de plaats die naast de naam van de uitgever staat.
Als bijvoorbeeld het veld voor de plaats van uitgifte leeg is, maar er "Istanbul" naast de naam van de uitgever staat, kan deze plaats als de plaats van uitgifte worden geaccepteerd. Als er echter geen vermelding van de plaats van uitgifte op de promesse staat, is de status van de promesse als wissel twijfelachtig.
Wat is een blanco schuldbekentenis? Is een later ingevulde schuldbekentenis geldig?
Een van de meest voorkomende problemen in de praktijk is het probleem van blanco promessebiljetten. Een blanco promessebiljet is een biljet dat is ondertekend, maar waarbij bepaalde gedeeltes blanco zijn gelaten en later worden ingevuld.
Het Turkse Wetboek van Koophandel (TCC) erkent dat de bepalingen betreffende blanco wissels ook van toepassing zijn op promessen. Artikel 778/2-f van het TCC bepaalt dat artikel 680 van het TCC betreffende blanco wissels ook van toepassing is op promessen. Het uitgeven van blanco promessen is derhalve in de regel niet volledig verboden.
De latere invulling van een blanco promesse moet echter wel in overeenstemming zijn met de afspraak tussen de partijen. Als de schuldenaar beweert dat de promesse op een wijze is ingevuld die in strijd is met de afspraak, moet hij dit juridisch bewijzen. In de praktijk worden vaak beweringen aangevoerd zoals een afwijkend bedrag, een vervaldatum die niet in overeenstemming is met de afspraak, of het gebruik van de promesse voor andere doeleinden dan onderpand.
Het belangrijkste verschil is dat een blanco promesse later ingevuld kan zijn; dit op zich maakt de promesse niet ongeldig. Als echter bewezen wordt dat de promesse in strijd met de overeenkomst is ingevuld, kan de schuldenaar aanzienlijke verdedigingsmogelijkheden hebben.
Wat gebeurt er als het bedrag op een promesse verschilt tussen het bedrag in cijfers en het bedrag in woorden?
Het bedrag op een promesse kan zowel in cijfers als in woorden worden uitgedrukt. In de praktijk kan er soms een verschil zijn tussen het bedrag in cijfers en het bedrag in woorden. Dit betekent niet noodzakelijkerwijs dat de promesse volledig ongeldig is; de bepalingen van het handelsrecht spelen echter een rol bij de bepaling welk bedrag als het primaire bedrag moet worden beschouwd.
Algemeen aanvaarde praktijk is dat indien het bedrag zowel in woorden als in cijfers op de promesse staat vermeld en er een verschil is tussen beide, het bedrag in woorden prevaleert. Indien het bedrag meerdere malen is vermeld en er discrepanties zijn, kan het laagste bedrag in aanmerking worden genomen voor de beoordeling. In dergelijke gevallen dienen de volledige tekst van de promesse, de opmaak ervan en de vorderingen van de partijen gezamenlijk te worden onderzocht.
Maakt een promesse een obligatie ongeldig?
Het feit dat een promesse is uitgegeven ter zekerheidstelling, maakt deze op zich niet ongeldig. Echter, indien de promesse clausules bevat die de betalingsbelofte voorwaardelijk maken, expliciet vermelden welke schuld ermee wordt gedekt, of het bestaan van de vordering koppelen aan de nakoming van een ander contract, kan dit de status van de promesse als verhandelbaar instrument beïnvloeden.
Een promesse die bijvoorbeeld alleen vermeldt "voor zekerheidsdoeleinden" levert mogelijk niet hetzelfde juridische resultaat op als een promesse met een clausule die stelt: "betaling vindt plaats na volledige voltooiing van de werkzaamheden onder dit contract". In het eerste geval kan de verhandelbaarheid van de promesse behouden blijven, afhankelijk van de specifieke omstandigheden van de zaak, terwijl in het tweede geval kan worden betoogd dat de betalingsbelofte voorwaardelijk is.
Daarom is het bij het uitgeven van een promesse ter zekerheidstelling belangrijk om ook een zekerheidsovereenkomst op te stellen, waarin duidelijk wordt omschreven welke schuld wordt gewaarborgd en waarin schriftelijk de voorwaarden worden vastgelegd waaronder de promesse wordt teruggegeven.
Is het mogelijk om een procedure voor een wisselbrief te starten met een onvolledige promesse?
Als een promesse niet kwalificeert als een wissel, kan deze niet worden vervolgd via de beslagprocedure die specifiek is voor verhandelbare instrumenten. Omdat de executie van verhandelbare instrumenten de schuldeiser een snelle en krachtige manier biedt om de schuld te verhalen, kan deze procedure alleen worden gestart op basis van verhandelbare instrumenten die aan de wettelijke vereisten voldoen.
De executierechter kan, op een tijdig ingediende klacht of bezwaar, beoordelen of het instrument dat ten grondslag ligt aan de executieprocedure kwalificeert als een verhandelbaar instrument en of de schuldeiser het recht heeft om executie te eisen op grond van de wetgeving inzake verhandelbare instrumenten. Artikel 170/a van de Executie- en Faillissementswet bepaalt dat de executierechter de executieprocedure kan beëindigen indien het instrument niet kwalificeert als een verhandelbaar instrument of indien de schuldeiser niet het recht heeft om executie te eisen op grond van de wetgeving inzake verhandelbare instrumenten.
Wanneer een betalingsbevel voor een wissel aan de debiteur wordt betekend, moeten eventuele gebreken in de wissel daarom snel worden onderzocht. Dit komt doordat de termijnen voor bezwaar en klacht in procedures voor de ten執行 van een wissel vrij kort zijn.
Als de schuldbekentenis ongeldig is, verdwijnt de schuld dan volledig?
Het feit dat een document niet als een promesse kwalificeert, betekent niet altijd dat de schuld volledig is kwijtgescholden. Dit onderscheid is in de praktijk zeer belangrijk.
Als het document geen verhandelbaar instrument is, kan de schuldeiser mogelijk geen gebruik maken van de executieprocedures die specifiek voor verhandelbare instrumenten gelden. Indien echter aan de voorwaarden is voldaan, kan het document worden beschouwd als gewoon schriftelijk bewijs, een schuldbekentenis of een document dat de onderliggende schuldrelatie aantoont. In dat geval kan de schuldeiser executie nastreven via algemene beslagleggingsprocedures of een vordering tot betaling indienen bij de rechtbank.
Het verweer dat "de promesse ongeldig is" betekent dus niet altijd dat "er geen schuld is". Het bestaan van een schuld wordt afzonderlijk beoordeeld op basis van de onderliggende relatie tussen de partijen, betalingsdocumenten, contracten, leveringsdocumenten, actuele rekeningafschriften en ander bewijsmateriaal.
Meest voorkomende tekortkomingen in obligaties in de praktijk
In de praktijk komen de volgende tekortkomingen en fouten het vaakst voor bij geschillen over promessen:
- Het feit dat de wijzigingsdatum helemaal niet vermeld staat,
- De naam van de begunstigde ontbreekt of is onduidelijk
- De prijs anders weergeven, in cijfers en in woorden
- Afwezigheid van de handtekening van de auteur of weigering van een handtekening,
- De bevoegdheid om het bedrijf te vertegenwoordigen bij het plaatsen van de handtekening namens het bedrijf wordt betwist
- De bewering dat de promesse als onderpand is gegeven,
- Het veld voor de vervaldatum leeg laten,
- Onvolledige informatie over de betalingslocatie en de uitgiftelocatie
- De bewering dat de blanco promesse op een wijze is ingevuld die in strijd is met de overeenkomst,
- De promesse bevat clausules die de betalingsbelofte voorwaardelijk maken.
Niet al deze tekortkomingen leiden tot hetzelfde juridische resultaat. Hoewel sommige tekortkomingen juridisch verholpen kunnen worden, kunnen andere de verhandelbaarheid van het instrument volledig ongeldig maken.
Waar moet rekening mee worden gehouden bij het opstellen van een promesse?
Bij het opstellen van een promesse moeten alle essentiële elementen volledig en nauwkeurig worden vermeld. De promesse moet de woorden "promesse" of "wisselbrief" bevatten; het bedrag moet duidelijk en specifiek zijn; de betalingsbelofte moet onvoorwaardelijk zijn; en de begunstigde, de datum van uitgifte, de plaats van uitgifte, de plaats van betaling en de handtekening moeten zorgvuldig worden gecontroleerd.
Voor bedrijven moet ook de bevoegdheid om hen te vertegenwoordigen worden onderzocht. Het bedrijfsstempel alleen mag niet als voldoende worden beschouwd; er moet via handelsregistergegevens en handtekeningcirculaires worden geverifieerd of de persoon die tekent bevoegd is om namens het bedrijf schulden aan te gaan.
Indien een blanco promesse vereist is, moet schriftelijk worden vastgelegd hoe de lege velden worden ingevuld. Anders kunnen er later ernstige geschillen ontstaan over het bedrag, de vervaldatum of de begunstigde.
Conclusie
Tekortkomingen in een promesse maken het instrument niet altijd ongeldig. De aard van de tekortkoming is echter cruciaal om te bepalen of het instrument als promesse kwalificeert. De wet voorziet in aanvullende bepalingen voor situaties zoals het ontbreken van een vermelde vervaldatum, het ontbreken van een duidelijk aangegeven plaats van betaling, of het feit dat de plaats van uitgifte onder bepaalde voorwaarden uit de tekst van de promesse kan worden afgeleid. Omgekeerd kunnen tekortkomingen zoals het ontbreken van de handtekening van de uitgever, een niet-gespecificeerde begunstigde, een niet-gespecificeerd bedrag, een ontbrekende uitgiftedatum of het ontbreken van een onvoorwaardelijke betalingsbelofte de status van de promesse als verhandelbaar instrument ernstig aantasten.
Daarom moet, wanneer een promesse wordt uitgegeven of wanneer er een executieprocedure op basis van een promesse wordt gestart, elk element van de promesse afzonderlijk worden onderzocht. Zelfs een ogenschijnlijk klein gebrek kan er immers toe leiden dat de schuldeiser het recht verliest om een executieprocedure te starten, terwijl het voor de schuldenaar een sterk verweer kan vormen tegen een oneerlijke of onjuiste executiemaatregel.
